Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO), 77 yıl önce bugün, 4 Nisan 1949’da kuruldu.
Sosyalist partiler, demokratik kitle örgütleri, emek ve meslek örgütleri ile gençlik örgütleri, Türkiye’nin de 74 yıldır üyesi olduğu NATO’nun kuruluş yıldönümünde birçok kentte savaş karşıtı eylemler düzenledi.
İstanbul, Ankara ve İzmir’in yanı sıra Adana’daki İncirlik Üssü ile Malatya’daki Kürecik Radar Üssü de eylemlerin adresleri arasında yer aldı.
Taksim’den Dolmabahçe’ye yürüyüş
İstanbul’daki eylemlerin adresi Dolmabahçe’ydi. İki ayrı çağrıyla düzenlenen eylemlerde, Taksim Atatürk Kültür Merkezi önünden Dolmabahçe’ye yürüyüş yapıldı.
Emekçi Hareket Partisi (EHP), Emek Partisi (EMEP), Türkiye İşçi Partisi (TİP) ve Toplumsal Özgürlük Partisi’nin (TÖP) çağrısıyla yapılan eylemde “Savaş örgütü NATO dağıtılsın” pankartı açıldı. Kitle, sık sık “Katil ABD Ortadoğu’dan defol”, “İran halkı yalnız değildir” ve “NATO’dan çıkılsın, üsler kapatılsın” sloganları attı.
Yürüyüşte ayrıca Deniz Gezmiş, Mahir Çayan, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın fotoğrafları da taşındı.
NATO ve Emperyalist Savaş Karşıtı Birlik’in çağrısıyla düzenlenen eylemde ise “Emperyalist savaş örgütü NATO’ya hayır” yazılı pankart açıldı. Kitle, sık sık “Emperyalistler, işbirlikçiler 6. Filo’yu unutmayın” ve “Kurtuluş yok tek başına, ya hep beraber ya hiçbirimiz” sloganları attı.
Konuşmalarda, NATO’nun emperyalist savaşların başlıca araçlarından biri olduğu, Türkiye’nin NATO politikaları doğrultusunda bölgesel çatışmalara sürüklendiği, savaş harcamalarının emekçilerin sırtına yıkıldığı vurguları öne çıktı. Ayrıca, Ankara’da yapılacak NATO Zirvesi’ne karşı mücadelenin büyütülmesi çağrısı yapıldı.
#NATO ve Emperyalist Savaş Karşıtı Birlik, kuruluşunun 77. yıldönümünde NATO 'yu, 68 devrimci gençliğin 6.Filo'yu denize döktüğü Dolmabahçe'ye yaptığı yürüyüşle protesto ediyor!#NATOyaHayır pic.twitter.com/GgkSE93KxV
— Zeyno Kuray(Yeni Hesap) (@ZeynoooKuray) April 4, 2026
Ankara’da ABD Büyükelçiliği önünde eylem
Ankara’daki eylemin adresi ABD Büyükelçiliği oldu. Ankara Emek ve Demokrasi Güçleri, NATO ve Emperyalist Savaş Karşıtı Birlik ile EHP, EMEP, TİP ve KESK Ankara Şubeler Platformu’nun çağrılarıyla bir araya gelen kitle, Söğütözü Metro’dan büyükelçiliğe yürüdü.
“Savaş örgütü NATO dağıtılsın” yazılı pankartla yürüyen kitle, sık sık “NATO’dan çıkılsın, üsler kapatılsın”, “Nehirden denize özgür Filistin”, “Katil ABD Ortadoğu’dan defol” ve “Emperyalistler, işbirlikçiler 6. Filo’yu unutmayın” sloganları attı.
Eylemde okunan ortak açıklamada NATO’nun bir savaş örgütü olduğu, emperyalist çıkarlar doğrultusunda darbeler, işgaller ve yıkım politikalarıyla anıldığı vurgulandı. Açıklamada, Türkiye’deki yabancı askeri üslerin kapatılması, Türkiye’nin NATO’dan çıkması ve emperyalist ülkelerle yapılan açık ve gizli tüm anlaşmaların sonlandırılması istendi.
Açıklamanın ardından söz alan konuşmacılar da bu yıl Ankara’da yapılacak NATO Zirvesi’ni protesto edeceklerini belirtti.
İzmir’de NATO Kara Komutanlığı’na yürüyüş
İzmir’deki eylemin adresi Şirinyer’deki NATO Kara Komutanlığı oldu. EHP, EMEP, KESK Şubeler Platformu, Sol Parti, Sosyalist Emekçiler Partisi ve TİP’in çağrısıyla Şirinyer İZBAN İstasyonu’nda toplanan kitle, NATO Kara Komutanlığı’na yürüdü.
“NATO dağıtılsın, üsler kapatılsın” pankartının açıldığı yürüyüş, sloganlar eşliğinde NATO Kara Komutanlığı’nın bulunduğu Vecihi Akın Kışlası önünde son buldu.
Konuşmalarda, NATO’nun kuruluşundan bu yana emperyalist savaşların, darbelerin ve kontrgerilla yapılanmalarının başlıca araçlarından biri olduğu, Türkiye’nin NATO üyeliğiyle emperyalist politikalara daha fazla bağımlı hale getirildiği ve savaş politikalarının zam, yoksulluk ve baskı olarak halkın yaşamına yansıdığı vurguları öne çıktı. Açıklamalarda, Türkiye’nin NATO’dan çıkması, ülkedeki askeri üslerin kapatılması ve Ankara’da yapılacak NATO Zirvesi’ne karşı mücadelenin büyütülmesi çağrısı yapıldı.
İncirlik’te kitlesel protesto
Adana’daki eylemin adresi İncirlik Üssü oldu. Adana ve Mersin Emek ve Demokrasi Platformları’nın çağrısıyla düzenlenen eyleme EHP, EMEP, Halkevleri, Kaldıraç, Kızıl Parti, Sol Parti, TİP, TÖP, Yeşil Sol Parti’nin yanı sıra TÖP Sözcüsü ve DEM Parti Mersin Milletvekili Perihan Koca ile EMEP İstanbul Milletvekili İskender Bayhan da katıldı.
D-400 Karayolu üzerindeki Aytemiz Petrol önünde başlayan ve yaklaşık bir kilometre süren yürüyüş boyunca “İncirlik Üssü kapatılsın”, “Savaşa hayır” ve “Katil ABD Ortadoğu’dan defol” sloganları atıldı.
İncirlik Üssü yakınında yapılan basın açıklamasında, NATO’nun “güvenlik şemsiyesi değil, savaş ve yoksulluk aracı olduğu” vurgulandı.
Konuşmalarda ise İncirlik ve Kürecik üslerinin bölgesel savaş ve gerilimlerde kritik rol oynadığı, Türkiye’nin NATO politikaları doğrultusunda yeni çatışmaların parçası haline getirildiği, savaş politikalarının yükünün ise zamlar, yoksulluk ve güvencesizlik olarak emekçilerin sırtına bindirildiği vurguları öne çıktı. Açıklamalarda, Türkiye’nin NATO’dan çıkması ve ülkedeki tüm ABD ve NATO üslerinin kapatılması çağrısı yapıldı.
📍 İncirlik Üssü Önü
— Kaldıraç Adana (@kaldiracadana) April 4, 2026
Katil savaş örgütü NATO'nun kuruluş yıldönümüne karşı İncirlik teyiz.
Halkların Katili Natoyu kapatacak olan bu toprakların devrimcileridir.
Katil ABD Ortadoğu'dan Defol! pic.twitter.com/VMpX4Ze8Be
Kürecik’te jandarma barikatı
Malatya’daki eylemin adresi Kürecik Radar Üssü oldu. Malatya Emek ve Demokrasi Platformu’nun çağrısıyla düzenlenen eylemde kitle, Kürecik merkezden Radar Üssü'ne yaptığı yürüyüş, jandarma barikatıyla kesildi.
Platform adına yapılan açıklamada, NATO’nun tarih boyunca darbeler, işgaller, kontrgerilla faaliyetleri ve savaş politikalarıyla anıldığı belirtilirken, bu yıl 7-8 Temmuz’da Ankara’da yapılması planlanan NATO Zirvesi’ne de tepki gösterildi. Açıklamada ayrıca, ABD ve İsrail’in İran’a saldırısının ardından İncirlik ve Kürecik’e yeni Patriot sistemleri yerleştirildiği, Türkiye’nin emperyalist savaş politikalarının bir parçası haline getirildiği ifade edildi.
MSB duyurdu: İncirlik’e bir Patriot sistemi daha konuşlandırıldı
Konuşmalarda, savaşın faturasının enflasyon, akaryakıt ve gıda zamları üzerinden işçi ve emekçilere çıkarıldığı, Malatya’daki üretici köylülerin de artan mazot, sulama, ilaçlama ve taşıma maliyetleri nedeniyle bu yükü doğrudan yaşadığı vurgulandı. Eylemde ayrıca NATO’nun bir savunma örgütü değil, halkların güvenliğini tehdit eden bir savaş aygıtı olduğu, Kürecik Üssü’nün Malatya için de bir güvenlik riski yarattığı ve NATO Zirvesi’nin iptal edilmesi gerektiği yönündeki vurgular öne çıktı.
NATO hakkında
İkinci Dünya Savaşı’nın ardından, Soğuk Savaş koşullarında, ABD öncülüğünde Sovyetler Birliği’ni çevreleme/kuşatma politikası ve Batı blokunun anti-komünist hattı doğrultusunda 4 Nisan 1949’da ABD’nin başkenti Washington’da kuruldu.
Kuzey Atlantik Antlaşması’yla kurulan ittifak, başlangıçta ABD, Kanada, Belçika, Birleşik Krallık, Danimarka, Fransa, Hollanda, İtalya, İzlanda, Lüksemburg, Norveç ve Portekiz olmak üzere 12 ülkeyi bir araya getirdi. İttifak, Sovyetler Birliği’nin çöküşünün ardından ‘açık kapı’ politikasıyla Doğu Avrupa’ya doğru genişledi ve 77 yıl içinde 32 üyeye ulaştı.
Türkiye, 1950’de Kore Savaşı’na dört tugay asker göndermesinin ardından, Yunanistan’la birlikte 18 Şubat 1952’de NATO’ya üye oldu.
Kaynaklar: BirGün, Evrensel, Mezopotamya Ajansı, sendika.org
(VC)
