Roman gençler için eğitimden istihdama politika önerileri
Sıfır Ayrımcılık Derneği, Roman gençlerin eğitimden istihdama uzanan süreçte karşılaştıkları eşitsizliklere yönelik politika önerilerini yayımladı.
“Roman Gençler İçin Kapsayıcı Eğitim ve İstihdam Politika Önerileri” başlıklı belge, “Batı Balkanlar ve Türkiye’de Roman Öğrenciler için Eğitim Desteği ve Fırsatların Artırılması (RARE II)” projesi kapsamında hazırlandı.
Belge, Roman gençlerin eğitime eşit erişimi ve eğitimde kalmaları, eğitimden istihdama geçişleri, çalışma yaşamına katılımları, ayrımcılıkla mücadele, karar alma süreçlerine katılım ve sosyal hizmetlere erişim gibi alanlara odaklanıyor.
Çoklu eşitsizlikler gençleri daha fazla etkiliyor
Çalışmada, Türkiye’de Romanların derin yoksulluk ve sosyal dışlanma nedeniyle eğitim, istihdam, barınma ve sağlık gibi birçok alanda eşitsizliklerle karşı karşıya olduğu belirtiliyor.
Roman gençler açısından ise bu eşitsizliklere gençlik döneminin getirdiği sorunlar da ekleniyor. Kimlikleri nedeniyle yaşanan ayrımcılık; eğitim, istihdam ve toplumsal yaşama katılımı doğrudan etkiliyor.
Kuşaktan kuşağa aktarılan yoksulluk ve dışlanmanın eşitsizlikleri derinleştirdiği, gençlerin kendi görüş ve ihtiyaçlarını ifade edebilecekleri mekanizmaların sınırlı olmasının da karar alma süreçlerine katılımı zorlaştırdığı vurgulanıyor.
Politika önerileri gençlerin deneyimlerine dayanıyor
Belge hazırlanırken araştırmalar, akademik çalışmalar, basında yer alan haberler ve mevcut kamu politikalarının yanı sıra Roman gençlerin, velilerin ve Roman sivil toplum örgütü temsilcilerinin görüşlerinden de yararlanıldı.
Çalışma beş temel başlıkta öneriler sunuyor: eğitim, istihdam, Roman gençlik politikaları ve katılım, ayrımcılıkla mücadele ile sosyal destek ve hizmetler.
Romani Godi: Romanlar hakkında değil, Romanlarla birlikte politika üretilmeli
Eğitimde burs, mentorluk ve erken uyarı mekanizması
Eğitim alanında burs, mentorluk ve akademik destek programlarının yaygınlaştırılması öneriliyor.
YKS, DGS ve KPSS’ye hazırlık imkanlarının artırılması; devamsızlık ve okul terkini önlemek için erken uyarı ve izleme mekanizmalarının kurulması da öneriler arasında.
İstihdam başlığında ise mesleki eğitim, staj ve işbaşı eğitim programlarının yaygınlaştırılması, kariyer rehberliği ve iş danışmanlığı hizmetlerinin güçlendirilmesi ve üniversite mezunu Roman gençlerin istihdamına yönelik özel programlar geliştirilmesi öneriliyor.
Ayrımcılıkla mücadele ve karar süreçlerine katılım
Belgede, Roman karşıtlığı ve ayrımcılığa karşı başvuru, soruşturma ve yaptırım mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.
Roman gençlerin politika geliştirme ve karar alma süreçlerine daha fazla dahil edilmesi de öne çıkan önerilerden biri.
Gençlere yönelik politikaların yeterli bütçeyle desteklenmesi ve uygulamaların düzenli olarak izlenmesi gerektiği vurgulanıyor.
DEM Parti: Eşitlik, onur ve adalet için Roman halkıyla yan yana
Roman mahallelerinde güvenli sosyal alan önerisi
Sosyal destek başlığında ise Roman mahallelerinde gençlerin güvenli biçimde yararlanabileceği sosyal, kültürel ve sportif alanların artırılması öneriliyor.
Psikososyal destek ve danışmanlık hizmetlerine erişimin güçlendirilmesi, Roman kız çocukları ve genç kadınlara yönelik desteklerin artırılması, erken yaşta evlilik, çocuk işçiliği ve madde kullanımıyla mücadelede koruyucu hizmetlerin geliştirilmesi de belgede yer alıyor.
303 öğrenci burs ve mentorluk desteğinden yararlandı
RARE II projesi, Sıfır Ayrımcılık Derneği tarafından Avrupa Birliği ve Roma Education Fund desteğiyle yürütülüyor.
Proje kapsamında bugüne kadar 107 üniversite öğrencisi ve 196 lise öğrencisi burs, mentorluk ve çeşitli atölye çalışmalarından yararlandı.
Çalışma, Roman gençlerin eğitime erişimini zorlaştıran ekonomik engelleri azaltmayı, okulda kalma oranını artırmayı ve eğitimden istihdama geçişi güçlendirmeyi amaçlıyor.
(NÖ)
