Kentsel dönüşümden toplumsal dayanışmaya: Sulukule Gönüllüleri Derneği

Sivil toplumun güçlendirilmesi, düzenli iletişim kanallarının oluşturulması ve birlikte çalışma olanaklarının artırılması hedefiyle Temmuz 2023’te başlattığımız “Hak Örgütleriyle Buluşmalar” serisinin 24’üncüsünü Sulukule Gönüllüleri Derneği’yle gerçekleştirdik.

Atölye BİA’da 7 Ocak’ta gerçekleşen buluşmada, IPS İletişim Vakfı/bianet adına Ceyda Sungur, Sinem Aydınlı, Evrim Gündüz ve Vecih Cuzdan, Sulukule Gönülleri Derneği Programlar Koordinatörü Şefika Kübra Kalender’i ağırladı. Kalender, çalışmaları hakkında bilgi verdi.

Sulukule Gönüllüleri Derneği, 2010’larda Sulukule’de başlayan kentsel dönüşüm sürecinde çocukların eğitimden kopma riskiyle karşı karşıya kalması üzerine gönüllü bir inisiyatif olarak ortaya çıktı. Çocuklara yönelik ders desteği ve okul takibiyle başlayan çalışmalar, zamanla kurumsallaşarak dernek yapısına dönüştü. 

Kalender, çocukların akademik destek kadar sosyal ve psikososyal desteğe de ihtiyaç duyduğunu fark ettiklerini ve bu ihtiyaç doğrultusunda faaliyet alanlarını genişlettiklerini belirtti.    

Hak Örgütleriyle Buluşmalar

10 Şubat 2026

Mahalle içinde bir toplum merkezi modeli 

Sulukule Gönüllüleri Derneği, Karagümrük’te haftanın beş günü açık bir toplum merkezi olarak faaliyet gösteriyor. Merkezde çocuklar için kütüphane, ödev destek programları, teknoloji erişimi, grup etkinlikleri ve atölyeler yürütülüyor.  

Üniversiteli gönüllüler çocuklara akademik destek verirken aynı zamanda rol model ilişkileri kuruluyor. Dernek, çocukların evde ve mahallede erişemedikleri kamusal olanakları mahalle içinde üretmeyi hedefliyor. 

Çocuk odaklı çalışmalar: Atölye, oyun ve hak temelli atölyeler 

Dernek 6–18 yaş arası çocuklarla çalışıyor; özellikle ortaokul çağındaki çocukların katılımı yoğun. Sanat, spor, oyun, iletişim ve çocuk hakları temelli atölyeler düzenleniyor. Okullarda yürütülen programlar bir eğitim yılı boyunca sürerken dernek merkezindeki atölyeler farklı sürelerle devam ediyor. 

Kalender, derneğin ağı içinde yaklaşık 200 çocuk bulunduğunu ve bunların 50’sinin dernek etkinliklerine düzenli olarak katıldığını aktardı. 

Ayrıca Sulukule Gönüllüleri Derneği, çocukların eğitimde kalabilmesi için beslenmenin temel bir hak olduğunu vurgulayarak uzun yıllardır okul beslenmesi çalışmaları yürütüyor. Dernek, bugün Karagümrük’teki okullarda 25 çocuğa düzenli beslenme desteği sağlıyor ve bu destek kantinler üzerinden yürütülen bir ödeme sistemiyle karşılanıyor. 

Kadınlar ve ebeveynler için destek programları 

Sulukule Gönüllüleri Derneği, çocuk çalışmalarıyla birlikte kadınlara yönelik programlar da yürütüyor. Kadınlarla toplantılar, sanatsal faaliyetler, ebeveyn danışmanlığı ve psikososyal destek hizmetleri sunuluyor. 

Kadınların sadece çocukları için değil, kendileri için de derneğe geldiğini belirten Kalender, bu çalışmaların kadınların güçlenmesine ve ebeveynlik pratiklerinin dönüşmesine katkı sunduğunu anlattı. 

Gönüllülük ve gençlik katılımı 

Sulukule Gönüllüleri Derneği, üniversiteli gönüllüler için atölye programları, süpervizyon toplantıları ve oryantasyon süreçleri yürütüyor. Lise çağındaki çocuklar gönüllülüğe hazırlanıyor ve bazıları aktif olarak faaliyetlere katılıyor. 

Gençlerin proje yürütme ve organizasyon süreçlerine dahil edilmesi, derneğin gençlik katılımı yaklaşımının önemli bir parçası olarak öne çıkıyor. 

Derneğin çalışmalarını sulukulegonulluleri.org web sitesinden ya da Instagram, Facebook ve X gibi sosyal medya platformlarından takip edebilirsiniz.

(EG)