Sport & Rights Alliance’tan FIFA Raporu: Dünyanın olmadığı bir dünya kupası
İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) Küresel Girişimler Direktörü Minky Worden, sahada ilham verici anlar yaşansa da turnuvanın göçmenlere yönelik şiddetli baskılar ve FIFA’nın kendi insan hakları standartlarını koruyamadığı bir atmosferde geçtiğini vurguladı.
"Ayrımcı vize politikaları"
FIFA’nın "tarihin en kapsayıcı turnuvası" vaadinde bulunmasına rağmen, ABD’nin katı vize politikaları nedeniyle çok sayıda taraftar, işçi, gazeteci ve hatta spor insanı turnuvanın dışında kaldı. Somalili hakem Omar Artan, Cabo Verde kalecisinin annesi ve Kongo DC'li taraftar "Lumba Vea" gibi kamuoyuna yansıyan vakaların yanı sıra, binlerce kişinin ABD’ye girişine izin verilmedi.
"Neredeyse kimse vize alamadı"
Football Supporters Europe Direktörü Ronan Evain, sahadaki gözlemlerini şu sözlerle aktardı:
"Afrika ve Asya'dan bilet sahibi olup ABD'ye giriş için vize alabilmiş neredeyse kimseye rastlamadık. Maçları izleyen gruplar büyük ölçüde yerel diaspora veya çifte vatandaşlardan oluşuyordu. FIFA, tüm dünyayı kapsayan bir turnuva düzenleme konusunda başarısız olmuştur."
"Büyüyen hak ihlalleri ve baskılar"
Yayımlanan raporda ve hak savunucularının açıklamalarında turnuva boyunca öne çıkan diğer başlıklar şöyle sıralandı:
*Gazetecileri Koruma Komitesi (CPJ) yetkilisi Gypsy Guillén Kaiser, ABD’deki sertleşen ortam nedeniyle gazetecilere olağanüstü güvenlik eğitimleri vermek zorunda kaldıklarını ifade etti.
*Uluslararası Af Örgütü ABD Şubesi’nden Daniel Noroña, turnuva heyecanı sürerken ABD Göç ve Gümrük Muhafaza Kurumu'nun (ICE) 10 binden fazla kişiyi gözaltına aldığı operasyonlar yürüttüğünü hatırlattı. Houston ve Maine'deki operasyonlarda göçmenlerin öldürüldüğünü belirten Noroña, "Sporla aklamaya izin veremeyiz" dedi.
*ILGA World uzmanı Lily Dong Li Rosengard, trans karşıtı göç politikaları ve artan nefret söylemleri nedeniyle pek çok LGBTİ+ taraftarının güvenlik gerekçesiyle turnuvaya gidemediğini kaydetti.
*Sport & Rights Alliance Direktörü Andrea Florence, cinsel suç iddiaları veya devam eden davaları bulunan futbolcuların turnuvada yer almasını eleştirerek FIFA'yı açık ve tutarlı bir politika izlemeye çağırdı.
"Trump ve FIFA Dünya Kupası'nı silahlaştırdı"
Turnuvanın siyasi emellere alet edildiğini belirten Pasifik Üniversitesi öğretim üyesi ve Red Card: The 2026 World Cup, Sportswashing, and the FIFA Greed Machine kitabının yazarı Jules Boykoff, süreci şu sözlerle özetledi:
"Trump’ın FIFA Barış Ödülü’nü almasından İç Güvenlik Bakanlığı’nın göçmen karşıtı paylaşımlarına ve başkanın ABD’li oyuncu Folarin Balogun'a gösterilen kırmızı kartın iptal edilmesi için müdahale etmesine kadar; FIFA ve Trump yönetimi Dünya Kupası’nı siyasi amaçlar için silahlaştırdı."
Sport & Rights Alliance, FIFA PASS aracılığıyla kaç kişinin vizeye erişiminin kolaylaştırıldığına dair sorularına FIFA’dan yanıt alamadıklarını açıkladı. Örgüt, önümüzdeki aylarda tüm bu ihlalleri kapsayan detaylı bir rapor yayımlayacağını duyururken; 2028 Los Angeles Olimpiyatları öncesinde spor dünyasında gerçek bir hesap verilebilirliğin şart olduğunu vurguladı.
(FY)