DEM Parti’den çocuk raporuna şerh: “Cezalandırıcı yaklaşımı reddediyoruz”
TBMM’de çocukların suça sürüklenmesine yol açan nedenlerin araştırılması amacıyla kurulan komisyonun raporuna DEM Parti’den muhalefet şerhi geldi.
Çocukların suça sürüklenmesi raporu tamamlandı
Mardin Milletvekili Beritan Güneş Altın ve Hakkari Milletvekili Onur Düşünmez imzasıyla hazırlanan şerhte, komisyonun çalışma yönteminin “katılımcı ve şeffaf” olmadığı belirtildi. DEM Parti, muhalefetin önerdiği uzman, sivil toplum kuruluşu ve meslek örgütlerinin büyük ölçüde dinlenmediğini savundu.
Şerhte, raporda çocuk hakları ve uluslararası sözleşmelere atıf yapılmasına rağmen, somut önerilerin bu ilkelerle çeliştiği ifade edildi. DEM Parti’ye göre rapor, çocukların suça sürüklenmesini yoksulluk, okuldan kopuş, ihmal, istismar, bağımlılık ve sosyal destek eksikliğiyle açıklarken; çözüm olarak ceza artırımı, infazın ağırlaştırılması ve kolluk yetkisinin genişletilmesini öne çıkarıyor.
Ceza ve infaz önerilerine itiraz
DEM Parti, yaş küçüklüğü indiriminin bazı suçlarda hâkim takdirine bırakılması, 15-18 yaş grubunda tekerrür hükümlerinin uygulanması, çocuk hükümlülerin infazına kapalı ceza infaz kurumlarında başlanması ve çocukların ifadelerinin kolluk birimlerince alınması gibi önerilere karşı çıktı.
Şerhte, bu düzenlemelerin çocukları yetişkin ceza adaletine yaklaştıracağı ve “çocukluk statüsünü” zayıflatacağı savunuldu. DEM Parti, çocuk adalet sisteminin cezalandırma değil koruma, önleme, onarma ve topluma kazandırma ilkeleri üzerine kurulması gerektiğini belirtti.
SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUKLAR ANLATIYOR
“İçeride devlet yok, birbirini yakanları gördüm”
“Aile desteklenmeli, cezalandırılmamalı”
Şerhte, çocukların bazı ağır suçları işlemesi halinde ebeveynlere hapis cezası öngören öneri de eleştirildi. DEM Parti, ailelerin cezalandırılmasının çözüm olmayacağını, bunun yerine yoksulluk, ihmal ve sosyal destek eksikliğiyle mücadele edilmesi gerektiğini vurguladı.
DEM Parti, raporda Mesleki Eğitim Merkezleri’nin okul terkini önleyici bir model olarak sunulmasına da itiraz etti. Şerhte, MESEM’lerin çocukları erken yaşta üretim süreçlerine dahil ettiği ve çocuk emeği sömürüsünü kurumsallaştırdığı savunuldu.
Desteklenen öneriler de var
DEM Parti, rapordaki bazı önerileri ise olumlu buldu. Zorunlu psikososyal tarama sistemi, okul temelli erken uyarı mekanizmaları, rehberlik hizmetlerinin güçlendirilmesi, risk altındaki ailelere sosyal destek sağlanması, bağımlılıkla mücadele merkezlerinin artırılması ve TBMM’de daimi Çocuk İhtisas Komisyonu kurulması desteklenen başlıklar arasında yer aldı.
Ancak şerhte, bu önerilerin çocuk hakları savunucuları, barolar, meslek odaları, akademisyenler, sosyal hizmet uzmanları ve çocukların katılımıyla hayata geçirilmesi gerektiği ifade edildi.
SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUKLAR ANLATIYOR
“13 yaşında cezaevine girdim, herkes bize dışardan bakıyor bir de içerden baksınlar”
DEM Parti ayrıca çocuk politikalarının eş güdümlü yürütülmesi için müstakil bir “Çocuk Bakanlığı” kurulmasını önerdi.
Şerhin sonuç bölümünde, rapordaki “ceza artırımı, infazın ağırlaştırılması ve kolluk yetkisinin genişletilmesi” önerilerinin geri çekilmesi istendi. DEM Parti, çocuk adalet sisteminin onarıcı adalet, diversiyon ve hapsetmenin “en son çare” olması ilkeleri temelinde yeniden yapılandırılması gerektiğini vurguladı.
(NÖ)
