Nebi Barlas kimdir?
Türkiye’nin yakın siyasi ve hukuki tarihine damga vuran isimlerden biri olan Nebi Barlas, 12 Eylül askeri darbesi dönemindeki kitlesel savunmaları, İnsan Hakları Derneği'nin (İHD) kuruluşundaki rolü ve ilkelere dayanan hayat mücadelesiyle bilinen simge bir hukukçu.
Sevenleri ve hukuk camiası tarafından "Aslanların Avukatı" ve "Adalet Savaşçısı" gibi sıfatlarla anılan Barlas, yaşamı boyunca adil yargılanma ve hukukun üstünlüğü ilkesini savundu.
Nebi Barlas'ın hayat mücadelesi gençlik yıllarında başladı. Kara Harp Okulu son sınıf öğrencisiyken, 21 Mayıs 1963’te Albay Talat Aydemir ve Fethi Gürcan’ın gerçekleştirdiği darbe girişiminin ardından orduyla ilişiği kesilen Harbiyeliler arasında yer aldı.
Uğradığı haksız karar neticesinde Mamak, Balıkesir, Bigadiç ve Kepsut cezaevlerinde toplam 3,5 yıl tutuklu kaldı. Ancak cezaevi günleri onun adalet arayışını bitirmedi; aksine yönünü hukuk alanına kırmasını sağladı.
Tahliye olduktan sonra İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitiren Barlas, avukatlık mesleğine adım attı.
12 Mart Dönemi: 12 Mart 1971 askeri muhtırasının ardından Kurmay Yarbay Talat Turhan’ın savunmasını üstlendi.
12 Eylül ve Sıkıyönetim Davaları: Baskının en ağır olduğu 12 Eylül 1980 askeri darbe sürecinde Sıkıyönetim Mahkemelerinde 807'si idam istemiyle yargılanan toplam 2 bin 480 kişinin avukatlığını yürüttü.
İdam Tanıklığı: 25 Haziran 1981’de Paşakapısı Cezaevi’nde idam edilen devrimciler Ahmet Saner ve Kadir Tandoğan’ın da avukatlığını yapan Barlas, bu infazlara bizzat tanıklık ederek darbe döneminin en ağır anlarını yaşadı.
Sadece dava üstlenmekle kalmayan Barlas, Türkiye’deki insan hakları mücadelesinin kurumsallaşmasına da öncülük ederek İnsan Hakları Derneği’nin (İHD) kurucu üyeleri arasında yer aldı.
Siyasi davalardan maddi bir kazanç elde etmeyi reddeden ve mesleğini ilkelere bağlı kalarak yürüten Barlas, 2000’li yıllara doğru cezaevi girişlerinde avukatlara uygulanan onur kırıcı cezaevi aramalarını ve haksız muameleleri protesto ederek çok sevdiği avukatlık mesleğini bıraktı.
Hayatı, adalet arayışı ve mücadelesi Metin Ağaçgözgü ve Hasan Çelikkol’un kaleme aldığı "Adalet Savaşçısı"isimli nehir söyleşi kitabında yer aldı.
20 Temmuz 2026 gecesi hayatını kaybetti.
bellkekmüzesi.org'da hakkında tüm detaylı bilgilere ulaşmak mümkün.
(EMK)
