Polonya Anayasa Mahkemesi eşcinsel evliliklerin tanınmasını engelledi
Polonya Anayasa Mahkemesi, yurt dışında yapılan eşcinsel evliliklere ait belgelerin ülkedeki medeni hâl kayıtlarına işlenmesine olanak tanıyan düzenlemeyi iptal etti.
Mahkeme, 28 Temmuz’da açıkladığı U 2/26 sayılı kararında, Dijitalleşme Bakanlığı tarafından hazırlanan ve yurt dışında gerçekleştirilen evliliklere ilişkin belge örneklerini düzenleyen değişikliğin Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti.
Kararın oybirliğiyle ve kesin olarak alındığını duyuran Mahkeme, “bir kadın ile bir erkek arasındaki birliktelik” olarak tanımlanmayan evliliklerin Polonya medeni hâl siciline kaydedilemeyeceğini belirtti.
Mahkeme, düzenlemenin Polonya Anayasası’nın evlilik ve ailenin devlet tarafından korunmasını düzenleyen 18. maddesi ile yürütmenin düzenleyici işlemlerine ilişkin 92. maddesine aykırı olduğunu savundu. Kararın ayrıntılı gerekçesi ise açıklanmadı.
İHD’den Ankara’daki LGBTİ+ mekânı operasyonuna tepki
AB Adalet Divanı’nın kararına karşı adım
Karar, Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın (ABAD) 25 Kasım 2025’te verdiği hükümle çelişiyor.
ABAD, üye ülkelerin başka bir AB ülkesinde hukuka uygun biçimde evlenen eşcinsel çiftlerin evliliklerini tanımak zorunda olduğuna karar vermişti. Mahkeme, bunun üye devletleri kendi ülkelerinde evlilik eşitliğini yasallaştırmaya zorlamadığını; ancak serbest dolaşım, özel hayat ve aile hayatına saygı hakları açısından evliliğin tanınması gerektiğini belirtmişti.
Süreç, 2018’de Almanya’da evlenen iki Polonya vatandaşının evlilik belgelerini ülkelerindeki nüfus kayıtlarına işletmek istemesiyle başlamıştı. Polonyalı yetkililerin talebi reddetmesi üzerine dava ABAD’a taşınmıştı.
Polonya Yüksek İdare Mahkemesi de Mart 2026’da ABAD kararını dikkate alarak çiftin evliliğinin kaydedilmesi yönünde hüküm kurmuştu. Varşova Belediyesi, 14 Mayıs’ta yurt dışında yapılan bir eşcinsel evliliği ilk kez resmi kayıtlara geçirmişti.
Ankara’da LGBTİ+ mekânına operasyon: 7 tutuklama
Tusk hükümeti tanıma sözü vermişti
Başbakan Donald Tusk, Mayıs ayında yaptığı açıklamada devletin eşcinsel çiftlere yıllardır eşit davranmadığını söylemiş ve ayrımcılığa uğrayanlardan özür dilemişti.
Hükümetinin mahkeme kararlarını uygulayacağını belirten Tusk, gerekli hukuki düzenlemelerin mevcut hukuk sistemi içinde yapılacağını açıklamıştı.
Polonya’da eşcinsel evlilikler ve kayıtlı partnerlikler hâlâ yasal olarak tanınmıyor. Tusk hükümetinin eşcinsel çiftlere miras, sağlık bilgilerine erişim ve ortak vergilendirme gibi sınırlı haklar sağlamayı amaçlayan düzenleme girişimleri ise iktidar ortakları ve muhafazakâr siyasetçilerin itirazlarıyla karşılaşıyor.
Anayasa Mahkemesi’nin son kararı, Polonya makamlarının ABAD hükmünü nasıl uygulayacağına ilişkin belirsizliği artırırken, Polonya ile Avrupa Birliği arasında hukuk devleti ve AB hukukunun üstünlüğü başlıklarında yeni bir anlaşmazlığın önünü açabilir.
(NÖ)