"Fotoğraf benim için estetikten önce vicdandı": “Tarlabaşı – Kayıp Şehir” yenilenen baskısıyla raflarda

İlk baskısı kısa sürede tükenen ve dünyanın en saygın arşivlerinden İskenderiye Kütüphanesi’nin koleksiyonuna giren "Tarlabaşı – Kayıp Şehir" kitabı, yenilenen baskısıyla tekrar yayımlandı.

Belgesel fotoğraf sanatçısı Ali Öz’ün yaklaşık 10 yıl boyunca Tarlabaşı sokaklarında yaşayarak hayata geçirdiği çalışma, semtin kentsel dönüşümle yok oluşunu ve insanlarının yaşam mücadelesini ölümsüzleştiriyor. Öz, bu süreçte çektiği yaklaşık 50 bin kareyle bir dönemin toplumsal hafızasını belgeliyor.

"Fotoğraf benim için estetikten önce vicdandı"

Yılların tanıklığını ve fotoğrafla kurduğu bağı anlatan Ali Öz, çalışmasının arkasındaki temel felsefeyi şu sözlerle ifade ediyor:

"Ben hiçbir zaman fotoğrafın peşinden koşmadım; insanın peşinden koştum. Çünkü insanın olduğu yerde sevinç de vardı, acı da, adaletsizlik de, umut da... 45 yıl boyunca objektifimi hep insana çevirdim. Fotoğraf benim için estetikten önce vicdandı; haberden önce tanıklıktı. Bugün geriye dönüp baktığımda en büyük mutluluğum, çektiğim fotoğrafların bir dönemin hafızasına dönüşmüş olmasıdır."

"Fotoğraf çekmedim, dönemime tanıklık etim"

Kariyeri boyunca savaşlardan grevlere, yoksulluktan göç ve depremlere kadar toplumun kırılma noktalarını kayıt altına alan usta fotoğrafçı Öz, şöyle diyor::

"Fotoğraf makinesi benim için yalnızca bir araç değil, insanların hikâyelerine açılan bir kapıydı. Tarihin sadece kazananlar tarafından yazılmasına hiç inanmadım; makine mi hep sesi duyulmayan insanlara —bir çocuğun bakışına, bir işçinin nasırlı ellerine, yıkılmak üzere olan bir mahallenin son ışıklarına— çevirdim. Fotoğraf benim için güzel görüntüler üretmek değil, insanın onurunu koruma çabasıydı.

Şehirler yalnızca taşlardan ve binalardan oluşmaz; insan unutulduğunda şehirler de hafızasını kaybeder. Benim amacım bu hafızayı korumaktı. Ben fotoğraf çekmedim, yaşadığım döneme tanıklık ettim; fotoğraf makinem ise o tanıklığın dili oldu."

*Eser Adı: Tarlabaşı – Kayıp Şehir | Yazar / Fotoğrafçı: Ali Öz

(EMK)