Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), Türkiye İş Kurumu’nun (İŞKUR) Aralık 2025 “İşsizlik Sigortası Fonu” bülteninin ardından yayımladığı değerlendirmede, fon giderlerinin ağırlıklı kısmının işsizlere değil işveren teşvik ve desteklerine gittiğini açıkladı. “İşsizlik Sigortası Fonu işveren destek fonuna dönüştü” dedi.
2016’da fon giderleri içinde işsizlik ödemelerinin payı yüzde 37,4 olurken, 2025’te bu oran yüzde 31,7’ye geriledi. Aynı dönemde doğrudan ve dolaylı işveren teşvik ve desteklerinin payı yüzde 20,3’ten yüzde 49,2’ye yükseldi.
DİSK-AR, 2016-2025 arasında “işçilere ayrılan payın 5,7 puan azaldığını, işverenlere aktarılan kaynakların ise 28,9 puan arttığını” vurguladı.
İŞKUR’a göre 2025’te fonun toplam gideri 256,5 milyar TL oldu. Bu tutarın 97,2 milyar TL’si “işveren teşvik ve destek” kalemine gitti; yaklaşık 29,1 milyar TL’yi de “işbaşı eğitim programları” oluşturdu.
DİSK-AR, bu iki kalemi birlikte değerlendirerek 2025’te işverenlere aktarılan kaynağı 126,3 milyar TL olarak hesapladı. Aynı yıl işçilere yapılan ödemeler toplamı 81,4 milyar TL’de kaldı.
İşçiye ayrılan kaynak işverenin yarısı
Öte yandan 2023-2025 arası son üç yılda fondan işverenlere işçilerin yaklaşık 2 katı fazla kaynak ayrıldı.
DİSK-AR, 2023-2025 döneminde fonun 547,8 milyar TL’lik giderinin 298,1 milyar TL’sini işverenlere aktardığını, işsizlik sigortası ödemelerinin ise 151,1 milyar TL’de kaldığını bildirdi.
Rapora göre son üç yılda işverenler giderlerden yüzde 54,4 pay alırken işçiler yüzde 27,6 pay alabildi.
“Her 100 işçiden yalnızca 16’sı işsizlik ödeneğine erişebildi”
DİSK-AR, işsizlik ödeneğinin erişim koşullarını eleştirdi. Rapora göre Kasım 2025’te 3 milyon 98 bin “resmi işsiz” içinde yalnızca 502 bin 425 kişi işsizlik ödeneği alabildi. DİSK-AR, bu verilerle “işsizlerin yüzde 83,8’inin işsizlik ödeneğinden yararlanamadığını” ve yararlanabilenlerin oranının yüzde 16,2’de kaldığını kaydetti.
Değerlendirmede şu yorumu yaptı:
"AKP döneminde İşsizlik Sigortası Fonu’nun asıl işlevi işsizlik ödeneği olmaktan çıkmış, İşsizlik Sigortası Fonu adeta bir işveren destek fonuna dönüşmüştür. Bu durum İSF’nin kuruluş amacı ve sosyal devletilkesiyle çelişmektedir. Nitekim işsizlik ödeneğinden yararlanma koşulları sebebiyle işsizlerin ezici çoğunluğu işsizlik ödeneğinden yararlanamamaktadır."
Fonun getirisi 6 yıldır açıklanmıyor, portföyün ağırlığı tahvilde
Öte yandan 2019’a kadar paylaşılan fon getirisini İŞKUR son 6 yıldır kamuoyuna açıklamıyor. İŞKUR bültenleri artık getiriyi değil, yalnızca portföy dağılımını gösteriyor.
Aralık 2025 bültenindeki portföy dağılımına göre fon varlıklarının yüzde 75,85’i tahvilde, yüzde 24,15’i mevduatta duruyor.
İşsizlik Sigortası Fonu’nun toplam büyüklüğü yaklaşık 628,5 milyar TL.
(HA)
