“Çerçeve yasa” teklifi Adalet Komisyonu’ndan geçti
“Barış ve Demokratik Toplum Süreci” kapsamında hazırlanan ve kamuoyunda “çerçeve yasa” olarak anılan kanun teklifinin TBMM Adalet Komisyonu’ndaki görüşmeleri tamamlandı.
Teklifin 10’uncu maddesinin de kabul edilmesinin ardından teklifin tümü oylamaya sunuldu ve komisyondan geçti. Görüşmeler yaklaşık 18 saat sürdü. Siyasi partiler, 8 Ağustos saat 11.00’e kadar teklife ve komisyon kararına ilişkin şerhlerini sunabilecek.
Komisyon görüşmelerinin ardından teklifin 48 saat içinde TBMM Genel Kurulu’nun gündemine gelmesi bekleniyor.
Çerçeve yasa taslağında kimler kapsamda, kimler kapsam dışında?
Teklif neyi düzenliyor?
Teklif, PKK/KCK’nin ve bağlantılı yapıların “fiili varlığına son verdiğinin” ve kontrolündeki silah ve mühimmatın teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesini temel alan bir hukuki mekanizma öngörüyor.
Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından teyit edilerek Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından, teklif kapsamındaki bazı soruşturma ve kovuşturmalar ile kesinleşmiş hapis cezalarının infazının belirli sürelerle ertelenebilmesi öngörülüyor.
Teklif; örgüt kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve propaganda suçlarının yanı sıra örgütün faaliyetleri kapsamında işlendiği kabul edilen bazı suçları da kapsıyor.
Çerçeve yasa teklifine hangi milletvekilleri imza attı?
Soruşturma ve kovuşturmalara 5 ve 10 yıllık erteleme
Teklife göre MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından, düzenleme kapsamındaki ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarla ilgili soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl ertelenebilecek.
15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.
Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlendiği kabul edilen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar bu düzenlemenin dışında tutuluyor.
Erteleme süresinin yeni bir örgüt suçu veya örgüt faaliyetiyle ilgili suç işlenmeden tamamlanması halinde soruşturmalarda kovuşturmaya yer olmadığına, açılmış davalarda ise davanın düşmesine karar verilmesi öngörülüyor.
Kesinleşmiş cezaların infazı da ertelenebilecek
Düzenleme yalnızca devam eden soruşturma ve davaları değil, kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarını da kapsıyor.
Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı beş yıl; 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı ise 10 yıl süreyle ertelenebilecek.
Bu kararları infaz hâkimi verecek. Erteleme süresinin yeni bir suç işlenmeden tamamlanması durumunda ceza infaz edilmiş sayılacak.
“Çerçeve yasa” dünyada nasıl görülüyor?
Süreci Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurul izleyecek
Teklif, düzenlemelerin uygulanmasını takip etmek üzere ayrıca bir kurul oluşturulmasını öngörüyor.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı’nın başkanlık edeceği kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.
Kurul gerektiğinde alt komisyonlar oluşturabilecek ve sürecin ilerleyişini dönemsel olarak değerlendirecek. Ayrıca ihtiyaç görülmesi halinde yeni adli, idari ve yasal düzenlemeler talep edilebilecek.
Görüşmeler yaklaşık 18 saat sürdü
Teklifin Adalet Komisyonu’ndaki görüşmeleri boyunca milletvekilleri arasında tartışmalar yaşandı. İYİ Parti’nin maddelere ilişkin şerhlerinin de gündeme geldiği görüşmeler, bütün maddelerin kabul edilmesiyle sabaha karşı tamamlandı.
Komisyonda kabul edilen teklifin bundan sonraki durağı TBMM Genel Kurulu olacak.
(NÖ)
