Bangawaziya ji bo “Konseferansa Veguherîna Demokratîk a Komarê” hat kirin

Siyasetmedar, rewşenbîr, hunermend û akademîsyenan ji bo  konferansa bi navê “Di Sedsala Duyemîn de Konseferansa Veguherîna Demokratîk a Komarê” bang kirin. Di metna bangê de hate diyar kirin ku di sedsala duyemîn a Komarê de pirsgirêkên demokratîkbûnê bi hemû aliyên xwe ve divê werin nîqaşkirin û rêyên çareseriyê yên ku dê ku zemîna civakî û siyasî ya demokrasî û aştiyê xurt bikin, divê werin hilberandin.

Kesên ku di bin bangewaziyê de îmzayan wan hene li hoteleke navçeya Beyoglûyê ya Stenbolê bi daxuyaniyeke banga tevlibûna konferansê kirin. Konferans wê di 13-14ê Hezîranê de li Navenda Çandê ya Cem Karaca ya ku li Bakirkoyê ye, pêk were. Metna daxuyaniyê ya bi kurdî siyasetmedar Dîba Keskinê û ya bi tirkî jî civaknas Ferhat Kentel xwend.

"Siberoja demokratîk a welêt di bin gefeke giran de ye"

Dîba Keskîn diyar kir ku Tirkiye di qonaxeke krîtîk re derbas dibe ku di dîroka xwe de yek ji qonaxên herî krîtîk e û wiha axivî:

“Tirkiyeya îro, li ser pirsgirêkên binyadî yên di warê demokrasî û hiqûqê de ku ji rabirdûyê mîras girtine, yên nû li wan zêde dike. Di asta gerdûnî de şer, otorîterbûn û newekhevî kûrtir dibin, di asta herêmî de jî her ku diçe şer û pevçûn serdest dibe. Di hundirê welat de serxwebûna darazê û serweriya hiqûqê lawaz dibe, azadiya fikr û ramanê û azadiya rêxistinbûnê roj bi roj teng dibe. Xizanî, newekheviya dahatê, rûxandina ekolojîk, berberîkirina civakî û di serî de şîdeta li dijî jinan zêdebûn û binyadîbûna şîdetê her ku diçe zêde dibin. Diyar e ku siberoja demokratîk a welêt di bin gefeke giran de ye. Ev gef li dijî her kesî ye ku li ser vê axê dijî, li dijî hemû çîn, beş û koman e. Bi bandora vê gefê, newekheviyên çînî, herêmî û nasnameyî û qeyranên di navbera beşên civakê de hîn kûrtir dibin.”

“Ji ber ku li ser vê axa ku em lê dijîn, di bîra hestiyar a her nasnameyê, her çandê, her civakê û her şêwazê jiyanê de şop, zext û trawmayên ku polîtîkayên otorîter li pey xwe hiştine, hene. Tirs û bêbaweriya me dibe sedem ku em xwe tenê hîs bikin û bibin berberî hevdu. Tirkiye, bi hewldanên îro yên ji bo çareseriya pirsgirêka Kurd derfeteke dîrokî bi dest xistiye ku ji van qeyranên binyadî derkeve û veguherîneke demokratîk bijî. Pirsgirêka Kurd ji duh heta îro ji ber kêmasiyên hişmendî û binyada demokratîk a li Tirkiyeyê mezin bûye û hîn jî mezin dibe. Bi gotineke din, demokratîkbûna Tirkiyeyê û çareseriya pirsgirêka Kurd, parçeyên binesaziyekê ne ku ji hev nikarin bên veqetandin. Di vê wateyê de, pergaleke piralî ku tê de hemû nasname û bawerî li ser bingeha hemwelatiya wekhev di qada giştî de bi azadî hebin û dewlet li hemberî hemû baweriyan wekhev tevbigere, yek ji hîmên herî bingehîn ên demokratîkbûnê ye.”

“Em wekî kesên ku bi hişmendiya vê berpirsiyariya dîrokî hatine cem hev; bang dikin ku di sedsala duyemîn a Komarê de pirsgirêkên demokratîkbûnê bi hemû aliyên xwe ve werin nîqaşkirin û rêyên çareseriyê yên ku dê zemîna civakî û siyasî ya demokrasî û aştiyê xurt bikin, werin hilberandin. Tişta ku îro pêdiviya me pê heye; ne tenê rexne ye, di heman demê de vîneke avaker e. Ji bo avêtina gavên ku dê aştiyê civakî bikin, demokrasiyê kûr bikin û wekheviyê sazî bikin, beşdariyeke xurt a civakî û hişekî hevpar hewce ye. Bi rêya Konferansa Veguherîna Demokratîk a Komarê; em her kesê ku ji bo avakirina siberojeke demokratîk kedê dide, xwedî îtiraz, gotin, îdîa û pêşniyazan e, her kesê ku xeyalan dike û bi siberoja me ya demokratîk a hevpar bawer dike, vedixwînin vê pêvajoya raman û nîqaşa hevpar.”

(AY)