Bedri Rahmi “Üç dil” adlı şiirinde “En azından üç dil bileceksin / En azından üç dilde düşünüp rüya göreceksin / En azından üç dil” dedikten sonra bunlardan ilkinin “ana dil” olduğunu vurguluyor ve şöyle sürdürüyor:
“Birisi ana dilin / Elin ayağın kadar senin / Ana sütü gibi tatlı / Ana sütü gibi bedava / Nenniler, masallar, küfürler de caba”
Daha önce Diyarbakır.net sayfasında yer alan “Dil Sorunu Ve Aydının; Solun Ve Solcunun Sorumluluğu” başlıklı yazımda “dille ilgili sorumluluklarımız”a vurgu yapmıştım. TRT-Şeş’in yayına başlaması nedeniyle yazdığım yazıda da “Ana dilde ‘sağlık bilgisi’ sunmanın” önemini vurgulamıştım.
Bir “sağlık hakkı ve hasta hakları aktivisti” aynı zamanda “sağlık medyası” alanından uğraşan birisi olarak sağlık hizmetinin ana dilde sunulmasının hem bir “hasta hakkı” olduğunu hem de hekimin “mesleğini en iyi şekilde uygulaması” için bir görevi olduğunu düşünüyorum.
* * *
Bu bakımdan Newroz günü okuduğum “Doktorlara Kürtçe kılavuz kitabı” başlıklı haber beni çok sevindirdi. DHA’ndan Canan Altıntaş “Diyarbakır Tabip Odası hastalarla iletişim kurmakta zorlanan doktorlar için Kürtçe kitap bastırdığı” haberini bize veriyordu.
Oda yöneticileri bu kitabın hazırlanma nedenini “Kürtçe bilmediği için hastayla iletişim kurmakta güçlük çeken doktorlar”a yardımcı olmak olduğunu söylemişler. Türkçe bilmeyen hastalara verilen hizmet sırasında bir “rehber”den yararlanılmasını “hasta mahremiyeti”ne aykırı olduğunu belirten Oda Başkanı Dr. Selçuk Mızraklı, kitap sayesinde hastayla doktorların doğrudan iletişim kurabileceğini belirterek, “Düşünün kendi diliyle derdini anlatamayan bir hasta psikiyatra veya jinekologa gittiğinde aracı vasıtasıyla derdini nasıl anlatacak. Bu eseri daha sonra zenginleştirerek çoğaltacağız” demiş.
Kitabın tanıtıldığı toplantıda TTB Merkez Konseyi üyesi arkadaşım Dr. İlhan Diken de yaptığı konuşmada Avrupa Konseyi tarafından ırkçılık ve hoşgörüsüzlüğe karşı kurulan komisyonun raporundan örnekler vererek; raporda ana dili Kürtçe olan kişilerin kamu hizmetlerinden yararlanmakta güçlük çekenlerin durumunun incelenmesi ve düzeltilmesi için önlem alınması gerektiğinin belirtildiğini söylemiş.
Sonra da “Böyle bir kitabın çıkmasını en çok isteyen Mehmed Uzun’du, bu sayede onun da vasiyeti yerine geldi” demiş. Bu sözleri bu sürece emek koyanları unutmamak anlamında çok önemli ve değerli buluyorum.
* * *
Tabii ki bir “kılavuz”la sorun çözümlenmiyor. Öncelikle bölgede sunulan sağlık hizmetlerinin, ülkenin diğer yerlerindekiyle eşit hale gelmesi gerekli. “Sağlık hizmetine ulaşma ve yararlanma hakkı” sağlık hizmetinin herkese eşit olarak sağlanmasını gerektiriyor.
Üstelik bu yalnızca sayıca ya da olanaklar bakımından değil, hizmetin sunuluşu yönünden de olmalı. Sağlık hizmetinin “ana dilde” sunulması bence bu “eşitliğin” gereklerinden birisi. Eğer bu hizmeti yalnız “Kürtçe” bilen hekimlere ihale etmek istemiyorsak yapılması gereken işlerden birisi de “hekimlere Kürtçe öğretilmesi” olmalıdır.
Kürtçe’nin tıp fakültelerinde “seçimli bir ders” olması talebi dillendirilmeli, bu süreçte de en azından bu bölgede görev yapan hekimlerin meslek örgütleri “Kürtçe kursları” düzenlemeye başlamalıdır.
Sağlık ve tıp medyasının “Kürtçe” yayınlanması da yine hemen yapılacak işler arasındadır. (MS/EÜ)
MUSTAFA SÜTLAŞ'tan
Teşekkürler Diyarbakır Tabip Odası
Newroz günü okuduğum “Doktorlara Kürtçe kılavuz kitabı” başlıklı haber beni çok sevindirdi. Dr. Diken: “Böyle bir kitabın çıkmasını en çok isteyen Mehmed Uzun’du, bu sayede onun da vasiyeti yerine geldi”
ilgili haberler
Hak odaklı, çok sesli, bağımsız gazeteciliği güçlendirmek için bianet desteğinizi bekliyor.
ilgili haberler
bu dosyadan
bakanlık prezervatif vermiyor, siz verin
5 Aralık 2013

sgk’nın geleceğine dair...
28 Kasım 2013

şu sayıları bir öğrenseydik!..
21 Kasım 2013

“çalışmak sağlığa zararlıdır...”
14 Kasım 2013

“sağlık bakanlığı’nda neler oluyor?”
7 Kasım 2013

asıl sorun “sağlık hizmetlerini yönetememek”
31 Ekim 2013

her beş çocuktan biri aşılanmadı
3 Ekim 2013

yanlış çözüm teşhir edilmeli
26 Eylül 2013

şimdi sıra taksim hastanesi’nde
12 Eylül 2013

15 yaşın altında 23 anne!
5 Eylül 2013

ne dedilerse tersini yaptılar
30 Ağustos 2013

ödeme kapsamı dışındaki ilaçlar ve sağlık hakkı
15 Ağustos 2013

parklarda ve forumlarda sağlık hizmetleri
8 Ağustos 2013

sağlıkta “yeni bir” dönüşüm daha...
1 Ağustos 2013

dünya hekimleri de “kaygılı”
25 Temmuz 2013

ilaç ve tedavinin inanca göre seçimi
18 Temmuz 2013

engellilerin erişim hakkı yine “sözde” mi kalacak?
11 Temmuz 2013

"iptal kararı” mücadeleyi yükseltmeli
4 Temmuz 2013

hekim bilgisini kullanmak için hükümetten izin istemez!
27 Haziran 2013

halka ve sağlıkçılara yönelik şiddet durmalı
6 Haziran 2013

piyasada bulunmayan kanser ilaçları
2 Mayıs 2013

kanserle ilgili hizmet nasıl düzenlenmelidir?
25 Nisan 2013

gözyaşının nedeni doğru anlaşılmalı!
18 Nisan 2013

cezaevlerinde “sağlığı” bilen, gören var mı?
4 Nisan 2013

salgını gizlemenin yararı ne?
28 Mart 2013

“türkiye’nin sağlığı hastadır!”
14 Mart 2013

anayasa mahkemesi “mahremiyet”ten yana
28 Şubat 2013

özel sektör istiyor, sgk gereğini yapıyor!
21 Şubat 2013

gideri azaltmak için her yol 'mübah'!
14 Şubat 2013

sağlık bakanı neden değişti biliyor musunuz?
31 Ocak 2013

"2012'de sağlığın sağlığı"
3 Ocak 2013

"mahremiyet ihlâlleri" konusunda yapılması gerekenler!
27 Aralık 2012

"yaşamı savunmak" için başka yapılacaklar var!
13 Aralık 2012

"başvuru hakkı" hasta haklarının temel bir unsurudur!
6 Aralık 2012

mahremiyet ve "kanunsuz" uygulamalar
29 Kasım 2012

geleceğin hekimlerine yeni ders: "toplumcu tıp"
15 Kasım 2012

hastaneleri yönetenler değişti, biliyor musunuz?
8 Kasım 2012

ab ilerleme raporu ve sağlık
18 Ekim 2012

'hak'kın gereğini yerine getirmek!
11 Ekim 2012

sağlık, salgın ve bilgilenme hakkı
4 Ekim 2012

sağlıkta olmazsa olmaz koşul: anadil
27 Eylül 2012

"sistematik duyarsızlaştırma"ya hizmet etmeyelim
20 Eylül 2012

'dağlarda ve kırlarda sağlığın durumu'na "zeyl"
13 Eylül 2012

sigarada gerçek bir "dönüşüm"
16 Ağustos 2012

sağlıkta "son" skandal: yoksula ayrımcılık!
9 Ağustos 2012

sağlıkçıların "küresel" eylemliliği
26 Temmuz 2012

sağlık reformu "para almayı" sürdürüyor?
12 Temmuz 2012

amaç sezaryen piyasasını mı büyütmek?
6 Temmuz 2012

"üç" yıl daha, zorunlu mahpusluk!
28 Haziran 2012

"sekiz hasta öldü" duyduk mu?
21 Haziran 2012

"kürtaj hakkı ya da ölüme davetiye çıkarmak!"
14 Haziran 2012

kürtaj, sezaryen ve sağlık hakkı
31 Mayıs 2012

hepimizin hakkı ve ihtiyacı: açıklık, şeffaflık, doğruluk
24 Mayıs 2012

cezaevlerinde sağlığın durumu?
17 Mayıs 2012

hak ihlâli hizmet almadan başlıyor
10 Mayıs 2012

örgütlü olmak, örgütüne sahip çıkmak
26 Nisan 2012

ölümün ardındaki gerçekler ve sorumluları
19 Nisan 2012

dünya tabipleri türkiyeli meslektaşlarının yanında
12 Nisan 2012

12 eylül'le her alanda hesaplaşılmalı
5 Nisan 2012

memleketten "sağlık ve tıp" manzaraları
15 Mart 2012

"sağlık hakkı meclisleri" toplanıyor
23 Şubat 2012

"sağlıkta dönüşüm" veremi çözemedi
16 Şubat 2012

güler'den yeni tıp sözlüğü
9 Şubat 2012

"kamu ve kişi yararı"na karşı!
26 Ocak 2012

sağlıkta dönüşümün "yaratıcısı" kim?
19 Ocak 2012

"yeşil kart"ın devrilmesi!
12 Ocak 2012

"bakan" değil "gören" gerek!
5 Ocak 2012

doğruları söyleyen "diken" sayılsa da...
21 Aralık 2011

"sağlıkta dönüşüm"ün gerçek yüzü
1 Aralık 2011

Başlangıç Noktası: "Özgürlük ve Bağımsızlık"
24 Kasım 2011

Sağlıkla Geldiler, Sağlıkla Gidecekler!..
17 Kasım 2011

Sağlığın Sorumlularından "Gurur" Duyuyor muyuz?
10 Kasım 2011

Sağlığa "Tağyir ve Tebdil veya İlga" Kararnamesi
3 Kasım 2011

Sağlıklı Bir Çevrede Yaşama Herkesin Hakkıdır!
20 Ekim 2011

Sağlık Bakanı'nın Sorularına Yanıtlarım
13 Ekim 2011

"Aile Hekiminizle Tanıştınız mı?"
29 Eylül 2011

Yabancı Hekime "Evet!"
22 Eylül 2011

Yasakçı Zihniyet ve Toptancı Çözüm
15 Eylül 2011

Uzun Tatillerde Sağlık Hizmetine Ulaşma
8 Eylül 2011

Aşı Yaptırmamak Hak mı?
18 Ağustos 2011

Mahkeme Kararları Uygulanmıyor...
12 Mayıs 2011

"Sağlık Haberciliği"nde Yanlışların Önüne Geçmek İçin
5 Mayıs 2011

Bu Ne Acayip Bilmece...
28 Nisan 2011

Başvuru Hakkını Kullanmak
21 Nisan 2011

"Yoğun Bakım", Yoğun Para Kazanmak Demek Olunca...
7 Nisan 2011

"Sağlık" mı, "Kâr" mı? Sağlık Kimin derdi?
31 Mart 2011

Eğer Bir İkametin Yoksa "Vatandaş ve Eşit" Değilsin!
24 Mart 2011

"Çok Ses Tek Yürek" Olunması İstenmiyor mu?
17 Mart 2011

"Çok Ses Tek Yürek" Olmak İçin Alanlara!...
10 Mart 2011

Sağlığa Harcanan Para Arttı: Kim Ödedi? Nasıl ve Ne Pahasına?
3 Mart 2011

Sağlığa Açılan Pencere ve Oradan Uzanan Bir El...
24 Şubat 2011

Yargı: Lepra Hastanesi'nin Kapatılması Hukuksuzdur!
17 Şubat 2011

"Kuşpalazı"ndan Ölmek ya da "Yaşama Sırası"...
3 Şubat 2011

Sağlıklı Sağlık Medyası İçin "İzleme, Değerlendirme ve Denetim"
27 Ocak 2011

Acil "Tanı ve Tedavi" Hizmetleri Parasız mı? -III-
13 Ocak 2011

"Acil Tanı ve Tedavi" Hizmetleri Parasız mı?
30 Aralık 2010
HIV'le Yaşayanlara Pozitif Bakılmamış!
16 Aralık 2010

Sağlık Haberciliğine Dair...
9 Aralık 2010

Bugün Kaç "Engelli" Gördünüz?
2 Aralık 2010

Olumsuzluğu "Doğru" Anlatamamanın Nedenleri...
4 Kasım 2010

Tıp Çaresiz Kaldığında ya da Yetmediğinde...
28 Ekim 2010
Belki Sıkıldınız ama Yine Aynı “Türkü”!..
18 Ekim 2010

Diyarbakır Cezaevi'nde Sağlık Hakkı, Baskı ve Terbiye Aracıydı
1 Ekim 2010

"Tanrı"dan "Tüccar"a Dönüş...
23 Eylül 2010

Muayenehanelere Dayatılan Koşulların Hedefi Ne?
16 Eylül 2010

Sessiz Sedasız ve Derinden Bir “Dönüşüm”!..
9 Eylül 2010

Sosyal Güvenlik Kurumu'nun Ödeme Yapmadığı Hizmetler Ne Olacak?
3 Eylül 2010

Sağlıkta "Model Ülke" Olmak Ne Demek!
27 Ağustos 2010

Tedavi Kararını Kim Vermeli?
19 Ağustos 2010

“Başka Bir Sağlık Hizmeti” Mümkün mü?
13 Ağustos 2010

"Mesleki Sorumluluk Sigortası"nın Anlamı...
6 Ağustos 2010

Zarakolu'nun Talebine Katılıyorum!
29 Temmuz 2010
Sağlıkta Yolsuzluğu Kovalamak!
22 Temmuz 2010

TTB Başkanı Bilaloğlu: “Türkiye Sağlık ve Hekimlik Ortamının İyileştirilmesiyle İlgiliyiz”
15 Temmuz 2010

Habercilikte Uzmanlaşmak Önemli!
8 Temmuz 2010
İyiliği ve Sağlığı Öncelemek...
2 Temmuz 2010
“Yerini Bilmek” ve Bildiğinden “Ders” Çıkarmak!..
10 Haziran 2010
"Sağlığı Tartışmak Bir Sistem Tartışmasıdır"
3 Haziran 2010
Çocuklar İçin Adalet "Sağlığı" da İçerir...
28 Mayıs 2010
İstanbul Tıp Fakültesi: 30. Yılda Buluşmak!
21 Mayıs 2010

Tabip Odası Seçimleri Demokrasinin Varlığını Gösterdi
13 Mayıs 2010
Hekim mi, Öğrenci mi, "Köle" mi?
29 Nisan 2010
Hekimlerin İşaret Ettiği Doğruları Toplum Bilmeli
22 Nisan 2010
Anadil ve Sağlıklılık
8 Nisan 2010

Sağlıkçılardan Eylem Çağrısı
2 Nisan 2010

"Soyu Koruma"nın Anlamı!
26 Mart 2010
İş Kazalarının Faturası Kime Çıkıyor?
18 Mart 2010

14 Mart Tıp ve Sağlık Haftasında Temel Talep "Sağlık Hakkı"
11 Mart 2010
"Kas"ımızın Son Damlasına Kadar!
4 Mart 2010
Sağlıkta 56. Sırada Olmak...
25 Şubat 2010
"Mesai Dışı Poliklinik" Uygulamasının Anlamı
18 Şubat 2010
TEKEL İşçilerinin Direnişinin "Sağlığa" Katkısı
11 Şubat 2010

Bakanlık Domuz Gribi Aşısının Olası Yan Etkilerini Takip Etmeli
28 Ocak 2010

"Tam Gün Çalışma" Değil 24 Saat Sağlık Hizmeti
22 Ocak 2010
Sağlık Çalışanları İçin Rehber
15 Ocak 2010
Sağlık Neden "Manşet"te Değil?
8 Ocak 2010
Sağlığımız Her Yerde "Para"landı...
31 Aralık 2009

SGK Eczanelerle Tek Tek Sözleşme Yapmanın Gerekçesini Açıklasın
25 Aralık 2009

Grip Salgını: En Büyük Yıkım Güvensizlikten Kaynaklanır
18 Aralık 2009
Eczacılar Kendileri Kadar Toplumun Sağlığı İçin Kepenk Kapattı
11 Aralık 2009

Demek ki Olabilirmiş: Kürtçe Tıp Kongresi
29 Ekim 2009

Doktorların Sağlığımız İçin Attığı Çığlığı İşitmeli...
16 Ekim 2009
Okulların ve Öğrencilerin Sağlığı
25 Eylül 2009

Kaynak Yetersizliği, Eksik Sağlık Hizmetinin Bahanesi Değil
17 Eylül 2009
Sağlık Hizmetinin Ticarileşmesi
10 Eylül 2009
Kürt Açılımı Kılıfında İlaç Reklamının Önü Açıldı!
4 Eylül 2009

Sağlık Sistemi Daralırken Sıra Size de Gelecek
28 Ağustos 2009
Trafik Kazası Geçirenlerin Tedavisini Kim Karşılayacak?
20 Ağustos 2009

"Küçük" ve "Büyük" Amerika'nın Halleri!
13 Ağustos 2009
5N 1K'nin En Önemli Harfi Hangisi?
6 Ağustos 2009
Hakkını Medyada Aramak...
23 Temmuz 2009
Vaat Edilen, Herkese Sosyal Güvenliksizlik!
16 Temmuz 2009
"Propaganda" ile "Haber"in Ayrımı
9 Temmuz 2009

Eşdeğer İlaç Genelgesinin Anlamı Ne?
3 Temmuz 2009
Radyo Havan Yayında!
22 Haziran 2009
“Özürlü ve Engelli" Aşağılama Sözü mü?
19 Haziran 2009
Bursa'da Sekiz Kişi Öldü, Peki Sonrası?
5 Haziran 2009
Gazeteciler Haber İçin Hukuku Yok Saydı!
15 Mayıs 2009
Halk, Hekimlerin Neden Tam Gün Çalışacağını Medyadan Öğrenemiyor
23 Nisan 2009

"Hastaların Yarısı" Nasıl Doktorlardan Şikayetçi Oldu?
2 Nisan 2009

Amerika’nın Sesi Farklı Çıkıyor, Duyan Yok!
19 Mart 2009

Medya ve Haberciler de "Siyaset"in Hizmetinde
12 Mart 2009

Medya Farklı Olanı Görmüyor, Aspergerlileri de
5 Mart 2009

Sağlık, Tıp ve Hekimlik "Politika"nın Emrinde
26 Şubat 2009

Sağlık Ortamında Şiddet ve Medya
19 Şubat 2009

Kamunun İlaç Harcaması Ne Kadar?
12 Şubat 2009

Bilim-Medya İşbirliği ve Alternatif Tedaviler
5 Şubat 2009

Önlenebilir Ölümleri Önleyemeyenler Kimler?
30 Ocak 2009

Sağlıkta Piyasa Modeli Başarısız Oldu, Olacak da!
22 Ocak 2009

Anadilde "Sağlık Bilgisi"
15 Ocak 2009

Hala Her Yıl 3 Bin Kişi Veremden Ölüyor
8 Ocak 2009

Yeni Yılda “Sağlığımız” Kırpık!
2 Ocak 2009

Söylediklerimiz ve Söyleyemediklerimiz
25 Aralık 2008
HIV/AIDS ve Medyanın Hak İhlalleri
18 Aralık 2008

diğer yazıları
PELİN ÖZER İLE ŞİİR VE KİTAPLARI ÜZERİNE
Şiirin sesi, dili ve anlattığı...
5 Şubat 2022

majak'tan cenk'e cenk'ten majak'a
ad koymak ve bir "adı" olmak
20 Kasım 2021

Sanatçılar karantinadaki erkek şiddeti oyununda buluştu
9 Kasım 2020

“hiçbiryer”in insanları her yerde!..
6 Haziran 2020

MUSTAFA SÜTLAŞ'TAN
kırk yıllık hekim olmak(!) (*)
14 Mart 2020


