"Bizim Medyamız" konferansı: Kriz zamanlarında ifade özgürlüğü

"Bizim Medyamız" konferansı ile ilgili Güneydoğu Avrupa Medya Profesyonelleştirme Ağı'nın (SEENPM) internet sitesinde yer alan haberin Türkçe çevirisini yayımlıyoruz

Saraybosna Siyasal Bilimler Fakültesi'nde düzenlenen "Bizim Medyamız" (Our Media) uluslararası konferansında ifade özgürlüğü, Batı Balkanlar ve Türkiye'de gazeteciliğin geleceği, sivil toplum amaçları için sosyal medyanın kullanımına ilişkin etik ikilemler ve gazeteciler, aktivistler ve vatandaşlar arasındaki işbirliğinin geliştirilmesi gibi konular tartışıldı.

2-3 Ekim'de düzenlenen konferans, 70'den fazla medya profesyonelini ve medya özgürlüğü alanında çalışan sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerini bir araya getirdi. Etkinlik, Güneydoğu Avrupa Medya Profesyonelleştirme Ağı (SEENPM) ve Mediacentar Sarajevo tarafından düzenlendi.

Konferans, 2023 yılında başlatılan ve medyanın geleceği ve gazetecilik trendleri üzerine araştırmaların yanı sıra, bağımsız medyanın sürdürülebilirliği, ifade özgürlüğü üzerindeki baskılar ile Batı Balkanlar ve Türkiye'deki vatandaşların yerel medya aktivizmi gibi diğer önemli konuların tartışıldığı aynı adlı bölgesel projenin devamı niteliğindeydi.

Mediacentar Sarajevo Vakfı İcra Direktörü Maida Muminović, ortak kuruluşların “Our Media” projesini başlattığı 2023 yılında dünyanın bugünkünden farklı bir yer olduğunu, ifade özgürlüğünü korumak için çalışan sivil toplum kuruluşları ve bağımsız medya, artan baskı ve belirsizlik döneminden geçtiğini ifade etti.

Muminović, “Konferansta, bölgemizi etkileyen küresel sorunların yanı sıra Batı Balkanlar'daki acil meselelere ve dünya çapında insan haklarının geleceği hakkında endişe uyandıran küresel gelişmelere odaklanmaya karar verdik” dedi.

Konferansta medyanın geleceği ve gazetecilik mesleğinin toplumun demokratikleşmesi üzerindeki etkisi konusunda yapılan bölgesel bir araştırmanın sonuçları da sunuldu. Bulgular, bölgedeki gazetecilerin baskı ve tehditlerle karşı karşıya olmaya devam ettiğini, düşük maaşlar aldığını ve medyada çalışan kadınların nadiren yönetici pozisyonlarına ulaşabildiğini gösterdi. Gençlerin iletişim eğitimi almaya olan ilgisi giderek azalırken, diğer yandan medya kuruluşlarının sayısı her yıl artmaya devam ediyor.

Güneydoğu Avrupa'dan 18 medya kuruluşunun oluşturduğu bir ağ olan SEENPM'nin Direktörü Tihomir Loza, “Medya eğilimleri bölge genelinde neredeyse aynı ve bunlar genel olarak medya kuruluşlarının, özellikle bağımsız ve daha küçük yerel kuruluşların karşı karşıya olduğu güçlü baskıya işaret ediyor. Belirsiz bir gelecekle karşı karşıyayız, bu da sivil toplum kuruluşlarının birbirleriyle bağlantı kurmasını daha da önemli hale getiriyor. Bu nedenle, bu etkinliği bölgesel ve bir dereceye kadar uluslararası hale getirmeyi başardığımız için memnunuz” dedi.

Gazetecilerin şu anda sadece bölgede değil, tüm dünyada karşı karşıya olduğu sansür ve Gazze ile ilgili yanlı haberler, medya kuruluşlarının kapatılması ve bağımsız medyaya ayrılan fonların azaltılması gibi sosyal ve ekonomik zorlukların yanı sıra, yeni teknolojilerin etkisi de konferansta ele alındı.

SEENPM'nin uzun süredir işbirliği yaptığı Belgradlı medya uzmanı Snježana Milivojević, sunumunda teknoloji konusunu ele alarak, bunu bilgi ekosisteminde medya, gazetecilik ve kamu yararı için en büyük zorluk olarak nitelendirdi.

Milivojević, “Eleştirel teorisyenlerin her zaman hatırlattığı gibi, teknoloji ilk ortaya çıktığında dünyayı değiştirmez, ancak herkes onu kullanmaya başladığında değiştirir. Biz ona alıştık ve o da günlük hayatımızın bir parçası haline geldi” dedi.

“Our Media” projesi Avrupa Birliği tarafından finanse ediliyor ve konferansa Open Society Foundations Western Balkans da destek sağlıyor. Projenin sonunda, medyanın geleceği üzerine araştırmalar devam edecek ve medya okuryazarlığı konusunda mevcut çevrimiçi öğrenme platformu genişletilecek. Ayrıca, bölgedeki genç liderler ve medya aktivistleri, becerilerini daha da geliştirmek ve yerel topluluklarında uygulamak için Avrupa çapında çalışma ziyaretlerine katılacaklar.

“Our Media: A civil society action to generate media literacy and activism, counter polarisation and promote dialogue” adlı bölgesel program, Avrupa Birliği’nin mali desteği ile SEENPM, Arnavutluk Medya Enstitüsü, Saraybosna Medya Merkezi, Kosova Basın Konseyi, Karadağ Medya Enstitüsü, Makedonya Medya Enstitüsü, Novi Sad Gazetecilik Okulu, Barış Enstitüsü ve Bianet gibi ortak kuruluşlar tarafından yürütülmektedir.

Bu yazı, Avrupa Birliği'nin finansal desteği ile hazırlanmıştır. İçeriği tamamen SEENPM'nin sorumluluğundadır ve Avrupa Birliği'nin görüşlerini yansıtmayabilir.