Bir Park Mücadelesi, Bu Kez Cihangir

Kuzguncuklular Derneği’nin Kuzguncuk Bostanı’nın korunması için verdiği mücadelenin 11 Kasım günü olumlu sonuç verdi.

Kuzguncuk Bostanlarında yapılmak istenen özel okul projesi, Şehircilik Bakanlığı Tabiatı Koruma Komisyonu tarafından reddedildi. 700 yıldan fazla bir tarihe sahip olan Kuzguncuk bostanları, 1986 yılına kadar imar planlarında yeşil alan olarak yer aldı. Aynı yıl imar planlarında değişiklik yapılarak alana bina yapılması için izin verildi. Vakıfların eline geçen araziye ilk bina yapma girişimi ise 1992 yılında gerçekleşti. Kuzguncuk halkı ise o tarihten beri Bostanlarını korumak için mücadele ediyordu.

Benzer bir mücadele İstanbul Beyoğlu ilçesinde Cihangir Parkı için veriliyor. Mahalle halkının kurduğu Cihangir Güzelleştirme Derneği 2008'de başladıkları mücadelede İstanbul 10. İdare Mahkemesi'nden parkta yapılması planlanan katlı otopark ve çocuk parkına ilişkin projeleri iptal edildiğini açıkladı. 

Çocuk parkı olması şartıyla bağışlanmıştı

İstanbul'da yaşayanların yolu bir kez de olsa Cihangir'deki devasal otoparka mutlaka düşmüştür. Özellikle, Taksim ve Beyoğlu'ndaki eğlence merkezlerine akın edenler, bu otoparkın müdavimleri arasında yer alır. İşte bu otopark bir zamanlar, Cihangir'li çocukların parkıydı. Ancak, park arazisinin altının otoparka dönüştürülmesinin ardından, çocuk parkı olarak kullanılan alan, çocuk parkı olarak kullanılamaz hale geldi.

İstanbul Cihangir'de şu anda altı katlı otopark, üstü park, ilk olarak 1938 yılında Nuri Demirağ tarafından, çocuk parkı olarak kullanılmak şartıyla belediyeye bağışlanmış bir arazi. Burası 1980'lere kadar, zemini toprak dolgu olan bir park olarak kullanılsa da, 1983'de, parktaki ağaçlar kesildi, doğal zemin yok edilerek altına katlı otopark inşa edildi. Otopark haline dönüştürülen alanın üstü ise, toprakla doldurularak park haline getirildi.

Uzun yıllar bakımsız kalan park, Cihangir Güzelleştirme Derneği'nin ve Cihangirlilerin ortak çalışmasıyla, her yaş grubundan çocuklara hitap eden oyun alanları, yeşil alanları, spor sahası, dinlenme ve toplanma alanlarıyla bir bütün olarak yeniden tasarlandı.

Başvurular sonuçsuz kaldı

Bu şekilde park bakımlı, kullanılabilir ve işlevsel bir hal aldı. Ama maalesef bu haliyle kullanmak pek de uzun sürmedi. 2008 yılında İspark tarafından ihalesi yapılan yeni bir inşaat çalışmasına başlandı.

2010 yılının başlarında, katlı otopark bitip de üzerindeki park şekillenmeye başladığında, parkın ortasında, havalandırma bacaları, asansör boşlukları ve merdiven çıkışlarıyla iki katlı bir binanın yükseldiği görüldü. Çocuk parkı artık bir beton yığınına dönüştü.

Bu duruma tepki gösteren, Cihangir sakinleri ve Cihangir Güzelleştirme Derneği'nin, İstanbul II Nolu Koruma Kurulu ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na sayısız şikayet başvurusunda bulundu. Ama bu başvurulardan etkili bir sonuç alınamadı.

Bilirkişi raporu projeye karşı

Cihangirliler, Kasım 2010'da, katlı otoparka ilişkin projeyi ve çocuk parkına ilişkin peyzaj projesini onaylayan Koruma Kurulu'nun bu işlemlerinin iptali için İdare Mahkemesi'nde dava açtı.

Dernek de davaya müdahil olarak katıldı. Dava dosyasına sunulan bilirkişi raporunda, sözkonusu projelerde çocuk parkından çok katlı otopark kullanımının esas alındığı, üstünün "olursa" çocuk oyun alanı olarak düzenleneceği, çocuk oyun alanının ortasına otoparkla ilgili olarak yapılan bir takım ilavelerin çocuk oyun alanının bütünlüğünü bozduğu, bu haliyle kontrolünün sağlanmasının imkansız olduğu, dava konusu projelerin koruma kurulu ilke kararlarına ve mevzuata uygun olmadığı tespit edildi.

Bu tespit üzerine İstanbul 10. İdare Mahkemesi, Haziran ayında hukuka uygun olmayan katlı otopark ve çocuk parkına ilişkin projeleri iptal etti. Kararın çıkmasının üzerinden yaklaşık dört ay geçti. Mahalle halkı şimdi yeni bir projenin hazırlanmasını bekliyor.

Avukat Çelik: Kararın uygulanması zorunlu

Davayı yakından takip eden Avukat Pervin Çelik, mahkemenin bu kararının, idareler tarafından uygulanması zorunlu bir karar olduğunu belirtti. Yani, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve İspark, hem katlı otopark ve hem de çocuk parkına ilişkin olarak yeni bir proje hazırlamak ve koruma kuruluna sunmak zorunda.

Çelik, "Tabii ki bunu yaparken mahkeme kararındaki gerekçeleri de dikkate almalıdır." diye uyarıyor ve ekliyor: Bunun anlamı şudur: Belediyenin çocuk parkını gerçekten bir çocuk parkı gibi tasarlaması ve inşa etmesi, parkı işlevsel, kullanılabilir ve güvenlikli hale getirecek bir projeyi hayata geçirmesi ve bunu yaparken önceliği katlı otoparka değil çocuk parkına vermesi gerekir. (EK/HK)

Fotoğralar: İlk iki fotoğraf 1950'ler, son fotoğraf parkın son dönemleri.