“Çerçeve yasa” dünyada nasıl görülüyor?
"Demokratik Toplum ve Barış Süreci" kapsamında hazırlanan ve kamuoyunda “çerçeve yasa” olarak bilinen “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi”, 5 Ağustos’ta Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunuldu.
12 maddeden oluşan teklif, sürecin ilerlemesi hâlinde uygulanacak hukuki düzenlemeleri belirlemeyi amaçlıyor. Teklifin yürürlüğe girmesi; PKK/KCK ve bağlantılı yapıların fiilî varlıklarına son vermesi, kontrollerindeki silah ve mühimmatı teslim etmesi ve bu durumun yetkili kurumlar tarafından tespit edilmesi koşuluna bağlanıyor.
Teklifte, silahlı örgüt üyeliği veya örgütle bağlantılı suçlardan haklarında soruşturma, kovuşturma ya da kesinleşmiş hüküm bulunan kişilerin hukuki durumlarına ilişkin düzenlemeler de yer alıyor. Abdullah Öcalan’ın statüsü ile genel affa ilişkin ise doğrudan bir hüküm bulunmuyor.
Teklif, Meclis’e sunulmasının ardından uluslararası basının da gündemine girdi. Haber ajansları ve gazeteler düzenlemeyi, yaklaşık 40 yıldır devam eden çatışmaların sona erdirilmesine yönelik hukuki bir adım olarak değerlendirirken teklifin kapsamına, siyasi partilerin tutumlarına ve sürecin geçmişine odaklandı.
Çerçeve yasa teklifine hangi milletvekilleri imza attı?
Uluslararası basın teklifi gündemine aldı
İngiltere merkezli haber ajansı Reuters, yasayı PKK ile çatışmanın sona erdirilmesi adına önemli bir adım olarak değerlendirdi. Reuters, teklifin Mecliste muhalefet partilerden de destek gördüğünü öne çıkardı. Haber ajansı, yıllardır süren çatışmanın sona ermesinin hedeflendiğini vurguladı. Buna göre, eski PKK militanlarının Türkiye'ye dönüşü kolaylaştırılacak. Üyelik suçundan yargılanan ya da hüküm giyenlerin dosya ve cezaları askıya alınacak. Örgütün silah bırakması MİT tarafından doğrulanacak.
Bölgesel araştırma sitesi The National Context, yasa hakkında bir analiz yayınladı. Yasa içerisinde, Abdullah Öcalan’ın statüsü ve “genel af” hakkında bir madde bulunmadığına dikkat çekti. Araştırma sitesi, 15 yıla kadar olan dosyaların beş yıl, 15 yılın üzerindeki dosyaların ise 10 yıl askıya alınmasının resmi bir metin yayınlanması ile netleşeceğini yazdı.
Bosna Hersek merkezli Balkan Insight, yasayı yaklaşık 40 yıldır süregelen çatışmanın bitirilmesi adına en kapsamlı hukuki adım olarak tanımladı. Hamdi Fırat Büyük imzalı yazıda, Yeniden Refah Partisi’nin yasa için referandum istediğini ve Yeni Parti’nin de yasaya yönelik tutumunun henüz belli olmadığı belirtildi. İyi Parti ve Zafer Partisi’nin de yasayı reddettiği belirtildi.
“Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi”nin tam metni
Basın çatışmanın tarihsel arka planına odaklandı
Hindistan merkezli United News of India yasanın, 1984 yılından itibaren devam eden çatışmanın çözüme ulaşması ve Türkiye’deki ve Irak-Suriye sınırlarındaki istikrarsız dengelerin sona ermesi adına önemli bir adım olduğunu belirtti. Haber ajansı, yasanın bu hafta içerisinde kabul edilmesinin beklendiğinin altını çizdi.
Amerika Birleşik Devletleri merkezli haber ajansı Associated Press (AP), haberde AKP Grup Başkanı Abdullah Güler’in açıklamalarına da yer verdi. Yasanın bu ay içerisinde kabul edileceğini belirten AP, eski örgüt üyelerine yönelik af kapsamında örgüte mali destek yapmış ve örgüt propagandası yapma gibi suçlardan hüküm giymiş kişilerin de tahliye edilmesinin önünü açabileceğini belirtti.
Amerika Birleşik Merkezli dijital günlük gazetesi La Voce di New York, yasa hakkında “Türkiye’nin PKK’ye yönelik af düzenlemesi Abdullah Öcalan’ı kapsam dışı bırakıyor” başlıklı bir haber yayınladı. Geçen yıl Öcalan’ın yaptığı silah bırakma çağrısına da değinen gazete, milletvekillerinden oluşan heyetlerin İmralı ziyaretlerinden de bahsetti.
(EÖ/NÖ)