PENa Swêdê Xelata Tucholsky ya îsal da nivîskar û civaknas Pinar Selekê. Xelat, di merasîma ku di çarçoveya 15ê Mijdarê Roja Nivîskarên di Girtîgêhê de ne hat lidarxistin de, ji aliyê Wezîra Çandê ya Swêdê Parisa Liljestrandê ve hat pêşkêşkirin.
Selekê xelata xwe diyarî rojnameger û sînemager Çîgdem Mater a ku di Doza Geziyê de 18 sal cezayê girtîgehê lê hatiye birîn û ji Nîsana 2022yan ve di girtîgehê de ye, û femînîst û parêzvana mafên mirovan a Kurd Werîşe Muradî ya ku li Îranê cezayê darvekirinê lê hatiye birîn, kir.
“Ez vê xelatê diyarî du jinên afirîner ên girtî dikim”
Selekê di destpêka axaftina xwe de bal kişand ser mîrateya ramanî ya Kurt Tucholsky û got: “Spas dikim ku we ronahiya Kurt Tucholsky yê xoşewîst emanetî min kir. Ev ronahî ji ezmûneke bihêz derket holê: Xweseriya ramanê a li hember faşîzmê û berxwedana bêtawîz a li dijî şer.”
Selekê weha got:
“Ji ber ku afirandin, avakirina qadeke wisa ye ku hovîtî nikare bigihîjê. Pirtûkek, fîlmek, stranek, nameyeke ku ji hucreyeke girtîgehê hatiye nivîsandin: Her yek ji van qadeke azadiyê ye ku leşker lê nînin. Hin jin van qadan li pişt dîwaran ava dikin.”
Selekê derbarê jinên ku xelata xwe diyarî wan kiriye de jî wiha got:
“Îro 15ê Mijdarê ye, Roja Nivîskarên Girtî ye. Îşev, di vê salonê de ez rûyê xwe dizivirînim kursiyên vala. Û ez vê xelatê diyarî du jinan, du jinên afirîner ên girtî dikim. Diyarî Çîgdem Mater a ku ji sala 2022yan ve li Tirkiyeyê di girtîgehê de tê girtin. 18 sal cezayê girtîgehê lê hat birîn. Tevî ku ji girtîgehekê bo girtîgeheke din tê neqilkirin jî hêza xwe diparêze û beriya demeke kurt pirtûka xwe ya yekem weşand. Diyarî femînîst û parêzvana mafên mirovan a Kurd Werîşe Muradî ya ku li Îranê di girtîgehê de tê girtin û cezayê darvekirinê lê hatiye birîn.”
Selekê di axaftina xwe de bal kişand ser aliyên aborî û siyasî yên mîlîtarîzmê, newekheviyên ku kûrtir dibin û krîmînalîzekirina mirovên ku neçar mane koç bikin a bi rêya polîtîkayên sînorî.
Selekê tekezî li ser girîngiya piştgiriyê kir û xwe jî wekî parçeyek ji vê tora piştgiriyê pênase kir.
Selekê axaftina xwe bi van gotinan bi dawî kir: “Em ne bêçare ne. Em biçûk in, nazik in û girêdayî hev in. Û em berdewamiya vê çîrokê dinivîsin.”
Xebatên Selekê û pêvajoya darizandina wê
Xelata îsal, ji ber “dilsoziya wê ya kûr a li hember mafên jin û kêmîneyên li Tirkiyeyê û parastina wê ya biryardar a prensîbên akademîk” pêşkêşî Pinar Selekê hat kirin.
Xebatên sosyolojîk yên Selekê, tevî Ermen û Kurdên li Tirkiyeyê, rewşa jin, xizan, zarok û LGBTİ+yan jî li xwe digirin.
Selek a ku di Tîrmeha 1998an de li Stenbolê hat desteserkirin û piştre hat girtin, zêdetirî du salan di girtîgehê de ma. Di dema desteserkirinê de dest danîn ser materyalên wê yên lêkolînê ku tomarên deng û têbîniyên hevdîtinan jî di nav de bûn û ew hatin tunekirin.
Selek di sala 2009an de ji Tirkiyeyê derket û li Berlînê bi cih bû û di çarçoveya Bernameya Nivîskarên li Sirgûnê (Writers in Exile) ya PENê de bûrs wergirt. Piştre koçî bajarê Strazbûrgê yê Fransayê kir.
Derbarê Selekê de ku di salên 2006, 2008, 2011 û 2014an de çar caran ji hemû sûcdariyên li ser wê beraet kiribû, piştî her biryara beraetê biryara ji nû ve darizandinê hat dayîn.
Merasîma xelatdayînê
Di merasîmê de Selekê di hevpeyvîna ku bi rojnameger û nivîskar Katarina Bjärvall re pêk anî de behsa lêkolînên xwe û rewşa li Tirkiyeyê kir. Lîstikvan Lena Endreyê metnên Selekê yên ku di demên dawî de hatine wergerandin, xwendin.
Serokê PENa Swêdê Anders Teglund jî li ser xebatên Kurt Tucholsky û rola ku wî girtiye ser xwe axaftinek kir.

Ekîba fîlmê “Rojên Ziwahiyê” daxwaza azadkirina Çîgdem Materê kiriye
Derbarê Xelata Tucholsky de
Xelata Tucholsky ya ku ji sala 1985an ve ji aliyê PENa Swêdê ve tê dayîn, nivîskar û rojnamegerên ku di bin zext an gefan de dijîn yan jî li sirgûnê ne û azadiya derbirînê diparêzin, xelat dike.
Xelat bi armanca zindîhiştina bîranîna rojnameger û nivîskarê Alman Kurt Tucholsky hat avakirin. Tucholsky ku yek ji rexnegirên herî tund ên nazîzmê bû, neçar ma ji Almanyayê derkeve. Nivîskarê ku ji sala 1929an ve li Swêdê dijiya, li wir hîn bû ku ji welatîbûna Almanyayê hatiye derxistin û pirtûkên wî hatine şewitandin.
Di nav xwediyên berê yên xelatê de Salman Rushdie, Bei Dao, Nuruddin Farrah û Samar Yazbek cih digirin.
(NÖ/AY)





.jpg)



