Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), "Tarkan, Yıldız Olgusu" kitabını toplatan Türkiye'yi ifade özgürlüğünü hukuka aykırı şekilde kısıtladığı için mahkum etti.
AİHM'nin bugün açıkladığı kararında, oybirliğiyle, Türkiye'nin Sapan'a, iki bin avro manevi tazminat, bin avro da mahkeme gideri karlığında toplam üç bin avro (yaklaşık 6 bin TL) ödemesine hükmetti.
Anadolu Üniversitesi, İletişim Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. N. Aysun Yüksel, Türkiye'nin popüler ses sanatçılarından Tarkan'ı bir yıldız olgusu bağlamında değerlendiren bir çalışma hazırlamıştı. Çalışmayı Chiviyazıları Yayınevi yayımlamıştı. Türkiye yayınevi yetkilisi Özcan Sapan'a tazminat ödeyecek.
Yüksel, yıldız olgusunun ortaya çıkıp gelişmesini ekonomik ve toplumsal dinamikleriyle irdeleyerek tüketim toplumunda yıldızların işlevini tespit ediyordu. 2001 yılında yayımlanan kitap, İstanbul 11. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin aldığı bir kararla toplatılmıştı.
Yayıncıya hem toplatma hem tazminat davası
Tarkan olarak bilinen Tarkan Tevetoğlu, basında çıkan 31 portre haberi ve üç dergi kapağının işlendiği kitaba el konulması için 17 Eylül 2001'de İstanbul Mahkemesi'ne başvurdu.
Tarkan, şöhret ve şahsiyetine saldırıda bulunulduğu iddiasıyla kitabın yasaklanmasını da talep ediyordu. Üç gün sonra mahkeme hakimi, başvurucuya hak vererek kitabın toplatılmasına karar verdi. 3 Ekim 2001'de Tarkan, bu kez yayıncı Sapan hakkında tazminat talebiyle dava açtı.
AİHM: Kitap yasağı için gerekçe yetersizdi
AİHM, yerel mahkemenin kitabın yasaklanmasıyla ilgili hukuki gerekçelerini ortaya koymadığını belirterek, yasaklama kararından sonra Sapan lehine ortaya konan bilirkişi raporlarının dikkate alınmadığı için kitabın iki yıl 8 ayı aşkın süreyle yasaklı kaldığını duyurdu.
AİHM, söz konusu çalışmanın "sansasyonel" bir nitelik taşımadığını, bilimsel bir incelemenin ürünü olduğunu belirterek, yetersiz gerekçelerle yasağa hükmedildiğini açıkladı. (EÖ/TK)
