"Türkiye'de her yıl ortalama 1.4 milyon bebek doğuyor. 1998 Türkiye Nüfus Sağlık araştırmaları verileri her bin çocuktan 42'sinin bir yaşına gelmeden, her bin çocuktan 52'sinin ise beş yaşına ulaşmadan yaşamını kaybettiğini gösteriyor."
İHD açıklamasına göre; hakları garanti altına alınmamış ve korunmamış çocuklar çeşitli nedenlerle, silah kullanma yetkisinin ihlali nedeniyle yaşamlarını kaybetmeye devam ediyor.
Bekçinin ateşi
"Aksaray'ın Yuva beldesinde yaylada arkadaşlarıyla ceviz ağacına çıkan 6 yaşındaki Mustafa Acun, kır bekçileri Durmuş K. ve Ahmet A'nın çocukları korkutmak için gelişigüzel açtıkları ateş sonucu öldü..."
İHD, 87 ülkede çocukların 60 milyon kara mayını arasında yaşadığını, yılda 10 bin çocuğun mayın kurbanı olduğunu hatırlatıyor ve Türkiye'de son on yılda mayınlar, çatışma artığı patlayıcılar nedeniyle en az 244 çocuğun yaşamını yitirdiğini ve en az 214 çocuğun sakatlandığını açıklıyor.
Roketatarla öldüler
"5 Eylül (2003) günü Muş'un Malazgirt ilçesinde, 108. Topçu Alay Komutanlığı'na 200 metre mesafede bulunan atış alanı yakınında hayvan otlatan Engin Yerler (12) ve Uğur Gül (12), buldukları roketatar mermisini incelerken meydana gelen patlama sonucu yaşamını yitirdi..."
Nezarethaneler ve cezaevleri
İHD, "Çocuklar bu ülkenin yarınları mı" sorusunu yanıtlıyor: "İşkence Görmedikleri Sürece Evet."
"İstisnasız çocukların hepsinin üst tarafı çıplak ve yara bere içindeydi. Jilet, demir parçası, fayans, ne buldularsa kendilerini jiletlemişler. Gittiğimizde taze kan kokusu vardı. Koğuşta yatak olarak sadece kirden simsiyah olmuş süngerler vardı. Çarşaf ve battaniye yoktu.
"Yanımıza görevli almadan girdiğimiz koğuşta aralarına oturarak konuştuğumuz çocuklar, gardiyanlar tarafından kendilerine işkence yapıldığını iddia etti." (TBMM İnsan hakları İnceleme Komisyonu Üyeleri'nin Aydın Cezaevi Çocuk Koğuşunda yaptığı gözlemlerden aktarılmıştır)
DGM'lerdeki çocuklar
İHD, "'intihar' ettiği söylenen çocuklar, hırsızlık iddiasıyla iç çamaşırı ile teşhir edilen ve onurları kırılan çocuklar, yüzlerine dışkı sürülen çocuklar belleğimizde," diyor.
"18 yaş altında olup yetişkinlerin bulunduğu cezaevlerine yerleştirilen ya da Devlet Güvenlik mahkemelerinde yargılanan çocuklar var. Oysa ki Sözleşmenin 37. maddesi insanlık suçu olan işkence, diğer zalimce, insanlık dışı veya kötü muamele veya ceza verilmesini kesinlikle yasaklamakta ve Özgürlüğünden yoksun bırakılan her çocuğa insancıl biçimde ve insan kişiliğinin özünde bulunan saygınlık ve kendi yaşındaki kişilerin gereksinimleri göz önünde tutularak davranılacağını öngörmektedir.
Tecavüz ve çalışma
İHD, "Çocuklar bu ülkenin yarınları mı" sorusunu yanıtlıyor: "Şiddete ve Sömürüye Maruz Kalmadıkları Sürece Evet."
Sivas'ın Zara ilçesinde 15 yaşındaki Y.E.'ye 10 yaşından bu yana beş yıl boyunca tecavüz ettikleri iddia edilen ve yaşları 40 ile 63 arasında değişen yedi sanık, 10 Temmuz günü yapılan ikinci duruşmada tahliye edildi.
"Çocuklar, evlerinde, okulda, kamusal alanda şiddete maruz kalmaya devam etmektedirler. Küçük kız çocukları cinsel sömürünün aracı olarak kullanılmaktadır. Resmi rakamlara göre koruma altına alınan çocukların içinde fuhşa sürüklenen çocukların oranı 2002 yılında yüzde 12'ye çıkmıştır. "
Çocuk hakları ile ilgilen hükümet dışı kuruluşların araştırmalarına göre Türkiye'de her 5 çocuktan birinin çalışıyor. sağlığa zararlı işlerde çalışan çocukların oranının yüzde 60'lar civarında seyrediyor, çocukların yüzde 50'si stresli ortamlarda çalışıyor, yüzde 60'dan fazlası eve yorgun dönüyor, yüzde 80'den fazlası boş zamana sahip değil, çalışan çocukların yüzde 57'sigüvenliksiz ve sağlıksız koşullarda çalışıyor.
Çocuğun kimliğini korumak
İHD, "Çocuklar bu ülkenin yarınları mı" sorusunu yanıtlıyor: "Kimlikleri Korunduğu Sürece Evet."
Çocuk Hakları Sözleşmesinin 8. Maddesi Devleti çocuğun kimliğini korumakla sorumlu kılıyor. Kimlik hakkı çocuğun kültürel, sosyal ve cinsel kimliği ile bir bütün olarak değerlendirilerek korunur. Çocuğun ailesi ile birlikte yaşaması ne denli önemli ise orijinini aldığı kültürü özgürce öğrenmesi de o denli önemlidir."
"İstanbul Maltepe Nüfus Müdürlüğü'nün Fahrettin Gökdemir adlı kişinin çocuğuna Kürtçe 'Ronahi' adını koymasına izin vermemesi üzerine çocuk "Eda" adıyla nüfusa kaydedildi.. "
Kız çocukları, oğlan çocukları, engelliler okulda!
İHD, "Çocuklar bu ülkenin yarınları mı" sorusunu yanıtlıyor: "Bütün Çocuklar Eğitime Eriştiklerinde Evet."
Türkiye'de özellikle kız çocukları ve oğlan çocukları arasında eğitime erişimde eşitsizlik ve ayrımcılık sürüyor. Aynı ayrımcılık engelli çocuklara yönelik olarak da ortaya çıkıyor. Engelli çocukların okullaşma oranının yüzde 2 civarında tahmin ediliyor.
Yoksulluk ve sağlık
İHD, "Çocuklar bu ülkenin yarınları mı" sorusunu yanıtlıyor: "Bütün Çocuklar İçin Sağlık Hizmetleri Erişilebilir Olduğunda Evet."
Araştırmalar, Türkiye'de hiç aşı olmamış çocuk sayısının 4 milyon civarında olduğuna işaret ediyor. Bölgesel farklılıklar, giderek artan yoksulluk düzeyi, sağlık hizmetlerinin yetersizliği çocuk nüfusun önemli bir kısmının bu hizmetten yararlanamaması sonucunu doğuruyor.
İHD, listenin uzatılabileceğini not ederek, ihlallerin takipçisi olduklarını tekrarlıyor ve Türkiye'de çocuk haklarının ayrımsız bir biçimde korunması ve geliştirilmesi için çaba gösteren tüm hükümet dışı kuruluşları desteklediklerini ve işbirliği yapmaya hazır olduğunu açıklıyor. (NM)
