Avrupa Birliği, Çin’den gelen 6 milyar paketin peşinde
Avrupa Birliği'nde (AB) yurt dışından gümrüksüz alışveriş dönemi 1 Temmuz itibariye son buldu. Gümrük birliği dışındaki ülkelerden gelen 150 euro altındaki e-ticaret paketlerine kargo başına 3 euro vergi getirdi.
Amaç her ne kadar cari açığı azaltmak olsa da hedefte tek bir ülke var: Çin.
Düzenleme, internet üzerinden sıkça satın alınan giyim ürünleri, oyuncaklar, elektronik eşyalar ve diğer tüketim mallarını kapsıyor.
Söz konusu uygulama, AB'nin hazırladığı kapsamlı gümrük reformu yürürlüğe girene kadar geçici olarak uygulanacak. Reform kapsamında gümrük vergisi sisteminin önemli ölçüde değiştirilmesi ve mevcut muafiyetlerin kaldırılması planlanıyor. Bunun için en yakın tarih ise 2028.
AB, normalde 150 Euro ve altındaki paketlerden "de minimis" prensibi sebebiyle hiçbir vergi almıyordu.
De minimis prensibi, gümrük vergisi açısından belirli bir parasal değerin altındaki ithal ürünlerden gümrük vergisi alınmamasını veya bu ürünlerin basitleştirilmiş gümrük işlemlerine tabi tutulmasını ifade ediyor.
Her ülke kendi de minimis eşiğini kendisi belirliyor ve bu sınırın altında kalan gönderileri genellikle vergiden muaf tutuyordu. Sınırı aşan gönderileri ise normal gümrük vergisi ve ithalat prosedürlerine tabi tutuyordu.
Bu uygulamanın amacı da düşük değerli gönderiler için idari yükü azaltmak, gümrük işlemlerini hızlandırmak ve ticareti kolaylaştırmaktı.
Engellenemeyen açık
AB’nin e-ticaret alışverişlerinde kargo başına vergi getirmesinin arkasında Çin’e karşı verdiği ticaret açığı yatıyor.
AB ile Çin’in ticari ilişkileri uzun bir geçmişe sahip. Ancak son 10 yılda iki taraf arasındaki ticaret açığı büyümeye ve aradaki fark iyice açılmaya başladı.
Öyle ki sadece geçen yıl AB’ye 6 milyar düşük değerli e-ticaret gönderisi giriş yaptı. Bu günde 14 milyondan fazla posta girişi anlamına geliyor. Ayrıca gönderilerin yüzde 90'ından fazlası Çin'den geldi. 2022’de bu sayı sadece 1.4 milyardı.
AB ülkeleri Çin’e 199,6 milyar euroluk ihracat yaparken, Çin AB’ye 559,4 milyar euroluk ürün sattı. Bunun sonucunda da AB, Çin’e karşı 360 milyar Euro açık verdi.
Kaynak: Anadolu Ajansı
Bu açık 10 yıl öncesinde yarısından daha düşük bir seviyedeydi. 2015’te AB’nin 145 milyar euroluk ihracatına karşılık Çin 296 milyar euroluk ürün sattı. Açık da 150 milyar Euro seviyesindeydi.
Çin’den AB’ye gönderilen küçük paket ticareti pazarını Temu ve Shien elinde tutuyor. İki şirket (pazar yeri) piyasanın yüzde 90'ını domine ediyor.
Ticaret açığı vatandaşın omzuna
AB, Çin'in küçük paket ihracatının AB'deki esnafı kötü etkilediği ve dezavantajlı duruma getirdiğini savunuyor.
Düşük değerli gönderiler AB gümrüklerinin karşılaştığı ürün sayısının neredeyse tamamını oluşturuyor ancak toplam ithalat değerinin sadece yüzde 2,1’ine denk geliyor. Paketlerin ortalama değeri ise sadece 8,82 euro.
Buna rağmen küçük paketlere uygulanan vergi, aslında tek bir hedefe sahip: AB vatandaşlarının Çin merkezli e-ticaret şirketlerinden ucuz alışveriş yapmasını engellemek. Bu şekilde tüketicileri yerli satıcılara yönlendirmeyi hedefleyen AB, tüketicilerin cebinden daha çok para vergi toplamayı istiyor.
AB’de çevrimiçi alışveriş artık ana tüketim kanallarından biri: 2024’te internet kullanıcılarının yüzde 77’si online alışveriş yaptı. Özellikle elektrik-elektronik alanıyla ilgilenenler için Çin'den alışveriş yapmak bir seçenek değil zorunluluk. Birçok malzeme ve parça, Avrupa'da Çin'den daha pahalı durumda. Bazı parçalar da Avrupa'da bulunmuyor.
Yeni düzenlemeler ile Avrupa'daki yerli toptancıların Çin'den toplu alımları devam ettireceği ve tüketicilerin talebinin bu şekilde karşılanacağı belirtiliyor.
Benzeri bir süreç Ocak 2026'da Türkiye'de de yaşanmış, 30 Euro'dan az tutan alışverişlerde vergi alınmazken bu sınır tamamen kaldırılıp her alışverişten vergi alınmaya başlanmıştı.
(HA)
