Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan bakanlık ile bağlı kuruluşlarının 2027 bütçelerine ilişkin TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda sunum yaptı.
2026 sonunda SGK gelirinin gideri karşılama oranının yüzde 88 olarak gerçekleşmesini beklediklerini dile getirdi. Açığın milli gelire oranının da binde 1,2 düzeyinde olduğunu söyledi.
Aktif sigortalı sayısının da yaklaşık 26 milyon olduğunu kaydetti. Kayıt dışı istihdamı ise yüzde 24,4 olarak verdi.
Işıkhan daha sonra konuyu emeklilere getirdi. Emeklilerin yaşadığı ekonomik sorunların farkında olduklarını iddia etti. Emeklilerin gelirlerini iyileştirmek için gerekli adımları attıklarını savunarak şunları söyledi:
“En düşük emekli aylığını ocakta 20 bin liraya, temmuzda ise 23 bin 552 liraya yükselttik. 2018'den bu yana toplam 483,4 milyar lira bayram ikramiyesi ödedik. Elbette bunların yeterli olmadığını biliyoruz. Cumhurbaşkanımızın, son kabine toplantısı sonrasında da ifade ettiği gibi 'Emeklilerimizin durumunu biraz daha iyileştirecek mali imkanları oluşturuyoruz.' Emeklilerimizin yaşadığı ekonomik koşulların farkındayız ve refah seviyelerini yükseltmeye yönelik çalışmalarımızı, kararlılıkla sürdürüyoruz.
Bu kapsamda, 2027 Ocak ayından itibaren geçerli olması hedeflenen mevcut yasal artışlara, ilave iyileştirmeleri de içeren bir çalışma yapıyoruz. Saygıdeğer Cumhurbaşkanımızın talimatıyla, özellikle emeklilerimiz arasındaki gelir farklılıklarını gözeten, adalet ve hakkaniyeti esas alan, emeklilerimizin alım gücünü ve yaşam standartlarını iyileştirmeyi amaçlayan bir yaklaşım üzerinde duruyoruz."
Işıkhan, Ekonomi Koordinasyon Kurulunda süreci değerlendirerek çalışmaları sürdürdüklerini, çalışmalar neticelendiğinde bunu kamuoyuyla paylaşacaklarını ve TBMM'nin takdirine sunacaklarını söyledi.
“Emeklilerin durumu yüzyılın afeti gibi”
Komisyonda daha sonra milletvekilleri söz aldı. Işıkhan’ı ve iktidarın politikalarını eleştirdi.
CHP Hatay Milletvekili Nermin Yıldırım Kara hem çalışanların hem de emeklilerin geçim sıkıntısı çektiğini belirtti. En düşük emekli aylığının asgari ücret seviyesine çıkarılması yönündeki muhalefet önerilerinin kabul edilmediğini hatırlattı:
"Ülkemizde çalışarak hayatta kalabilmek maalesef imkansız. Bunları hem çalışanlar için hem de emekliler için düşündüğümüzde bu bir gerçektir. Türkiye’de çalışmak da bir dert, emekli olmak da bir dert. Bunu söylemek de abartı olmaz. Emeklilerin geldiği durum adeta deprem bölgesinde yaşanan yüzyılın afeti gibi. Deprem bölgesindeki 11 ildeki emekli, emeğiyle geçinen çalışanlar, özellikle işçiler ve çiftçilerde maalesef hayata tutunamayan bir afet hali yaşıyorlar.”
CHP Uşak Milletvekili Ali Karaoba asgari ücret ve emekli aylıklarının geçim koşullarını karşılamadığını söyledi.
Bakanlık bütçesindeki artışa karşın yurttaşların yaşadığı ekonomik sorunların sürdüğünü kaydeden Karaoba "Açlık sınırı 37 bin lirayken asgari ücretin 28 bin lira olması ya da bir emeklinin en düşük emekli maaşının 23 bin lira olması gerçekten içinizde siniyor mu? 163 kat artmış bir bütçenin içerisinde halkımızın bu kadar eziyet çekmesi size çok makul geliyor mu" diye sordu.
"Bütçenin büyüklüğü ile refah arasındaki mesafe her geçen gün açılıyor"
YENİ YOL Partisi Denizli Milletvekili Sema Silkin Ün de Işıkhan’ı eleştirenler arasındaydı. Bütçenin büyümesine rağmen işçinin ve emeklinin refahtan pay alamadığını söyledi:
"İsmi hayli iddialı bir bakanla konuşuyoruz. İçinde çalışma var, sosyal güvenlik var. Yani insanın hayatının neredeyse tamamı bu iki kelimenin içinde. Gençken çalışacak, çalışırken güvende olacak. Yaşlandığında ise kimseye muhtaç olmadan yaşayabilecek. Devletle vatandaş arasındaki anlaşmanın özü burada aslında. Ama bizim memlekette bu anlaşmanın vatandaşa düşen kısmı gayet titizlikle takip edilirken sıra devletin üzerine düşenlere gelince işler biraz karışıyor. Görünen manzarada çalışmak isteyen iş bulamıyor, çalışan geçinemiyor, emekli olan da emekli olduğuna sevinemiyor. Bütçe rakamlarına her sene yeni sıfırlar ekleniyor. Bir sene öncesinin yıldızı milyarken bir sene sonra trilyon oluyor. Milyar, milyonun; trilyon da milyarın pabucunu dama attırıyor. Ama bütçenin büyüklüğü ile milletin refahı arasındaki mesafe her geçen gün açılıyor."
İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu ise Işıkhan’a, “Bu bütçeyi 447 milyar liradan 2 trilyon 396 milyar liraya çıkardınız da emeklinin maaşına ne kadar zam yapacaksınız?” diye sordu.
En düşük emekli aylığının geçmişte asgari ücretin yüzde 30 üzerinde olduğunu söyleyen Türkoğlu, bakanlığın 2027 bütçesindeki yaklaşık yüzde 435’lik artışa dikkat çekti ve şunları söyledi:
“Bütçe rakamı büyüyor ama bu büyüme vatandaşın cebine, çalışanın cebine aynı oranda yansımıyor. Şimdi soruyorum Sayın Bakan, bu bütçeyi 447 milyar liradan 2 trilyon 396 milyar liraya çıkardınız da emeklinin maaşına ne kadar zam yapacaksınız? İşçinin ücretine, asgari ücrete ne kadar refah payı koyacaksınız? Stajyerin, çırağın gasp edilen sigorta başlangıcını verecek misiniz? Sendikalı olduğu için işinden edilen işçilerin arkasında ne zaman duracak Bakanlık?”
“Emekliye 100 lira, faize 138 lira”
Komisyonda söz alan bir başka isim YENİ Parti Ankara Milletvekili Gamze Taşcıer oldu.
Işıkhan’a “Ekonomiyi büyüttünüz, emeği küçülttünüz. Vatandaşı çalışırken yoksul, emekli olunca daha da yoksul yaptınız. Bütçeyi büyüttünüz, işçinin lokmasını küçülttünüz. İşsizliği değil ama işsizin umudunu azaltmayı başardınız. Sizin ekonomi modelinizde artmayan tek şey vatandaşın refahı oldu” diye seslendi. Devamını da şöyle getirdi:
“Ekonomi büyürken emekli yoksullaşıyorsa, mali dengeler düzelirken çalışanın alım gücü düşüyorsa sizin istikrar dediğiniz şeyden kim yararlanıyor?
2027’de sosyal güvenliğe 2 trilyon 887 milyar lira, faiz ödemelerine ise 3 trilyon 975 milyar lira kaynak ayırıyorsunuz. Faiz ödemelerine ayrılan tutar sosyal güvenliğe ayrılan kaynaktan 1 trilyon 88 milyar lira fazla. Yani emekliye 100 lira, faize 138 lira.
…
Sayın Bakan, burada yalnızca yerine getirilmemiş vaatlerden söz etmiyoruz. Bunların hepsi emeğin milli gelirden aldığı payı azaltan, sermayenin bölüşümdeki gücünü artıran siyasi tercihlerin sonuçlarıdır. O nedenle bütçenizin özeti faize cömertlik, emekliye kuruş, işçiye nasihat, işsize istatistik, kadına vaat bütçesidir.”
(HA)
