ABD, Halkbank davasını 9 yıl sonra düşürdü
“İran’a yönelik ABD yaptırımlarının delinmesine yardım ettiği” iddiasıyla ABD'de Halkbank aleyhinde açılan ceza davası 9 yıl sonra düştü.
Güney New York Bölge Mahkemesi, savcılık ile Halkbank’ın ceza davasının düşürülmesi için mahkemeye yaptığı ortak başvuruyu sonuçlandırdı. Mahkeme davanın düşmesine karar verdi.
Halkbank, konuya ilişkin Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) şu açıklamayı yaptı:
"ABD Güney New York Bölge Mahkemesinde 17 Haziran 2026 Çarşamba günü (bugün) gerçekleşen duruşma neticesinde Mahkeme tarafından Bankamızın ABD'deki ceza davasının düşürülmesi onaylanmıştır. Böylece Bankamız hakkında ABD'de yıllardır devam eden ceza davası kesin ve nihai olarak kapanmıştır."
Öte yandan Manhattan Federal Mahkemesi de Rıza Sarraf'ın ceza duruşmasını 14 Temmuz’da karara bağlayacak.
Halkbank davası hakkında
Halkbank davası, ABD’nin “Halkbank, İran’a yönelik ABD yaptırımlarının delinmesine yardım etti” iddiasıyla açtığı ceza davasıydı.
ABD savcılarının iddiasına göre 2012-2016 arasında İran’ın Türkiye’de biriken petrol/doğalgaz gelirleri Halkbank üzerinden altın ticareti, paravan şirketler ve gıda/ilaç ticareti gibi görünen işlemlerle uluslararası finans sistemine sokuldu. ABD makamları, bunun yaklaşık 20 milyar dolarlık kısıtlı İran fonunu kapsadığını ileri sürdü. Halkbank ise suçlamaları kabul etmedi.
Dava kamuoyunda önce Rıza Sarraf ve eski Halkbank yöneticisi Mehmet Hakan Atilla dosyalarıyla bilindi. Sarraf ABD’de suçunu kabul edip savcılıkla işbirliği yaptı. ABD yaptırımlarını deldiğini itiraf etti.
Dönemin Halkbank Genel Müdürü Hakan Atilla aleyhine ifade verdi. Atilla 2018’de ABD’de İran yaptırımlarını delmeye yardım etmekten mahkum edildi. 28 ay ABD'de tutuklu kaldıktan sonra 2019'da Türkiye'ye döndü.
2019 ise doğrudan Halkbank hakkında altı başlıklı iddianame düzenlendi. İddianamede bankacılık dolandırıcılığı, kara para aklama ve yaptırım ihlali bağlantılı suçlamalar vardı.
Halkbank’ın ana savunmalarından biri şuydu: “Biz Türkiye’ye ait devlet bankasıyız, ABD mahkemelerinde ceza davasında yargılanamayız.”
Dosya ABD Yüksek Mahkemesi’ne kadar gitti. Yüksek Mahkeme 2023’te, federal mahkemelerin bu ceza davasına bakma yetkisi olduğuna ve Yabancı Devlet Dokunulmazlığı Yasası’nın ceza kovuşturmasında Halkbank’a otomatik dokunulmazlık sağlamadığına karar verdi.
Halkbank 9 Mart 2026’da ABD Güney New York Bölge Savcılığı ile Kovuşturmanın Ertelenmesi Anlaşması yaptı. Anlaşma kapsamında Halkbank cezai suç kabulü yapmayacak, adli veya idari para cezası ödemeyecek, uzman bir kuruluş tarafından hazırlanacak uyum raporu OFAC’a ve savcılığa sunulacaktı. OFAC’ın da Halkbank’a ilişkin idari süreçleri başka aksiyon almadan kapattığı bildirildi.
(HA)