İran'da kadınlara yönelik hak ihlalleri: 5 bin kadın gözaltına alındı, dokuz kadın idam edildi

İran merkezli Hengaw İnsan Hakları Örgütü, 7 Temmuz'da İran'ın kadınlara yönelik hak ihlallerini açıkladı. Raporda “5 bin kadının gözaltına alındığı, dokuz kadının idam edildiği, kadın aktivistlere yönelik ölüm cezaları ile onlarca kadına hapis ve kırbaç cezaları verildiği, en az 45 kadın cinayeti yaşandığı, Ali Hamaney’in ölüm ilanının ardından düzenlenen kutlamalarda iki kadının hükümet güçleri tarafından öldürüldüğü, çatışmalarda beş kadın gerilla ve Peşmerge’nin hayatını kaybettiği ve Ocak ayı protestoları sırasında en az 250 kadının öldürüldüğüne” yer verildi.

Hengaw İnsan Hakları Örgütü: İran temmuz ayında 96 kişiyi idam etti

4 Ağustos 2025

2026'nın ilk yarısında 9 kadın idam edildi

Hengaw verilerine göre, 2026'nın ilk altı ayında onlarca kadın aktivist, İran İslam Cumhuriyeti yargısı tarafından verilen idam, hapis, kırbaç ve ertelenmiş hapis cezalarıyla karşı karşıya kaldı. 2026 yılının ilk altı ayında en az 9 kadın idam edildi.

Hengaw kayıtlarına göre İran’da kadınlara yönelik yaşanan hak ihlalleri şöyle:

Meryem Hedavand, Erguvan Fallahi, Mehnaz Çahardoli ve Bita Hemmati olarak kimlikleri tespit edilen en az 4 kadın aktivist, İran İslam Cumhuriyeti yargısı tarafından ölüm cezasına çarptırıldı. Hemmati’nin idam cezası daha sonra bozuldu ve yeni bir mahkeme kararı bekliyor. Kadınlardan üçü Ocak ayı protestoları sırasında gözaltına alınmış ve Tahran Devrim Mahkemesi'nin 15 ve 26 Nolu Şubeleri tarafından ölüm cezasına çarptırılmıştı.

*En az 44 kadın aktivist, toplamda 211 yıl 5 ay hapis cezasına çarptırıldı.

*En az 3 kadın aktivist, toplamda 179 kırbaç cezasına çarptırıldı.

*En az 4 kadın aktivist, toplamda 14 yıl ertelenmiş hapis cezası aldı.

2026'nın ilk yarısında gözaltına alınan 5 bin kadından 368'inin kimliği belirlendi

2026'nın ilk yarısında en az 45 kadın cinayeti belgelendi

Hengaw İstatistik ve Dokümantasyon Merkezi verilerine göre, 2026'nın ilk altı ayında İran genelinde en az 45 kadın cinayeti vakası kaydedildi. Bunların yüzde 11'ine denk gelen 5'i, "namus" gerekçeleriyle ilişkilendirildi.

Hengaw: İran yılın ilk üç ayında 48 Kürt'ü idam etti

4 Nisan 2023

Diğer detaylar şu şekildedir:

Belgelenen kadın cinayetlerinin çoğu; eşler, eski eşler, babalar, erkek kardeşler ve diğer aile üyeleri dahil olmak üzere kurbanlara en yakın kişiler tarafından işlenmiştir. Bu durum, kadın cinayeti vakalarında istikrarlı bir kalıp olmaya devam etmektedir.

İran: İdama mahkum edilen protestocu, ailesi son görüşme için bekletilirken infaz edildi

15 Mayıs 2026

Hengaw tarafından yayınlanan raporlara göre,İran'ın dini lideri Ali Hamaney’in ölümünün duyurulmasının ardından İran genelindeki şehirlerde düzenlenen sokak kutlamalarında hükümet güçleri kalabalığa ateş açtı. Nahal Ahou Qalandari ve Faezeh Afshari, Hamaney’in ölüm ilanının ardından düzenlenen kutlamalar sırasında 28 Şubat ve 1 Mart tarihlerinde hükümet güçlerinin doğrudan ateşi sonucu hayatını kaybetti.

Bombardıman ve askeri saldırılarda 5 kadın öldü

Hengaw İstatistik ve Dokümantasyon Merkezi tarafından kaydedilen verilere göre, İslam Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) tarafından Kürdistan Bölgesi içindeki İranlı Kürt muhalif partilere ait üs ve kamplara düzenlenen drone ve füze saldırılarında en az üç kadın Peşmerge hayatını kaybetti.

Hengaw tarafından belgelenen rakamlara göre, Ocak 2026 protestoları sırasında İran genelindeki şehirlerde en az 250 kadın, hükümet güçlerinin doğrudan ateşi sonucu öldürüldü. Hengaw şu ana kadar öldürülen kadınlardan 206'sının kimliğini tamamen doğruladı.

İran'da 2 siyasi mahpus idam edildi

30 Mart 2026

250 kadının yanı sıra, 18 yaş altı en az 25 kız çocuğu hayatını kaybetti. Hengaw bunlardan 19'unun kimliğini doğruladı.

Hengaw verilerine göre:

*Ocak protestoları sırasında en az 22 kadın öğrenci öldürüldü.

*En az 2 kadın öğretmen öldürüldü.

*Doktor, hemşire veya diğer sağlık çalışanı olarak görev yapan en az 7 kadın hayatını kaybetti.

(FY)