Malbateke 5 kesî ya Kurd ji Silêmaniyê, bajarê Herêma Kurdistanê ji bo ku biçe Almanyayê bi rê ketibûn û çûbûn Edîrneyê da ku bi rêya avê derbas bibin. Ji sê zarokên malbata kurd jê du di Çemê Merîçê de li ser sînorê Tirkiye û Yewnanistanê mirin û yek jî winda bû.
Daxwaza ji bo wergêrê kurdî qebûl nekirin: Penaberê îraqî yê Kurd wekî hemwelatiyê Efxanistanê tomarkirin
Heşt kes xistin belema çar kesî
Bûyer di êvara Çarşema 14ê Cotmehê de li herêma Pira NATOyê ya nêzîkî gundê Bosnakoya Edirneyê pêk hat. Dayîka zarokan Hozan Rustem, bav Herêm Mihemed, sê zarokên wan û sê kesên din hewl didan ku bi belema plastîk derbasî Yewnanistanê bibin.
Piştî ku bot bin av bû, dê û bav bi saxî rizgarkirî bûn. Hevjînan diyar kir ku piştî bûyer pêk hatiye çûne qereqola sînor û ji hêzên ewlehiyê alîkarî xwestine. Bi beşdarîya tîmên AFAD, cenderme û tenduristiyê xebatên lêgerîn û rizgarkirinê hatin destpêkirin.
Heryadê ku ji avê hat derxistin û birin Nexweşxaneya Fakulteya Tibê ya Zanîngeha Trakyayê, li wir can da. Ji bo herdu zarokên din ên ku li ber herikîna avê ketin û winda bûn, xebatên lêgerînê hatin destpêkirin.
Di 17ê Cotmehê de bedena bêcan a Mêlaya pênc salî hat dîtin. Ji bo dîtina zarokê sêyem ê bi navê Hestiyar, di çem de xebatên lêgerînê berdewam dikin.
Hozan Rustem û Herêm Mihemed li Rêveberiya Koçê ya Bajarê Edirneyê tên girtin.
Herêm Mihemed: “Gotin av heta çongê ye”
Hozan Rustema ji bianetê re behsa tîştên ku rûbirû bûne kir û anî ziman ku qaçaxçiyên koçberan ji wan re gotine derbasbûn bi ewle ye, lêbelê gava ew gihîştine ber çem rastî rewşeke cuda hatine.
Rustemê diyar kir ku belem piştî ku nêzîkî du metreyan çû ser avê li darê ket û serobino bû. Her weha Rustemê da zanîn ku wê di tariyê de zarokên xwe winda kirine û hevjînê wê tenê karibûye wê rizgarkirî bike.
Rustemê tiştên ku jiyaye wiha anî ziman:
“Qaçaxçiyan ji me re got ku av heta çongê ye û derbasbûn dê nêzîkî 20 xulekan bikişîne. Paşê em hatin ber çem. Em heşt kes bûn. Tevlî çantayan em hemû xistin belema plastîk ya çar kesî. Tevî hemû nerazîbûnên me jî, gef li me xwarin û em bi darêzorê xistin belemê û ber bi çem ve tehn dan.”
Rustemê diyar kir ku heta zarokê wê yê winda Hestiyar neyê dîtin, ew naxwaze ji Tirkiyeyê biçe.
Nasnameya sê gumanbaran diyar bûn
Hat hînbûn ku gumanbarek welatiyê Herêma Kurdistanê ye û du kesên din jî welatiyên Tirkiyeyê ne. Xebatên ji bo girtina gumanbaran berdewam dikin.
Di rêyên koçberiyê de mirina zarokan
Welatiyên Herêma Kurdistanê ji ber sedemên weke aborî û siyasî berê xwe didin Ewropayê. Li gorî lêkolîna Navenda Geşepêdana Polîtîkayên Koçê ya Navneteweyî (ICMPD) ku InfoMigrantsê ragihandiye, sînordariya derfetên aborî, bêkarîya ciwanan, gendelî, pirsgirêkên rêveberiyê û nediyariya siyasî, di nav sedemên biryardana derketina ji herêmê de derdikevin pêş.
Komîseriya Bilind a Penaberan a Neteweyên Yekbûyî (UNHCR), Fona Alîkariyê ya Zarokan a Neteweyên Yekbûyî (UNICEF) û Rêxistina Navneteweyî ya Koçberiyê (IOM) di 2ê Cotmehê de raporeke hevpar weşandin. Li gorî raporê di sala 2025an de 9 hezar û 978 zarok bi rêya deryayî û bejahiyê gihîştine Yewnanistanê. Ji wan 6 hezar û 971 zarok bi dêûbav an jî bi mezineke ku ji wan berpirsiyar in re ketine rê.
Li gorî daxuyaniya IOMê ya di 13ê Cotmehê de, di navbera salên 2014-2025an de li seranserê cîhanê di rêyên koçberiyê de herî kêm 4 hezar û 414 zarokan jiyana xwe ji dest dane. Di heman serdemê de 81 hezar bûyerên mirin û wendabûnê hatin tomarkirin. Agahiyê temen yên ji sedî 55,5ê wan nîne. Ji ber vê yekê tê diyar kirin ku dibe ku hejmara rastîn a zarokên jiyana xwe ji dest dane zêdetir bin.
(FY/AY)
