* Görsel: Sular altında kalan İstanbul. (Bing'in yapay zeka uygulaması ile oluşturuldu.)
Küresel Denge Derneği'nin "İstanbul ve İzmir İlleri için Deniz Seviyesi Yükselmesi ve Olası Etkileri" raporuna göre, iklim krizine bağlı olarak deniz seviyesinin yüzyılın ortasında 0,5 metre, yüzyılın sonunda ise 1 metre yükselmesiyle, üç tarafı denizlerle çevrili Türkiye'nin kıyı şehirleri risk altında.
Rapora göre:
- Sadece İstanbul'da 6 milyondan fazla kişinin yaşadığı 120 km2'lik bir bölge sular altında kalacak.
- İstanbul'da Dolmabahçe Sarayı, Beylerbeyi Sarayı ve Ortaköy Camii gibi tarihi yapılar deniz seviyesinin yükselmesinden etkilenecek. İzmir'de Körfez, Kordon ile Alaçatı ve Sığacak gibi tatil beldeleri, ayrıca Gediz Deltası Kuş Cenneti tehdit altında.
- İstanbul'da 16 atık su arıtma tesisinden 12'sinde, İzmir'de bulunan 20 atık su arıtma tesisinin dördünde sorun yaşanabilir.
- Deniz suyu yeraltı sularına karışabilir. Bu, özellikle İzmir'de tarımsal üretim açısından ciddi sıkıntı yaratacak.
Üç yıllık bir çalışmanın sonunda hazırlanan raporun yazarları iklim dinamiği ve ekoloji uzmanı Prof. Dr. H. Nüzhet Dalfes ile İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Sedat Avcı.
IPCC senaryosu
Nüfus yoğunluğu, sosyo ekonomik gelişmişlik ve ticari faaliyetlerin önemli merkezleri olmaları nedeniyle İstanbul ve İzmir'e odaklanan çalışma, Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli'nin (IPCC) en olumsuz senaryosu, yani deniz seviyesinin küresel olarak yüzyılın ortasında yaklaşık 0,5 metre, yüzyılın sonunda ise yaklaşık 1 metre yükseleceği hesabına dayanarak yapıldı.
Rapora göre hem coğrafi yapıları hem de komşusu oldukları denizlerin farklı özelliklere sahip olması nedeniyle İstanbul ve İzmir, deniz seviyesi yükselmesi ve fırtına kabarması olaylarından farklı düzeylerde etkilenecek.
Öte yandan deniz seviyesinin yükselmesiyle birlikte Göksu ve Küçüksu gibi akarsularda, akarsu yatağının bir bölümünün de sular altında kalması söz konusu. Aynı etki, Kadıköy'deki Kurbağalıdere Vadisi'nde de bekleniyor.
Tatil beldeleri
Deniz suyu seviyelerindeki yükselme, İzmir'in tatil beldeleri için de tehdit oluşturuyor. Güzelbahçe dahil bazı plaj alanlarının daralması ve kıyıdaki iskele gibi yapıların özelliklerini kaybetmesinin söz konusu.
Sığacık Koyu'nda tekne bağlama yerleri ve marina, su seviyesinden etkilenecek başlıca yerler arasında. Alaçatı da risk altında.
Deniz seviyesindeki yükselmenin bölgede derinlik artışına sebep olması ve kıyı şeridinde de değişikliğe yol açması bekleniyor. Özdere de deniz seviyesinin yükselmesinden etkilenecek.
Raporun tamamını okumak için tıklayın.
Küresel Denge Derneği hakkında
1996'dan bu yana faaliyette olan, çevre koruma ve krizi ile mücadele alanında bir fikir grubu niteliğinde çalışmalar ve araştırmalar yapan bir sivil toplum kuruluşu.
Derneğin temel amacı; çevre alanında duyarlı ve bilinçli bir toplum yaratılmasına katkı sağlamak ve son dönemlerde gündemi işgal eden iklim krizi ile mücadelede küresel sorumluluğun Türkiye'de ulusal ve yerel düzeyde paylaşılmasına destek olmak.
Dernek özellikle iklim krizi konusunda toplumun hemen her kesiminin farkındalığını artırmak ve kurumların kapasitelerini geliştirmek amacıyla 10 yıldır farklı politika alanlarında çeşitli projelere imza attı.
(TY)
