Êrişa li Helebê roja Sêşema 6ê Kanûna Paşîn a 2025an piştî ku komên hikûmeta Şamê dest bi topbarana giran a taxên Şêx Meqsûd û Eşrefiyeyê kir, dest pê kiribû. Ev êriş sedema qetilkirin û birîndarbûna gelek sivîlan.
Hevgirtina Jinên Demokratîk a Rojhilata Navîn û Bakurê Afrîkayê (NADA), têkildarî êrişên li dijî taxên Kurdan ên li Helebê de daxuyaniyek weşand û diyar kir û got, "Çeteyên hikumeta demkî ya Sûriyeyê bi mehan taxên Şêxmeqsûd û Eşrefiyê yên Helebê dorpêç kirin û di 6ê Kanûnê de bi binpêkirina agirbest û sozên parastina kêmneteweyan bi çekên giran êrişî taxan kir."
Komkujiyeke nû
"Komên çete ketin nav taxan, herêm wekî herêmeke leşkerî hat ragihandin, xalên ketin û derketinê hatin girtin, elektrîk û înternet hate qutkirin û piraniya wan Kurd bi hezaran malbat rastî birçîbûn û êşê hatin. Şahidan piştrast kir ku cenaze bi buldozeran hatine komkirin. Bi berçavgirtina komkujiyên berê re xetera jenosîdeke nû derket holê. Di 5 rojên pevçûnan de, jin û zarok jî di nav de bi hezaran sivîl hatin qetilkirin û yekane sûcên wan sivîlan nasnameya wan a neteweyî bû. Paşguhkirina vê yekê, bi qasî bombebaranê xeternak e."
"Em bêdengiya navneteweyî şermezar dikin"
Di daxuyaniyê de hate destnîşankirin medyaya ku bi cudakariya li dijî kesên rastî êrişan hatin a li gorî nasnameyên wan û hinek êşan weşand û hinek jî veşart, dev ji veguheztina rastiyê berdaye û bû hevkarê sûcan. Di berdewamê de wiha hat gotin:
"Em bêdengiya şermok a navneteweyî, tengaziya saziyên Neteweyên Yekbûyî û hevkariya hêzên mezin ên ku dirûşmeyên mafên mirovan berz dikin, şermezar dikin. Ev bêdengî ji bo berdewamiya sûcan tê wateya ronahiyek kesk a zelal e û peyamekî ku xwîna hinek kesan yên din kêmtir bi qîmet dibîne, hildigre.”
Bang
Hevgirtina NADAyê, da zanîn hedefgirtina sivîlan û qetilkirina girseyî sûcên li dijî mirovahiyê ne û bang kir:
“Divê rêyên alîkariyê bên vekirin, birîndar bên rizgarkirin, mafên vegera ewle yan jî derketina gel bê mîsogerkirin, diyalog û danûstandin bên pejirandin, sivîl bên parastina, şandeyek navneteweyî ya serbixwe bê şandin û bi malbatên di bin dorpêçê de têkilî bê danîn.”
Di dawiya daxuyanî de bang hate kirin ku medyayê dev ji bêdengî û hilbijartina xwe berde û daxwaza hesabpirsîna qanûnî ya navneteweyî û bêceza nehiştina sûcdaran hate kirin. NADA’yê, da zanîn bêdengî û paşxistin hevkarî ye û banga hevgirtinê kir.
Hejmara miriyan zêde dibe
Li gorî Navenda Çavdêriya Mafên Mirovan a Sûriyeyê (SOHR) ragihand ku hejmara mirinan li taxên Şêx Meqsûd û Eşrefiyê her saet zêde dibe û gelek kes hîn jî winda ne.
Li gorî daxuyaniya SOHRê di encama êrîşan de li taxa Şêx Meqsûdê 4 jê zarok 32 sivîl hatine kuştin. Li taxa Eşrefiyê jî du xebatkarên tenduristiyê yên Nexweşxaneya Osman û heft kesên li taxê di înfazên meydanî de hatine kuştin. SOHRê her wiha diyar kir ku zarokek di nav de çar sivîl, li taxa Meydanê hatine kuştin, bi vî awayî hejmara giştî ya sivîlan mirine gihîştiye 45an.
SOHRê destnîşan kir ku di şeş rojên şerên dijwar de 38 endamên Wezareta Parastinê ya Sûriyeyê hatine kuştin û her weha SOHRê derbarê windahiyên Hêzên Ewlekariya Navxweyî (Asayîş) de agahiyên jêrîn parve kir:
- Li Şêx Meqsûdê 19 endamên Asayîşê hatine kuştin; ji wan cenazeyên 15 kesan bi zanebûn hatine şewitandin.
- Cenazeyê endameke Asayîşê ya jin a li Şêx Meqsûdê hate kuştin ji avahiyekê hat avêtin.
- Kesekî nasnameya wî heta niha diyar nebûye ji aliyê hêzên serbi hikûmeta demkî ve hate kuştin û îşkence li cenazeyê wî kirin.
(AY)
*Çavkanî: MA
