Him derdorên oldar him jî yên sekuler bertekê didin jinan

Ji bo nûçeya tirkî / ingilîzî bitikîne

Komîteya Helsînkiyê ya Norwêcê û Hewldana Azadiya Baweriyan, Rapora Çavdêriya li Azadiya Ol û Baweriyan li Tirkiyeyê weşandiye. 

Rapor bi sernavê “Banga ji Daxwazan Ber bi Çalakiyan" hatiye amadekirin û behsa pêşketinên di navbera Nîsana 2019an û Kanûna Pêşiyê ya 2021an de li Tirkiyeyê di pêvajoyên yasayî, darazî û îdarî yên di azadiya ol û baweriyan de kiriye.

Di raporê de her weha bal kişandine ser xalên nakokî di navbera wan û standartên mafên mirovan ên navnetewî de û ji bo çareseriya van nakokiyan, pêşniyarên girîng kirine. 

Ji bo rapor were amadekirin komên oldar û bawermend, yên ateîst û deîst ên cida; li Stenbol, Enqere, Îzmîr, Meletî, Elezî, Amed û Mêrdînê mafparêz jî di nav de bi 50 kesî re hevdîtin kirine. 

Her weha bi komên oldar û bawermend, ji pîşeyên cida bi jinan re jî hevdîtin kirine ku encamên derketine di beşeke cida de hatiye nirxandin. 

Pirsgirêk li bendê çareseriyê ne 

Dr. Mine Yildirimê rapor nivîsandiye û li gorî raporê, pirsgirêkên di mijara azadiya ol û baweriyan de yên bi salan de hene, li bendî çareseriyê ne. 

Yildirimê her weha diyar kiriye ku di dema şewba Covid-19ê de newekheviyên sîstematîk ên kûr ên derbarê azadiya ol an jî baweriyan de berbiçavtir bûne. 

Binpêkirinên mafên ateîst, deîst û agnostîkan dewam dikin

Di raporê de hatiye gotin ku mafên ateîst, deîst û agnostîkan, li nava malan û di sîstema perwerdeyê de tên binpêkirin. 

Di beşeke raporê de behsa statuya îbadetxaneyan hatiye kirin û hatiye diyarkirin ku ev tişt ji bo Elewî, Şahidên Yehovayî û civakên Protestan bêhtir diyar e û rayedarên dewletê biryarên DMMEyê yên derbarê vê mijarê de jinedîtî ve tên. 

Astengiyan li ber jinan derdixin

Di raporê de beşeke taybet ji bo azadiya ol an jî baweriyan a jinan veqetandine. Ji bo vê bi jinan re hevdîtin kirine û di encama van hevdîtinan de derketiye holê ku jin dema dixwazin azadiya xwe ya ol an jî baweriya û bi giştî li ber mafên wan ên mirovan astengiyên mezin hene. 

Di raporê de her weha hatiye gotin ku jin bi taybet li nava malên xwe ji parastinê bêpar in û him derdorên sekuler him jî yên oldar zilm û zordariyê li jinan dikin. Her weha li gorî raporê nûneriya jinan a li saziyên olî gelekî kêm e. 

Ji bo tevahiya raporê bitikîne

(HA/FD)