“Bir kadın ve öğretmen olarak kimliğim, emeğim transfobik engellerle gasbedilemez”

İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi LGBTİ+ Komisyonu, trans kadın öğretmen Zoe Lila’nın işsiz bırakılmasına ilişkin bugün Taksim’de basın açıklaması düzenledi.

Açıklamada, maruz kaldığı hak ihlâllerini anlatan Lila’nın yanı sıra İHD önceki dönem Eş Genel Başkanı ve Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) kurucu üyelerinden Eren Keskin ile Lila’nın avukatı Furkan Yurt da konuştu.

Basın açıklamasının ardından Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası, Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) ile LGBTİ+ örgütleri de Lila’yla dayanışma içinde olduklarını ve sürecin takipçisi olmayı sürdüreceklerini vurguladı.

Lila ise konuşmasında, maruz bırakıldığı ayrımcılığa karşı kendisiyle dayanışma gösteren ve konuyu Meclis gündemine taşıyan DEM Parti İstanbul Milletvekilleri Özgül Saki ile Kezban Konukçu’ya, Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası’na, Eğitim Sen’e, hak savunucularına, LGBTİ+ örgütlerine ve basın emekçilerine teşekkür etti.

Trans kadın öğretmen Zoe hedef gösterildi, işine son verildi

9 Temmuz 2026

Eren Keskin: Yaşananın ırkçılıktan hiçbir farkı yok

Lila’dan önce konuşan Eren Keskin, şöyle dedi:

“İnsan Hakları Derneği LGBTİ+ Komisyonu olarak Zoe’ye destek vermek için bu basın açıklamasını yapıyoruz. Ancak bu yalnızca bir açıklamayla sınırlı kalmayacak. Yaşadığı mağduriyete karşı mücadelesini sürdürdüğü sürece biz de yanında olacağız. Zoe bir trans kadın öğretmen. Görevini başarıyla sürdürürken, erkek egemen, militarist ve feodal değer yargılarının hâkim olduğu Millî Eğitim Bakanlığı’nın okul yönetimine yaptığı baskılar sonucunda Açı Okulları’ndaki görevinden ayrılmak zorunda bırakıldı.

“Yaşananın ırkçılıktan hiçbir farkı yok. Türkiye Cumhuriyeti, insanlar arasında dil, din, cinsiyet, inanç ve kimlik temelinde ayrımcılık yapmayacağını taahhüt eden uluslararası sözleşmelere taraf. Bu sözleşmeleri Anayasa gereği iç hukukun da üzerinde kabul etmiş durumda. Ancak hukuk devleti ilkesinin işletilmediği bir ortamda yazılı hukuk fiilen uygulanmıyor. Bu uygulamayı insanlık dışı buluyoruz. Egemen ve baskıcı cinsiyet rejimine, bu rejimin yaşamın her alanına dayattığı ayrımcılığa ve baskıya karşı çıkıyoruz. Sonuna kadar Zoe’nin yanındayız.”

Lila: Trans kadınların çalışma hakkı engellenemez

Keskin’den sonra açıklama yapan Lila ise şöyle konuştu:

Ben, Zoe Lila. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi İngilizce Öğretmenliği bölümü mezunuyum. Mezuniyetimin ardından, öğretmenlik mesleğini yasal ve etik ilkeler doğrultusunda, özveriyle sürdürdüm. Son 5 yıldır Sarıyer Özel Açı Ortaokulu’nda İngilizce Öğretmeni olarak çalışmaktaydım. Ancak Anayasal koruma altında olan çalışma hakkım ve mesleki varlığım, trans kimliğim sonrasında başlayan hedef gösterme, ifşa ve baskı sürecinin ardından iş sözleşmemin yenilenmemesi yoluyla çalışma hayatından dışlanmam sistematik bir engellemeye, hedef göstermeye ve hak gaspı mekanizmasına dönüştürülmüştür.

Uğradığım bu nefret temelli haksızlık ve hakkımda başlatılan ayrımcı idari süreç Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine iki ayrı soru önergesiyle taşınmıştır. İstanbul Milletvekili Özgül Saki tarafından Milli Eğitim Bakanlığı’na verilen soru önergesinin 3 nolu sorusunda açıkça sorulduğu gibi: ‘Bakanlık nezdinde bir kişinin trans olması ya da cinsiyet geçiş sürecinden geçmiş olması öğretmenlik mesleğini yürütmesine engel bir durum olarak değerlendirilmekte midir?’ İstanbul Milletvekili Kezban Konukçu tarafından doğrudan ismimle, ‘Zoe Lila’ olarak verilen soru önergesiyle maruz kaldığım tüm bu süreç en üst düzeyde kayıt altına alınmıştır. 

Soruyoruz: Yasal mahkeme kararıyla ismi resmi olarak değişmiş bir eğitim emekçisi hakkında müfettişlerce ‘İsmini neden değiştirdin?’ şeklinde ayrımcı sorular sorulması ve CİMER ihbarları üzerinden inceleme başlatılması hangi hukuki gerekçeye dayanmaktadır? 

Yasal haklarımı kullanarak gerçekleştirdiğim kimlik değişimi sonrasında, diplomamı ve resmi kayıtlarımı güncellemek en doğal ve yasal hakkımdır. Devlet kurumlarının görevi, trans yurttaşların yasal süreçlerini zorlaştırmak veya onları çalışma hayatının dışına itmek değil; haklarını eşitlik ilkesiyle güvence altına almaktır. Karşı karşıya kaldığım durum; yasal bir hakkın kullanımının, resmî kurumlar ve iktidar medyası eliyle transfobik bir ‘çalışma yasağına’ ve mesleki bir cezalandırmaya dönüştürülmesi olmuştur.

Bir öğretmen ve insan hakları savunucusu olarak haykırıyorum:

• Bir kadın ve öğretmen olarak kimliğim,emeğim ayrımcı/transofobik engellerle gasp edilemez.
• Meclis gündemine de taşınan bu ayrımcı uygulamaya derhal son verilmeli; bürokratik güncelleme süreçleri ya da basında yer alan hedef gösterici söylemler arkasına gizlenen bu hak gaspı derhal sonlandırılmalıdır.
• Resmî kurumlar, cinsiyet kimliği üzerinden ayrımcılık yapmayı değil; anayasal eşitlik ilkesini uygulayarak gasp edilen haklarımı iade etmeyi öncelik haline getirmelidir.

Emeğimi, mesleğimi ve kimliğimi hiçbir bürokratik engellemeye ya da ayrımcı zihniyete teslim etmeyeceğim. Haklarımı geri alana kadar hukuki ve meşru zeminde mücadele etmeye kararlılıkla devam edeceğim. Trans kadınların çalışma hakkı engellenemez. Emeğimiz, kimliğimiz ve onurumuz için direneceğiz. 

(TY)