Türkiye’de birçok gazeteci sürecin başlangıcından bu yana Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan ile yüz yüze bir röportaj gerçekleştirme talebiyle Adalet Bakanlığı’na başvuruda bulundu. Geçen süre boyunca gazetecilerin başvurularına yanıt verilmediği gibi böylesi bir röportaj yapma şansına olanak tanınmadı.
Bu süreçte Yeni Yaşam Gazetesi’nden Nezahat Doğan, gazetenin “Pazartesi Söyleşisi” sayfasını gazetecilerin Abdullah Öcalan’a yöneltmek istediği sorulara ayırdı. Farklı medya kuruluşlarından çok sayıda gazeteci, Kürt sorunu, Ortadoğu’daki gelişmeler, silah bırakma süreci, demokratik siyaset, kadın özgürlüğü, gençlik, LGBTİ hakları ve Türkiye’nin demokratikleşme tartışmalarına ilişkin sorularını kamuoyuyla paylaştı.
Gazetecilerin soruları şöyle:
Dicle Müftüoğlu- MEZOPOTAMYA AJANSI
Rojava’ya yönelik saldırılar sürecinde Kürt birliği noktasında kimi önemli göstergeler oluştu. Ancak milliyetçi kesimler tarafından Kürt birliği ile Demokratik Ulus tartışması çıkartılarak, Birliğin Demokratik Ulustan daha önde olması gerektiği yönünde bir tartışma çıkartıldı. Demokratik Ulus Kürt birliğini öteleyen bir paradigma mı?
Demokratik Birlik ve Demokratik Ulus’un birlikte olduğu bir formül nasıl yaratılabilir?
Banu Güven- İLKE TV
Yeni Yaşam’da, Halep’e saldırıların ardından sizin Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi’ne bir mektup gönderdiğiniz, bu mektupta “Kürdistan ve Ortadoğu için çok büyük bir plandan ve saldırının devam edeceğinden” söz ettiğiniz yazıldı. Aynı haberde, Rojava’nın ele geçirilmesinden sonra saldırının Şengal’e, Güney Kürdistan’a ve hatta Kandil’e kadar uzanabileceğini söylediğiniz de belirtiliyor. Ortadoğu’da, Suriye, Kürdistan ve Şengal ve Güney Kürdistan’a uzanan planın aktörlerini ve amaçlarını nasıl tarif edersiniz?
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Irak açıklaması bu resimde nereye oturuyor?
Murat Sabuncu – T24
Kamuoyu araştırmaları Türkiye toplumunun geniş bir kesiminde adınıza yönelik güçlü bir itiraz ve mesafe olduğunu gösteriyor. Bunu özellikle Meclis Komisyonu’nun İmralı’ya gelme sürecinde gördük. Sivil siyasetin doğrudan ya da dolaylı bir aktörü olma, DEM Parti’yi ya da adı değişecek bir partiyi, fikirsel ve yönetim anlamında şekilleme, yön verme gibi bir düşünce içinde misiniz? Böyle bir düşünceniz varsa Türkiye’deki toplumsal direnç aşılabilir mi?
İmralı’daki iletişim olanaklarının sosyal medyayı kapsamadığı bilgisiyle özellikle Kürt gençlerinin kimi sorgulama-eleştirilerinin ulaşamadığı bir ortamda kapsayıcı bir yol haritası çıkabilir mi?
Candan Yıldız-T24
Sayın Abdullah Öcalan, 27 yıldır cezaevindesiniz. Ve tecrit altında kaldığınız yıllar oldu. Sürecin mimarı siz misiniz? Özgürlüğünüzle süreç arasında bir bağ var mı, varsa nasıl bir bağ?
Ayrıca Kürt meselesinin çözümü ‘Türklük sözleşmesini’ nasıl etkileyecek?
Can Dündar-YOUTUBE
17 Mart 1993’te 32. Gün programı için Bekaa Vadisi’ne sizinle röportaja gelmiştim. Yine bir ateşkes süreciydi. İlk kez sivil giysiler içindeydiniz. “Bir gün Türkiye’ye dönüp Meclis’te siyaset yapmayı düşünebiliyor musunuz?” diye sorduğumda, “Benim dönmem değil, Türkiye’yi dönüştürmek önemli” cevabını vermiştiniz. Geçen 33 yılda Türkiye’nin ne yönde dönüştüğünü düşünüyorsunuz? Yeni bir ateşkes sürecinde o sorumu yinelersem, “Bir gün Meclis’te siyaset yapmayı düşünebiliyor musunuz?”
Amberin Zaman– Al-MONİTOR Haber Sitesi
Mazlum Kobanê (Abdi) ile ilişkileriniz basında geçen iddialara göre “baba oğul” ilişkisi gibi olduğu iddia ediliyor. Bize Kobane ile ilgili görüşlerinizi paylaşabilir misiniz? Bugün Fransız Cumhurbaşkanı Emanuel Makron ile telefonda görüşen bir lider mertebesine ulaşmış olmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?
İyi bir siyasetçi olabilir mi sizce?
İrfan Aktan- SPOT BASIN KOOPERATİFİ
1992 yılında Mehmet Ali Birand’a verdiğiniz mülakatta Dört Halife Devri ve Hazreti Ali’den sonraki mezhep savaşlarına dikkat çekerek, “şimdi ben de bu işe (ateşkes arayışlarını kastederek) çok büyük sorumlulukla yaklaşıyorsam, arkamızda bitmez-tükenmez mezhep savaşları bırakmak istemiyorum” demiştiniz. Bu sözlerinizden sonraki ateşkesler, 1999’daki geri çekilme, 2009 ve 2013-15 süreçleri ve hatta 33 yıl sonra PKK’yi feshetmeniz bile çatışma zeminini ortadan kaldırmış görünmüyor. Ortadoğu’daki gerçekliği, tüm dünyada yeniden yükselen ve Ortadoğu’da da belirleyici bir siyasi program olmaya devam eden milliyetçiliği, vahşi kapitalizmin ulusal ve uluslararası hukuku, kaideleri aşındıran saldırganlığını göz önüne aldığınızda çizdiğiniz ideolojik-politik hattın hayata geçirilmesinin imkânlarının tükendiğini düşünüyor musunuz?
Öznur Değer –JINNEWS AJANSI
8 Mart 1998 tarihi ile başlattığınız “Kadın Kurtuluş İdeolojisi” bugün “Jin Jiyan Azadî” felsefesi ile adeta kıtaları aştı. Son değerlendirmelerinizden birinde kadınların özgürlüğe yakın olduğunu söylemiştiniz ve sürekli vurguladığınız tema ise “Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşemez” idi. Bu eksende şu anda kadınları özgürlüğün hangi aşamasında buluyorsunuz -eksiklik ve yeterlilikleri ile- ve sizce toplumun özgürleşmesi için hangi yollar kat edilmeli?
Fatih Polat- EVRENSEL GAZETESİ
Sırrı Süreyya Önder’in 27 Şubat 2025 tarihli açıklamanıza, sizin sözleriniz olarak el yazısıyla eklediği, “Şüphesiz pratikte silahların bırakılması ve PKK’nin kendini feshi; demokratik siyaset ve hukuki boyutun tanınmasını gerektirir” cümlesinin PKK ile ilgili tarafında geride bıraktığımız yıl somut adımlar atıldı. Ancak cümlenin, ‘demokratik siyaset ve hukuki boyutun tanınmasını gerektirir’ kısmı konusunda Meclis’te oluşturulan komisyon dışında bir adım göremedik. Ki, bu da komisyondaki partilerin attığı somut bir adım özünde. Demokratik siyasetin ve hukukun kurumsallaşmasının bir mücadele meselesi olduğu biliniyor. Ancak bunun dışında sizin İmralı’da sürdürdüğünüz müzakereler bağlamında devlet tarafı açısından demokratik siyasetin genişletilmesi bakımından yakın dönemde tanıklık edeceğimiz adım ya da adımlar var mı?
Alişer Delek – GAZETECİ
PKK’nin 12. Kongresi ile örgütsel feshin ve silahlı mücadelenin sonlandırıldığı bu tarihi dönemeçte, sizin ‘mükemmeli değil rasyoneli tercih etmeliyiz’ ilkenizden hareketle; devletin mevcut ‘üniter yapısı’ ve ‘tek vatan’ hassasiyeti ile sizin ‘Demokratik Konfederalizm’ ve ‘özerklik’ modeliniz arasındaki ontolojik farkı, Türkiye’nin bölünme kaygılarını giderecek ve Kürt varlığını anayasal olarak kalıcı kılacak hangi somut ve ortak ‘hukuki terminoloji’ ile aşmayı planlıyorsunuz?”
Semiha Alankuş – JINNEWS AJANSI
Kadın özgürlüğünü “toplumun hakikati” ve “demokratik modernitenin kalbi” olarak tarif ediyorsunuz; peki bugün, hem savaş hem erkek-devlet şiddeti hem de gündelik hayatın “normal” kıldığı saldırıların ortasında yaşayan bir kadına, “özgürleşmeyi”, “sırtındaki hançeri çıkarmayı” yalnız bir siyasi hedef değil, aynı zamanda bir özsavunma ve etik bir seçim olduğunu nasıl anlatırsınız ve sizce kadınların kendi içlerindeki korku -yine sizin tanımlamanızla “özgürlükten korkma hali”- örgütlü kadın mücadelesinin gelişimini nasıl etkiliyor, kadınlara ne dersiniz bu konuda?
İrfan Değirmenci- YOUTUBE
İktidarın LGBTİ hak mücadelesi verenleri “örgüt” olarak kodlaması ve özellikle “aile yılı” ilan ettiği 2025’ten itibaren hedef alması konusunda ne düşünüyorsunuz?
“Genel ahlaka aykırılık” gibi soyut suçlamalarla cezalandırılmak istenen LGBTİ yurttaşlara söylemek istediğiniz bir şey var mı?
Yıldıray Oğur – KARAR GAZETESİ
Selahattin Demirtaş hakkında ne düşünüyorsunuz? Kürt siyaseti ve Türkiye siyasetinin geleceğinde nasıl bir rol oynayabilir?
Evrim Kepenek- BİANET
1990’ların ağır çatışma ortamını, faili meçhulleri, köy boşaltmaları, hak ihlallerini ve silahlı mücadeleyi doğrudan yaşamış bir kuşak vardı. Bugün ise o dönemi bizzat yaşamamış yer yer çatışma görmüş fakat ailelerinden, hafızadan ve kolektif travmadan devralmış bir genç kuşak var. Acılar ve yaralar kuşaklar arası aktarılıyor öfke de, kimlik bilinci de, adalet talebi de aktarılıyor. Bu gençlere bugün ne söylersiniz?
Geçmişin travmasını taşıyan ama geleceği kuracak olan bu kuşağa, mücadele biçimi konusunda ne söylemek istersiniz?
Bir Kürt genci size “Geçmişte olanları unutmayacağım fakat nasıl ilerleyeceğimi de bilmiyorum, ne yapmalıyım?” diye sorsa cevabınız ne olurdu?
Serdar Altan – GAZETECİ
Demokratik toplum düşüncelerini kurgularken, aynı zamanda sosyalist bir perspektifle bir değişim dönüşümden bahsediyorsunuz. Yani son elli yıllık sürece damgasını vurmuş PKK’yi feshedip, silahlı mücadeleyi sonlandırırken, demokratik topluma öncülük edecek olan örgütün kadrosal yapısının değişim sürecini nasıl ele alıyor, olası dirençleri nasıl değerlendiriyorsunuz?
Deniz Nazlım – GAZETE SOLFASOL
27 Şubat çağrınızın ardından PKK’nin silah bırakması ve feshi kararı alındı ancak sonrasında tartışmalar silah bırakma çağrısının PKK ile mi sınırlı olduğu yönünde gelişti. Türkiye devlet yetkilileri, silah bırakma çağrısının İran’da PJAK’ı, Suriye’de YPG/YPJ’yi de kapsadığını ısrarla iddia ettiler ve kamuoyunda bir belirsizlik oluştu. Silah bırakma kararı, iki ülkedeki adı geçen silahlı güçleri de kapsıyor mu yoksa “silah bırakma” ifadesi sadece PKK’yi mi kapsıyor?
Bu yönlü bir çağrınız olmamasına rağmen devlet veya iktidar temsilcilerinin böyle bir iddiada bulunması ne anlama geliyor?
Suna Erdem – GAZETECİ
Mücadelenin başından bu yana duyduğunuz herhangi bir pişmanlık anı var mı?
Özellikle sonuca daha çabuk ve daha az yaşam kaybıyla ulaşmak ve barışı daha önce tesis edebilmek için, herhangi bir adımı veya herhangi bir konuyu bugünkü bakış açınızla daha farklı ele alır mıydınız?
Gürkan Çakıroğlu- YAZAR
Geçmişe dair çok şey söyledik, söylediniz. Hep beraber çok acı çektik. Artık devlet asimilasyona dayalı Kemalist paradigmayı geride bıraktı ve entegrasyona dayalı sizin paradigmanızı kabul etti. Peki gelecek tahayyülünüz nedir?
Türkiye yüzyılına giden yolun taşlarını döşeme adına sonraki hamleleriniz nelerdir?
İki halktan tek millet, ulus devletten demokratik ulusa bu yolculuk nasıl tezahür edecek?
İnan Demirel – TELE-2
AK Parti-MHP ortaklığına göre PKK’ya yönelik silah bırakma ve fesih çağrınız başından bu yana SDG-YPG’yi de kapsıyor. Sırrı Süreyya Önder’in “Çağrı ilkesel olarak herkesi kapsar” açıklaması da buna dayanak gösterildi. Bu bağlamda defaatle SDG-YPG yönetimi 27 Şubat çağrısının gereğini yerine getirmemekle eleştirildi. Burada bir muğlaklık olduğunu düşünüyor musunuz?
Eğer öyleyse bu muğlaklık neden giderilmedi? Çağrınız YPG’yi de kapsıyor muydu?
Hilmi Hacaloğlu – YOUTUBE
PKK lideri Abdullah Öcalan, Kürt siyaseti çok uzun zamandır “100 yıllık sorun” diyerek aslında Cumhuriyet ile bir mesafe koyuyor. TBMM Komisyon heyetinin sizinle yaptığı 24 Kasım görüşmesinin tutanağında çok defa “Demokratik Cumhuriyet” vurgusu yapıyorsunuz. Üstelik “AK Partinin ‘Demokratik Cumhuriyet’in inşasında ciddi adımlar attığını” söylüyorsunuz. Barış Akademisyenleri’nin neredeyse 9 yıldır üniversiteden uzak tutulduğu; Gezi davası mahkumları Osman Kavala, Can Atalay ve Tayfun Kahraman’ın lehlerine verilen Anayasa Mahkemesi ve AİHM kararlarının uygulanmadığı, HDP eski Eş Başkanı Selahattin Demirtaş’ın hakkındaki AİHM kararlarının görmezden gelindiği, Montesquieu’nün demokrasi için temel tanımı kuvvetler ayrılığı ilkesi hilafına yargının yürütmeyle aynı paralelde durduğu bir ülkenin nasıl demokratik cumhuriyete yaklaştığını düşünüyorsunuz, sizin kafanızdaki “Demokratik Cumhuriyet”i nasıl tanımlıyorsunuz ve Demokratik Ortadoğu diye tarif ettiğiniz kavramı nasıl somutluyorsunuz?
Hüseyin Kalkan – YENİ YAŞAM GAZETESİ
Rojava devrimini korumak için bütün dünyada Kürtler ve dostları ayağa kalktı. Bu sivil ve kitlesel protestolar Suriye’de ve Rojava’da kanlı katliamlar planlayanları geri adım atmak zorunda bıraktı. Bu gelişmeyi ‘Barış ve Demokratik Toplum’ paradigması açısında nasıl değerlendiriyorsunuz?
Rob Vreeken – DE VOLKSKRANT
40 yıllık silahlı çatışma herhangi bir sonuç getirdi mi, binlerce insanın ölümünden başka?
Nezahat Doğan
Öncelikle “kadını doğru tanımlamak, toplumsal yaşam içindeki rolünü belirlemek doğru yaşam için esastır” diyorsunuz. Bugün Epstein davasında da görüldüğü gibi günümüzde kadınlar bu kadar kastik katillerin cenderesine alınmışken oluşturulan, sanal -teknolojik ve bireyci, cinsiyetçi, yapay yaşamdan nasıl Jin Jiyan Azadî formülüne kavuşabilir? Aynı zamanda ahlaki-politik çöküş, çürüme ve yozlaşmanın çıkış yolu nasıl sağlanmalı?
