Şimal Gözleme / Patîleyên Şîmalê

*Fotoğraf galerisi için tıklayın.

Emine, evlerinin yakınında bulunan ve sık sık gözleme aldığı "Şimal Gözleme"nin hikâyesini bize anlatmak için bu fotoröportaja başlarken elinde tek başına kullanabileceği bir fotoğraf makinesi yoktu. İlk çekimleri arkadaşlarıyla dönüşümlü kullandığı fotoğraf makinesi ile yaptı.

Bu arada Kültür Mahallesi'ndeki komşuları olan Şimal Teyze'nin yanına sık sık giderek gözlemlerde bulundu. Çektiği fotoğrafları atölyedeki arkadaşlarıyla paylaştı, tartıştı. Emine, eleştirileri dinleyerek sonraki çekimlerde eksiklerini giderdi.

Şimal Teyze 36 yaşında, ilkokul mezunu ve beş çocuk annesi.

Emine, gözlemeci Şimal Teyze'ye özenli ve maharetli çalışmasından ötürü saygı duyuyordu. Bir taraftan hamur açarken, iç doldururken diğer taraftan sac üstünde pişmekte olan gözlemeyi kontrol etmesini ve bu emek yoğun çalışmanın inceliklerini göstermek istiyordu.

Çekilen fotoğraflardan yapılan bu seçki Emine'nin Şimal Teyze'ye karşı duygularını da yansıtmaya çalışıyor.

Dükkanının önünde kendinden emin duran Şimal Teyze'yle başlayan hikâyede gözleme üretim süreci anlatılıyor ve müşteriye siparişini teslim ettikten sonra günün yorgunluğuyla bir kenara çekilen Şimal Teyze'nin sanat öğrenen kızını seyrettiği sahneyle bitiyor.

Emine'nin titiz bir çalışmayla gerçekleştirdiği Şimal Gözleme fotoröportajı onun ayrıntılara önem veren kişiliğini de yansıtıyor.

Patîleyên Şîmalê

Emîneyê dema ku dest bi kişandina wêneçavpêketinê kir, ji bo ku çîroka "Patîleyên Şîmalê" bikişîne, ku nêzîkî mala wê ye û gelek caran patîleyan jê dikirre, makîneyeke wê ya wênekêşiyê tunebû ku bi tena serê xwe bi kar bîne. Wêneyên pêşîn bi makîneyeke wênekêşiyê kişand, ku wê û hevalên wê di nava xwe de bi dorvegerî bi kar dianîn. Di vê navê de, gelek caran çû cem Xaltîka Şîmalê ya ku li Taxa Kulturê rûdinê, çavdêrî dikir. Wêneyên ku dikişand nîşanî hevalên xwe da, gotûbêj kir, li rexneyan guhdarî kir û kêmasiyên xwe ji holê rakir.

Xaltîka Şîmalê di temenê xwe yê 36 salî de bû, dibistana seretayî xwendibû û dayîka 5 zarokan bû.

Emîne gelekî rêzdar bû li hemberî Xaltîka Şîmalê, ji ber destên wê yên bihuner û xebatên wê. Ji aliyekî ve girikên hevîr vedikir û ji aliyekî ve navik dixistê, ji aliyê din ve jî patîleyên li ser sêlê sor dibûn, saxtî dikir û diqeliband. Emineyê hewil dida ku kitekitên vî aliyî nîşan bide.

Ev guldesteya ji wêneyên ku hatine kişandin, hestên Emineyê yên li hemberî Xaltîka Şîmalê jî nîşan dide.

Çîrok bi Xaltîka Şîmalê dest pê dike, ya ku li ber ber dikanê ji xwe bawer rawestiyaye, bi çêkirina patîleyan didome û bi pêşkêşkirina li ber bikirran dom dike. Bi dû re bi belavkirina westa rojê Xaltîka Şîmalê vedikişe qeraxekê, bi dîmenên temaşekirina wê ya li keça wê ya ku hunerê hîn dibe diqede. Wêneçavpêketina ku Emineyê pêk aniye, bi xebata wê ya bihurgilî ve kitekitên qerektera wê jî nîşan dide.

* Anadolu Kültür'ün 2002'den beri kültür ve sanatın sivil alanların oluşmasına destek sağlayacağına ve çatışmalı ortamlarda barışa katkı sunacağına inanarak Anadolu'da çalışmalar yürütüyor. Açık Toplum Vakfı ve Chrest Foundation'ın da destek verdiği "Fotoğrafla Hatırlamak: Çocuk ve Gençlerle Fotoğraf Atölyeleri" projesi onlardan biri.

59 genç fotoğrafçı üç ay süren atölyeleri boyunca kendi yaşadıkları yerleri ve kendi hikayelerini fotoğraf aracılığıyla anlattı. Şırnak, Batman, Van, Mardin ve Yüksekova'dan 2011 yılına dair birer belge olan bu çalışmalar, Türkçe ve Kürtçe olarak hazırlanan kitap Anadolu Kültür tarafından yayınlandı. Bu başarılı projede üretilen fotohikayeleri, bianet'ten dizi olarak bu linkten izleyebilirsiniz.