Macaristan, hayvanların sirklerde kullanılmasına ilişkin kuralları değiştirdi.
13 Ağustos’ta Macaristan Resmî Gazetesi’nde yayımlanan 124/2026 sayılı hükümet kararnamesi, belirlenen hayvan gruplarının sirklerde edinilmesini, üretilmesini, tutulmasını, eğitilmesini, sergilenmesini ve gösterilerde kullanılmasını yasaklıyor.
Düzenleme 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek.
Kararnamede düzenlemenin gerekçeleri arasında, yaban hayvanlarının halka açık gösterilerde kullanılmasına ilişkin etik ve hayvan koruma kaygılarının son yıllarda artması gösteriliyor. Hükümet ayrıca bu faaliyetlerin sınırlandırılması ya da sona erdirilmesine yönelik toplumsal talebin güçlendiğini belirtiyor.
Diyarbakır’da köpeklerin toplandığı alan için ‘yaşam hakkı’ çağrısı
25 hayvan grubunu kapsıyor
Yasak kapsamına filler, primatlar, ayılar, zürafalar, su aygırları, gergedanlar, tapirler, foklar, sırtlanlar ve kangurugillerin yanı sıra çok sayıda yabani kedigil ve köpekgil giriyor.
Bazı yırtıcı kuşlar, baykuşlar ve tehlikeli olarak sınıflandırılan sürüngenler de düzenleme kapsamında.
Karar, listelenen türlerin yabani ya da evcilleştirilmiş başka türlerle oluşturduğu dördüncü kuşağa kadar olan melezlerini de kapsıyor.
Buna karşılık evcil köpek ve kediler ile evcil at ve eşek gibi bazı hayvanlar yasak kapsamının dışında tutuluyor.
“Punch için, esaret altında tutulan tüm hayvanlar için özgürlük istiyoruz”
Sirklerde bulunan hayvanlara ne olacak?
Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte sirklerde yasal olarak bulunan ve yasak kapsamına giren hayvanların hemen başka bir yere gönderilmesi zorunlu değil.
Bu hayvanlar yaşamlarının sonuna kadar mevcut sirk bünyesinde tutulabilecek. Ancak çoğaltılamayacak, yeni gösteriler için eğitilemeyecek, sergilenemeyecek ve sirk gösterilerinde kullanılamayacak. Mevcut üreme izinleri için ise izin süresinin sonuna kadar geçiş hükmü bulunuyor; yeni izin verilemeyecek.
Bu nedenle düzenleme belirli türlerin sirk gösterilerinden çıkarılmasını sağlasa da hayvanların sirklerin mülkiyetinden çıkarılmasını veya tüm hayvanların eğlence amacıyla kullanılmasının sona ermesini öngörmüyor.
Yavru goril Zeytin’in Türkiye’den ayrılması engellendi
Avrupa’da sirk hayvanlarına yönelik kısıtlamalar
Macaristan’daki değişiklik, Avrupa ülkelerinde sirklerde hayvan kullanımına yönelik yasak ve sınırlamaların yaygınlaştığı bir dönemde geldi.
Hayvan koruma örgütlerinin çatı kuruluşu Eurogroup for Animals’a göre Avrupa Birliği ülkelerinin büyük bölümünde sirklerde hayvan kullanımına ilişkin ulusal düzeyde yasaklar veya tür bazlı kısıtlamalar bulunuyor. Kuruluş, ülkeler arasındaki farklı düzenlemeler nedeniyle AB genelinde ortak bir yasak getirilmesini savunuyor.
Macaristan’daki yeni düzenleme de ülkedeki tür bazlı sınırlamaları önemli ölçüde genişletiyor. Ancak evcilleştirilmiş bazı hayvanların gösterilerde kullanılmaya devam edebilmesi, hayvanların eğlence sektöründe kullanılması üzerine yürütülen tartışmanın ülkede sona ermediğini gösteriyor.
(NÖ)
