Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, Ortadoğu’da yaşanan gelişmelere ilişkin BM Cenevre Ofisi’ne akredite gazetecilere değerlendirmelerde bulundu.
Anadolu Ajansı’nın aktardığına göre, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve İran’ın karşı misillemelerinin ardından krizin hızla yayıldığını anlatan Türk, bu durumun İran, İsrail ve çoğunlukla Körfez ülkelerinde olmak üzere çok sayıda ülkede önemli hasara yol açtığını kaydetti.

ABD-İSRAİL’İN İRAN SALDIRILARINDA 7. GÜN
İran: Hiçbir koşulda ateşkes ya da müzakere ilan etmeyeceğiz
Türk, şu ifadeleri kullandı:
“Dünya genelinde büyük ekonomik ve çevresel sonuçlar doğurma riski taşıyor. Dünya, bu yangını kontrol altına almak ve söndürmek için acilen adımlar atılmasını bekliyor. Ancak bunun yerine daha fazla kışkırtıcı, savaşçı söylem, daha fazla bombalama, daha fazla yıkım, cinayet ve daha da alevlenen bir tırmanma görüyoruz.”
Uluslararası hukukun çiğnendiğine işaret eden Türk, ilgili ülkelere, barışa bir şans vermek için acilen gerilimi azaltmaya yönelik adımlar çağrısında bulundu.
Silah sistemlerinde yapay zekânın kullanımı
Türk, sahada bulunmadıklarından dolayı bu olayla ilgili daha fazla ayrıntıya sahip olmadıklarını vurgulayarak, İran’daki internet kesintilerinin de işlerini zorlaştırdığını kaydetti.
Saldırıların gerçekleştirilmesi sırasında yapay zekânın kullanımı konusunda da endişeleri olduğunu aktaran Türk, “Hangi tür sistemlerin kullanıldığının ayrıntılarını tam olarak bilmiyoruz ancak uluslararası insan hakları açısından bakıldığında silahların kullanımında insan kontrolünün olması gerektiği çok açık. Silah sistemlerinde yapay zekânın kullanımından elbette çok endişeliyiz.” diye konuştu.

MİLİTARİZM VE YAPAY ZEKA
“İyi yapay zekâ” yoktur söyle onlara
“Daha fazla barut fıçısının patlamasına izin veremeyiz”
Volker Türk, siviller için “daha fazla terör ve yıkımı önlemek adına” soğukkanlılığın hakim olması gerektiğinin altını çizdi.
İsrail’in saldırdığı Lübnan’ın önemli bir gerilim noktası haline geldiğine dikkati çeken Türk, şunları kaydetti:
“Hizbullah’ın İsrail’e saldırıları ve İsrail’in ağır karşı saldırılarıyla yüz binlerce insanın evlerinden kaçmasına neden olan kapsamlı yerinden etme emirleri sonrasında yaşanan son gelişmelerden son derece endişeliyim. Çatışmaların derhal sona erdirilmesini talep ediyorum. Bu krizin büyüklüğü göz önüne alındığında, dünyanın dört bir yanındaki devlet ve hükümet başkanlarını uluslararası insan hakları hukukunu, uluslararası insancıl hukuku ve BM Şartı’nı savunmaya kesin olarak bağlı kalmaya çağırıyorum. Daha fazla barut fıçısının patlamasına izin veremeyiz.”

ABD-İSRAİL’İN İRAN SALDIRILARINDA 3. GÜN
İsrail, Lübnan’da birçok noktaya hava saldırısı düzenledi
Hızlı ve şeffaf soruşturma çağrısı
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri, İran’ın Minab kentindeki bir okulda ABD ile İsrail’in saldırıları sonucunda çok sayıda çocuğun öldürülmesini “trajik bir olay” olarak değerlendirdi.
Okul saldırısına ilişkin görüntüleri izlediklerini belirten Türk, uluslararası insancıl hukuka, özellikle de düşmanlıkların yürütülmesine saygı konusunda ciddi endişeler olduğunu vurguladı.

İran’da Minab okul saldırısında ölen çocuklar için cenaze töreni
Türk, şunları kaydetti:
“Açıkçası bu asla saldırıya uğramaması gereken sivil bir kurumdur. Savaş sırasında dahi okulların güvenliğini sağlamaya büyük önem veriyoruz. Bizim istediğimiz, ABD tarafından duyurulduğu gibi hızlı, şeffaf ve tarafsız bir soruşturmadır. Bunun çok hızlı bir şekilde gerçekleşmesi gerekiyor, ayrıca mağdurlar için hesap verebilirliğin ve tazminatın sağlanması da gerekiyor. Soruşturmaların sonucu ne olursa olsun hızlı ve tam şeffaflıkla yapılmasını umuyoruz. Ayrıca hesap verebilirliğin sağlanmasını da bekliyoruz çünkü açıkça hatalar yapıldı ve hesap verebilirlik kesinlikle çok önemli. Kız çocuklarının bu şekilde öldürüldüğünü öğrenmek korkunç.”
ABD-İsrail’in İran’a saldırıları
İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat’ta İran’a askeri saldırı başlattı.
İran da İsrail’in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar ve Kuveyt başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.
ABD-İsrail saldırılarında, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkili hayatını kaybetti.
İran Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Hüseyin Kirmanpur, ABD-İsrail saldırılarında 926 kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu.
(VC)





