“Deprem bölgesinde gökyüzünde yas havası asılı”

Fotoğraf: Anadolu Ajansı

* Toplumsal cinsiyet odaklı, mahalle ve yerel kültürel beklentilerin hesaba katılması, dolayısıyla da sürecin yerel temsilcilerin katılımıyla ilerlenmesi gerekir.

* Yardımlarda gözle görünen bir azalma söz konusu, bu durum gelecek kış aylarında sorun olacaktır, önlem alıp planlama yapmaya başlamak gerek.

Kadın Koalisyonu’ndan Gül Erdost, 6 Şubat depremlerinin altıncı ayında deprem bölgesindeki izlenimlerini paylaştı.

“Sahadan bilgi aktardık”

Kadın Koalisyonu olarak depremin birinci gününde çevrimiçi toplantı sonrasında Kadın Koalisyonu Afet Koordinasyon Ağı’nı yereldeki kadın örgütleri ile birlikte kurduklarını anlatan Erdost, merkezlerden çok mobil destekleri harekete geçirerek dış mekânlara ulaşma konusuna önem verdiklerini söyledi.

“Işıklandırma yeterli değil”

Erdost şunları söyledi:

“Sosyal medya ve saha çalışmalarını aktardığımız Afet Koordinasyon Ağı bültenleri (Mart bülteni, Nisan bülteni) ile hem sahadan bilgi paylaştık hem de ihtiyaçlara dikkat çektik, ihtiyaç sahiplerinin bize ulaşması için de bir kanal oluşturduk.”

“Sahadaki bütün çalışmalarımızı daha sürdürülebilir kılmak için yereldeki Kadın Koalisyon bileşeni kadın örgütleri ve yerel yönetimlerle işbirliği halinde Kadın Yaşam Merkezlerini kurmaya başladık.”

“Afetler kadınları, çocukları LGBTİ+’ları, engelli ve yaşlıları daha fazla etkiledi” diyen Erdost, ilk günlerden itibaren barınma alanlarına kabullerde sorunlar yaşandığını söyledi. Bu mekânlarda çamaşır yıkama ve duş alma gibi hizmetlerde ilk günlere göre daha olumlu gelişmeler olmasına karşın özel ihtiyaç sahipleri için ayrılmış yeterli duş ve tuvalet, çamaşırhane, yeterli ışıklandırma bulunmamasının yarattığı sorunlar olduğunu da belirtti.

Erdost şöyle dedi:

“Ped, hijyenik ürünler, iç çamaşırı, sütyen ve cinsel sağlık ve üreme sağlığı hizmetlerine ulaşmada sıkıntı yaşadılar. Yaşadıkları toplu merkezlerde istismar vakalarına rastlandı. Buralarda yardım dağıtanların, çalışanların ve gönüllülerin toplumsal cinsiyete dayalı şiddet konusunda farkındalıklarının olmamasının yarattığı olumsuz sonuçlar gözlemlendi.”

“Kadın Koalisyonu olarak depremden etkilenen iller dışında deprem sonrası göç alan illerde de yardımlar, yönlendirme ve güçlenme çalışmaları yaptık. Bu çalışmalarımız halen sürüyor.”

“Afet yönetimi toplumsal cinsiyet odaklı olmalı”

Güncel duruma dair de bilgi paylaşan Erdost, şu bilgileri verdi:

“Bölge daha sakin, gelen gidenlerin sayısı oldukça azalmış, artık karmaşa yok. Ancak gökyüzüne yas havası iyice çökmüş, kayıpları olanlar kaybettiklerinin acısıyla mevsimin sıcaklığı içerisinde kavruluyorlar.”

Çözümler

“Peki çözüm önerileri neler?” diye sorduğumuzda Erdost, şöyle dedi:

*Bölgede daha çok kadın ve STK örgütlenmeleri var. Bunlar çoğunlukla psikososyal destek ve danışmanlık veriyorlar. Yardımlarda gözle görünen bir azalma söz konusu, bu durum gelecek kış aylarında sorun olacaktır, önlem alıp planlama yapmaya başlamak gerek.

*Çadırlarda ve konteynerlarda 20’şer kişi ve daha kalabalık kalmak zorunda olanlarda kadınların ve çocukların mahremiyetini koruyacak düzenleme yok, kadınların ped değiştirme ya da üst değiştirme ortamları konusunda sıkıntıları sürüyor.

*Bu oluşturulan alanlarda kadın, çocuk ve LGBTİ+’ların toplumsal cinsiyet temelli şiddeti bildirebilecekleri mekanizmaların kurulmasına ortam hazırlığında gelişme yok, olanları bildirmek için farkındalık geliştirme çalışmaları eksik.

*Psiko-sosyal ve ekonomik desteklere kadınların, çocukların ve LGBTİ+’ların kolay erişebilmeleri, yürüme mesafesinde gidebilmeleri için gerekli yaygın ve görünen mekanizmaların kurulması gerekiyor.

*Toplu yaşam mekanlarında ışıklandırma ve tuvaletlerin çadırlara yakın olmaması sorunu devam ediyor.

*Devletin yapması gerekenlerinin başında;

Tüm yaptığı ve yapacağı çalışmalarını toplumsal cinsiyet eşitliğini odağına koyarak yapması bekleniyor. Ancak bunun şimdilik zor olduğunu görmek mümkün, kadın örgütleri olarak daha çok çaba harcamak, sorunları görünür kılmak gerekiyor.

*Kamuoyuyla toplumsal cinsiyete göre, engellilikle, yaşla ilgili ayrıştırılmış düzenli veri toplama ve paylaşım ihtiyacı var.

*Yeniden yapılanma sürecinde hangi yöntemle ilerleniyor bilinmiyor. *Buralarda da toplumsal cinsiyet odaklı, mahalle ve yerel kültürel beklentilerin hesaba katılması, dolayısıyla da sürecin yerel temsilcilerin katılımıyla ilerlenmesi gerekir.

TIKLAYIN - Dosya: 6 Şubat 6 Ay 

 (EMK)