Orta Amerika ülkesi Panama'nın güneyinde 9 Ekim Cuma günü yerel saatle 12.56'da (TSİ: 20.56) meydana gelen şiddetli deprem, ülkenin geniş bir bölümünde hissedildi.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS), depremin büyüklüğünü başta 8,0, derinliğini 33 kilometre olarak açıkladı. Daha sonra yapılan değerlendirmede büyüklük 7,7, derinlik 10 kilometre olarak güncellendi.
Bilanço ağırlaşıyor: 400'den fazla bina hasarlı
Deprem sırasında Başkent Panama City'de binalar sallandı, çok sayıda kişi sokaklara çıktı. Depremin etkileri özellikle Herrera, Los Santos ve Veraguas eyaletlerinde yoğunlaştı.
Panama Ulusal Sivil Koruma Sistemi, hasar tespit çalışmalarına başladı. İlk açıklamalarda can kaybı bildirilmedi. Depremin ardından artçı sarsıntılar da kaydedildi.
Depremin yol açtığı yıkım, arama kurtarma ve hasar tespit çalışmalarının ilerlemesiyle belirginleşti.
Panama Ulusal Sivil Koruma Sistemi (SINAPROC), 10 Ekim Cumartesi günü yayımladığı son bilançoda 9 eyalette 400'den fazla yapının zarar gördüğünü, 27 kişinin hafif yaralandığını ve yaklaşık 300 kişinin tahliye edildiğini açıkladı.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumunun (USGS) 7,7 büyüklüğünde ölçtüğü deprem, 9 Ekim'de yerel saatle 12.56'da ülkenin güneyindeki Tonosí yakınlarında meydana geldi. Panama Üniversitesi Yer Bilimleri Enstitüsü ise depremin büyüklüğünü 7,5 olarak güncelledi. Depremin ardından büyüklüğü 6'yı aşan sarsıntıların da bulunduğu 100'den fazla artçı deprem kaydedildi.
SINAPROC, henüz kayıp kişi bildirilmediğini, yaralıların durumunun hafif olduğunu duyurdu.
En ağır darbe içme suyu altyapısına
Depremin yol açtığı en önemli sorunlardan biri ülkenin içme suyu altyapısında ortaya çıktı.
Panama hükümeti ve SINAPROC'un ilk değerlendirmelerine göre, ülkenin içme suyu arıtma tesislerinin neredeyse tamamında yapısal hasar meydana geldi. Başkent Panama City'ye su sağlayan tesisin kapasitesi yüzde 20'ye düştü.
Su altyapısındaki hasarın giderilmesinin ne kadar süreceği henüz açıklanmadı. Arıtma tesislerinin düşük kapasiteyle çalışması, depremden doğrudan etkilenmeyen yerleşimlerde de su teminini zorlaştırabilir.
Yetkililer, hasar tespitlerinin sürdüğünü ve ülkenin büyük bölümünün depremden değişik ölçülerde etkilendiğini bildirdi.
188 okul, 20 sağlık tesisi hasar gördü
SINAPROC'un dokuz eyalette yaptığı ilk incelemeler, depremin kamu hizmetleri üzerindeki etkisini de ortaya koydu.
Açıklanan bilançoya göre 142 konut, 4 apartman, 188 okul, 20 sağlık kuruluşu, 26 kamu binası, 13 kilise, 7 otel ve 9 köprü zarar gördü. Çok sayıda karayolunda da hasar tespit edildi.
Depremin merkez üssüne yakın Los Santos eyaletinde 14 konut, 5 otel, 4 hastane, 22 okul ve 18 kamu binasının hasar gördüğü bildirildi. Eyalette altı kişi yaralandı.
Tsunami tehlikesi nedeniyle kıyıdaki bir yerleşimden yaklaşık 300 kişi yüksek kesimlere tahliye edildi. Heyelanlar, yol ve köprü hasarları nedeniyle 5 yerleşim yeriyle ulaşım bağlantısı kesildi.
En ağır hasarın görüldüğü diğer bölgelerden Coclé eyaletinde 50 konut zarar gördü, 17 kişi yaralandı. Sekiz aile geçici barınma merkezlerine yerleştirildi. EFE Noticias
Penonomé'de otel ve kamu binası çöktü
Başkentten yaklaşık 150 kilometre uzaklıktaki Penonomé kentinde üç katlı Dos Continentes Oteli'nin arka bölümü çöktü. Enkaz altında park halindeki araçlar kaldı.
Coclé eyalet yönetiminin bulunduğu binanın bir cephesi tamamen çökerken diğer bölümünde büyük çatlaklar oluştu.
Kentin tarihî San Juan Bautista Katedrali'nin iki kulesinden biri de yıkıldı. Olay sırasında kilisede bir toplantı yapan din görevlileri ve piskopos Edgardo Cedeño'nun binada bulunduğu belirtildi.
EFE muhabirlerinin olay yerinde yaptığı gözlemlere göre, otelde bulunanlar yapının çökmesinden önce dışarı çıkmayı başardı.
Panama Devlet Başkanı José Raúl Mulino, İçişleri Bakanı Dinoska Montalvo ile birlikte Penonomé'deki hasarlı bölgeleri ziyaret ederek yardım ve onarım çalışmalarını yerinde inceledi.
Mulino, depremden etkilenenlerin ihtiyaçlarının karşılanması için çalışmaların hızla koordine edildiğini açıkladı.
Tsunami uyarısı kaldırıldı, artçılar sürüyor
Depremin ardından Orta ve Güney Amerika'nın Pasifik kıyıları için tsunami uyarıları yayımlanmıştı.
Panama, Kolombiya, Ekvador, Nikaragua, Guatemala ve bölgedeki diğer ülkelerin kıyılarında tehlikeli dalgalar oluşabileceği bildirildi. Ancak ABD Tsunami Uyarı Sistemi, yaklaşık üç saat sonra tehdidin sona erdiğini açıklayarak uyarıları kaldırdı.
Ülkenin Pasifik kıyısındaki bazı yerleşimlerde deniz seviyesinin yükselmesi nedeniyle önleyici tahliyeler gerçekleştirildi.
İlk depremi izleyen 100'den fazla artçı sarsıntı, hasarlı yapıların güvenliğine ilişkin kaygıları artırdı.
Panama Kanalı çalışıyor, uluslararası yardım başlıyor
Deprem sırasında başkentte çok sayıda yüksek bina sallandı. İş yerleri ve alışveriş merkezleri boşaltılırken sokaklarda yoğunluk yaşandı.
Tocumen Uluslararası Havalimanı, deprem sonrasında güvenlik kontrolleri için geçici olarak kapatıldı. Pistler, terminal binaları ve hava trafik kontrol tesislerinde yapılan incelemelerin ardından uçuşlar yeniden başladı.
Atlantik ve Pasifik okyanuslarını birbirine bağlayan Panama Kanalı'nın işletmesi ise kesintiye uğramadı. Kanal yönetimi, önleyici denetimlerin sürdüğünü ve gemi geçişlerinin normal biçimde devam ettiğini bildirdi.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Panama hükümetinin talebi üzerine yardım için personel ve kaynak seferber edildiğini açıkladı.
Depremin ekonomik kayıplarının boyutu henüz belirlenmedi. ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumunun ilk değerlendirmeleri, toplam ekonomik zararın ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 1 ila 10'u arasında olabileceğine işaret ediyor. Bu tahmin henüz kesinleşmiş bir hasar bilançosu değil
(AEK)
