Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu, 12 Mart Dünya Okul YemekleriGünü dolayısıyla yaptığı açıklamada, Türkiye’de milyonlarca çocuğun okula aç gittiğini belirterek ücretsiz ve sağlıklı okul yemeğinin tüm çocuklar için temel bir hak olarak hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.
Koalisyonun açıklamasında, her yıl mart ayının ikinci perşembe gününün dünya genelinde “Dünya Okul Yemekleri Günü” olarak kutlandığı hatırlatıldı. Uluslararası Okul Yemeği Koalisyonu’na üye 113 ülkenin, 2030 yılına kadar her çocuğun okulda sağlıklı ve besleyici bir öğüne erişmesini hedeflediği belirtilirken, Türkiye’nin bu koalisyonun üyesi olmadığına dikkat çekildi.
7 milyon çocuk "Afrika ülkeleri düzeyinde" aç
Öğrenmenin önündeki sessiz ve yıkıcı engel: Açlık
Türkiye’nin, Fransa, Finlandiya ve Brezilya’nın eş başkanlığını yürüttüğü ve Dünya Gıda Programı’nın sekretaryasını üstlendiği Uluslararası Okul Yemekleri Koalisyonu’na katılım için de herhangi bir adım atmadığı belirtildi. Koalisyon, Türkiye’nin 37 OECD ülkesi arasında, son 30 günde haftada en az bir kez yiyecek parası olmadığı için yemek yiyemeyen öğrenci oranında yüzde 19,2 ile ilk sırada yer aldığını kaydetti.
Açıklamada, çocukların açlık nedeniyle eğitim hakkından fiilen mahrum kaldığı savunularak, “Açlık, öğrenmenin önündeki en sessiz ama en yıkıcı engellerden biridir” denildi. Finlandiya, Brezilya, Hindistan ve Kenya gibi birçok ülkede okul yemeği uygulamasının uzun yıllardır sosyal devlet politikası olarak sürdürüldüğü ifade edildi.
Koalisyonun paylaştığı hesaplamalara göre, okul öncesinden lise sona kadar devlet okullarındaki yaklaşık 15 milyon çocuğa bir öğün ücretsiz yemek verilmesinin, 2025 yılı kamu harcamalarının yaklaşık yüzde 1,5’ine karşılık geldiği belirtildi. Buna karşın böyle bir uygulamanın sağlık, eğitim ve ekonomik verimlilik açısından çok yönlü kazanımlar sağlayacağı ileri sürüldü.
Türkiye’de okul yemeği bir lütuf değil, temel bir haktır
"Okul yemeği, sağlık, sosyal koruma, iklim politikalarıyla ele alınmalı"
Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu, her çocuğun her gün ücretsiz, sağlıklı ve güvenli okul yemeğine ve temiz suya erişiminin kalıcı bir kamu politikası haline getirilmesi gerektiğini bildirdi. Açıklamada, uygulamanın gelir temelli ve ayrıştırıcı modeller yerine evrensel ve kapsayıcı bir sistem olarak tasarlanması, ilk aşamada tüm devlet okullarını kapsaması ve gerekli altyapı çalışmalarının genel bütçe desteğiyle yürütülmesi çağrısı yapıldı.
Koalisyon, okul yemeği politikasının yalnızca eğitim değil; sağlık, sosyal koruma, yerel tarım ve iklim politikalarıyla birlikte ele alınması gerektiğini belirterek, hükümeti, yerel yönetimleri, eğitim paydaşlarını ve kamuoyunu çocukların beslenme hakkı için kalıcı adımlar atmaya davet etti.
(NÖ)
