ABD-İsrail’in İran’ın başkenti Tahran’a saldırılarında, 7 Nisan gecesi, bir sinagogun bulunduğu sivil yerleşim birimi hedef alındı.
Saldırılarda en az 15 kişi hayatını kaybetti. Ölenlerden altı kişi Tahran’ın doğusundaki Pardis’te, dokuzu ise başkentin batısındaki Şehriyar’da yaşıyordu.
İran’ın yarı resmî Mehr Haber Ajansı, o geceki kapsamlı saldırılarda Rafi Niya Sinagogu’nun “tamamen yıkıldığını” ve müştemilatının tahrip olduğunu bildirdi.
Olay yerinden paylaşılan görüntülerde, sivil savunma ekiplerinin enkazda arama yaptığı ve İbranice dini metinlerin molozlar arasına saçıldığı görüldü.
Members of the Iranian Jewish community inspect what is left of their synagogue in Tehran after Israel bombed it. On Passover... pic.twitter.com/UO775jygfm
— Trita Parsi (@tparsi) April 7, 2026
İran parlamentosundaki Yahudi temsilci Homayoun Sameh, saldırının Yahudi bayramları sırasında gerçekleştiğini belirterek sinagogu “kadim ve kutsal” bir mekân olarak tanımladı.
The New Arab’ın aktardığına göre, Sameh, Tevrat tomarlarının saldırının ardından enkaz altında kaldığını söyledi.
İran’daki Yahudi toplumu da sinagogun yıkılmasını sert bir dille kınadı. Topluluk, hem ibadet yerlerine hem de ülkeye yönelik saldırıları kabul etmediklerini belirterek İran devletine destek verdiğini açıkladı.
Açıklamada, “Düşman Siyonist rejim ve ABD, dini ayrım gözetmeksizin İran halkına düşmanlık etmektedir. İran Yahudileri olarak, Amerikan-Siyonist düşmanın aziz vatanımıza ve Rafi Niya Sinagogu’na yönelik gerçekleştirdiği vahşi saldırıları kınıyoruz,” dendi.
Topluluk ayrıca, “İran İslam Cumhuriyeti’nin halkı ve sistemiyle birlikte durduklarını” ve “son nefeslerine kadar ülkeyi savunacaklarını” vurguladı.
Tel Aviv merkezli Ynet News’ün aktardığına göre de İsrail ordusu sinagogun yıkılmasını “yan hasar” (collateral damage) olarak nitelendirdi.
İsrail ordusundan yapılan açıklamada, saldırıda İran Devrim Muhafızları Ordusu’na bağlı Hatemü’l-Enbiya Merkez Karargâhı’nda görevli üst düzey bir komutanın hedef alındığı ileri sürüldü.
Açıklamada, saldırı sırasında yakındaki sinagogda meydana gelen hasar nedeniyle “üzüntü duyulduğu” ifade edildi.
Sinagog hakkında
1979 İran Devrimi sonrasında çok sayıda kişinin ülkeyi terk etmesine rağmen, bugün İran’da 8 bin ila 15 bin arasında Yahudi nüfusun yaşadığı tahmin ediliyor. Topluluk, başta Tahran, İsfahan ve Şiraz olmak üzere yaklaşık 30 sinagog, okul ve koşer tesisi işletiyor.
Rafi Niya Sinagogu (Tahran’daki Meşhadi veya Horasan Sinagogu olarak da bilinir), özellikle İran’ın kuzeydoğusundaki Horasan bölgesinden gelen Yahudiler için önemli bir buluşma noktasıydı. Sinagog; Valiasr Caddesi, Bozorgmehr Caddesi, Freyman Caddesi, Malek Sokağı yakınlarında, Taleghani ve Filistin Caddelerine yakın, eski İsrail Büyükelçiliği’nin hemen yanında yer alıyordu.
Azizkhan, Levian ve Nosrat sinagoglarıyla birlikte Horasan Derneği’ne (Meşhadi Yahudiler) bağlı sinagoglar arasındaydı. İsmi, Meşhadi topluluğunun Yahudi hizmet ailelerinden biri olan Rafī‘nia ailesinden gelmektedir.
Yahudilerin Keshavarz Bulvarı bölgesine (eski adıyla Elizabeth) yerleştiği dönemde, Abdolrahman Rafī‘nia 1958 yılında iki katlı bu sinagogu inşa etti. Üst kat Meşhadi Yahudilere ayrılırken, alt kat Kermanlı Yahudilere tahsis edildi.
1970’lerde Rabi Musa Zargari, bu sinagogda bir süre dini eğitim ve Tevrat dersleri verdi. 2016 yılında sinagog yeniden restore edildi. Son yıllarda Yahudi nüfusundaki düşüş nedeniyle yalnızca üst kat kullanılırken, alt kat sinagog görevlisinin ikametgâhı olarak işlev görüyordu.
(TY)
