Arjantin’in, kendisini radikal liberteryen ilan eden Başkanı Javier Milei geçtiğimiz hafta basın mensuplarını Casa Rosada’dan -Arjantin’in Beyaz Sarayı olan Pembe Saray’dan- kovma kararı, göreve başladığından beri sürdürdüğü medya karşıtı kampanyasının zirvesi oldu.
Arjantin Gazetecilik Forumu başkanı Fernando Stanich, “Bu, hükümetin gazeteciliği ve gazeteciliğin demokrasideki değerini küçümsemesinin doruğudur” dedi.
Hak kuruluşları ve siyasal yelpazenin bütün kesimlerinden politikacılar bu hamleyi, 1983’te Arjantin’de askeri diktatörlüğün sona ermesinden bu yana basına yönelik eşi görülmemiş bir saldırı olarak kınadı.
Gazetecileri Koruma Komitesi'nin (CPJ) Latin Amerika koordinatörü Cristina Zahar, Milei’nin kararlarını, “Arjantin hâlâ bir demokrasi, ancak bunlar bir otokrata yakışan eylemler,” dedi.
“Gazetecilerden yeterince nefret etmiyoruz”
AP’nin haberine göre, Milei’nin sözcüsü Javier Lanari, geçtiğimiz perşembe hükümetin “önleyici bir tedbir” olarak basının Bakanlık binasına erişimini engellediğini söylemişti. İddiasına göre, bunun nedeni, yerel bir televizyon kanalının Casa Rosada içinden akıllı gözlüklerle çekilmiş görüntüleri, izinsiz yayımlamasıydı.
Lanari, Casa Rosada’daki güvenlik yetkililerinin Todo Noticias ağına “yasa dışı casusluk” suçlamasıyla dava açtığını açıkladı
Pazar günü TV yayınında konuşan Todo Noticias öalışanlarından Luciana Geuna, çekim planlarını önceden basın görevlilerine bildirdiklerini söyledi. Geuna, görüntülerin Casa Rosada’nın daha önce de televizyonda gösterilmiş, kolayca erişilebilir bölümlerini içerdiğini belirtti.
Milei Trump'ın izinde
Milei’nin 2023 seçim kampanyasında öne çıkan sert üslubu ve kışkırtıcı bir dille konuşma eğilimi, Trump ve eski Brezilya Başkanı Jair Bolsonaro ile karşılaştırılmasına yol açmıştı. Görevdeki iki yılı dolarken Milei söylemini yumuşatmak yerine, medyaya yönelik saldırılarını artırdı.
Milei, Arjantin’in önde gelen gazetelerinden La Nación’un haberine göre, Nisan’da sadece dört gün içinde, X’e yüklenerek gazetecilerle alay ve onlara hakaret eden 86 paylaşım yaptı. Bu sürede basının terör örgütü ilan edilmesini isteyen bir paylaşım ve cinsel imalar içeren birçok mesaj dahil 874 saldırıyı da yeniden paylaştı.
Milei medyayla ilgili paylaşımlarının çoğunda alametifarikası olan “gazetecilerden yeterince nefret etmiyoruz” sloganını kullanıyor ve gazetecilerin yüzde 95’inin kriminal olduğu iddiasını tekrar ediyor. Yönetimini eleştiren belirli muhabirleri “pis operatör”den “insan çöplüğü”ne varan hakaretlerle hedef alıyor.
Trump da ilk başkanlık döneminde gazetecileri “halk düşmanı” olarak nitelemişti.
Milei'nin sosyla medya atakları
Perşembe günü hükümet, Casa Rosada’yı izleyen yaklaşık 60 muhabirin basın kartlarını iptal ederken, Milei, X’ten “İğrenç pislikler, yalanları durdurmayı denesenize?” diye yazıyordu. Sonra da “Aa unuttum, siz reklam parası ve rüşvet bağımlısı yozlaşmış çöplersiniz.” diye ekledi.
Milei, pazartesi günü de bu tutumunu sürdürdü. Öğlene kadar X’te 20’yi aşkın mesajı yeniden paylaşarak gazetecilerin “tüm güvenilirliklerini kaybettiğini” iddia etti. Milei sadece “aptal sorular” sordukları için Casa Rosada’da muhabirlere gerek olmadığını, ve hükümetin her şeyi sosyal medyadan iletebileceğini savundu.
Geleneksel medya yerine sosyal medya
Milei, başkanlığı döneminde bir tek basın toplantısı düzenlemedi. Mesajlarını Trump gibi, sloganlar ve yapay zekâ eliyle üretilmiş görseller üzerinden yaymayı tercih ediyor, yerleşik medya kuruluşlarına nadiren röportaj veriyor, ancak sık sık sağcı influencerların radyo programlarına katılıyor.
Milei sosyal medya trollerini hükümette işe aldı ve sol eğilimli olmakla suçladığı geleneksel haber medyasıyla çatışmaları için yeni bir dijital aktivist kuşağını harekete geçirdi.
Zahar “[Milei’nin] Başkanlık’ta çalışmak üzere influencerları işe alması, sanki ‘Siz gazeteciler artık önemli değilsiniz’ demek gibi oluyor,” dedi. “Herkes bir anda basını linç etmeye kendini yetkili hissediyor.”
Milei, Trump’ın ABD medyasının önde gelen kuruluşlarını dava etmesini örnek alarak geçtiğimiz yıl en az sekiz gazeteciye iftira davası açtı ve müttefiklerini de aynısını yapmaya teşvik etti.
Arjantin’in en büyük gazetesi Clarin’in medya muhabiri Alejandro Alfie, “Milei’nin takipçileri son derece fanatik. Beni taciz ettiler, kişisel bilgilerimi ifşa ettiler, arabuluculuğa sürüklediler,” ded. Milei’yi destekleyen anonim troll hesap ordularını araştıran Alfie, Milei’nin yakın müttefiklerinin milyonlarca peso tazminat talebiyle açtığı dört iftira davasıyla karşı karşıya.
Milei başaşağı giderken basını hedef alıyor
Yasaklar, AtlasIntel anket şirketine göre Milei’nin popülaritesinin başkanlığı dönemindeki en düşük düzeyine gerilediği bir ana denk geliyor.
Arjantin’de kronik enflasyonu sona erdirme çabası duraksadı, işsizlik arttı ve ekonomi daraldı. Yakın müttefiki ve genel sekreteri Manuel Adorni Milei’nin siyasi seçkinlere yönelttiği suçlamaların konusu oldu: Kamu fonlarının kötüye kullanımı nedeniyle kendisi soruşturma altında.
Gazeteciler, hükümetin artan sorunlarıyla bu sorunları haberleştirenlere yönelttiği artan saldırılar arasında bağ olduğunu düşünüyor.
Rosemberg “Başkan çok kötü bir dönem geçiriyor,” dedi. “O durumda yapılacak en kolay şey, ne olursa olsun, elinizin altındaki en yakın hedefi, yani basını suçlamaktır.”
(AEK)
