Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) Başkanı Bafıl Talabani, başkent Erbil’de MERI Forumu 2026 kapsamında düzenlenen “Daha Güçlü Bir Kürdistan İnşa Etmek: Birlik, Güvenlik ve Bölgesel Ortaklıklar” başlıklı ikinci oturumuna katıldı.
İlham Ahmed: Suriye’de ilk kez Kürt dili ve kültürü tanındı ancak uygulama eksik
Talabani,Türkiye’deki barış süreci, İran’la yürütülen temaslar, Bağdat’la ilişkiler, ABD-İran gerilimi ve Kürdistan Bölgesi’nde hükümet kurma görüşmelerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
“Bölge tehdit altında ama Kürtler için bir fırsat var”
Rudaw'ın haberine göre Talabani, “Bağdat’ın durumu kötüyse Kürdistan’ın durumu daha da kötü olur. Güvenlik tehlikesi var, ekonomik tehlike var. Plansız hiçbir şey tedavi edilemez. Kriz aynı zamanda fırsattır. Ben Kürtler için çok büyük bir fırsat görüyorum" dedi.
KYB Başkanı Talabani, Türkiye’deki sürece ilişkin şöyle konuştu:
“Türkiye’deki bu barış süreci, hepimizin desteklemesi gereken bir süreçtir. Türkiye’nin ‘Kürt sorunu ve PKK meselesi’ dediği, dağdaki yoldaşlarımızla ilgili mesele diyalog ve diplomasiyle çözülebilir. Türkiye de bu kanaate ulaştı, süreç çok iyi ilerliyor. Biz de destekçiyiz, destek olmaya devam edeceğiz.”
İran: “Benzer bir sürecin ilk günlerindeyiz”
Talabani, İran’daki Kürtler için de Türkiye’deki sürece benzer bir girişimin başlangıç aşamasında olduklarını söyledi. İran’la yapılan görüşmelerde konunun ele alındığını belirten Talabani, Tahran’ın yaklaşımı olumlu karşıladığını ve bölgesel bir barış sürecinin oluşturulması için işbirliği önerdiğini ifade etti.
Talabani, İran’la yürütülen temaslara ilişkin şu açıklamayı yaptı:
“İran’daki kardeşlerimizle benzer bir sürecin ilk günlerindeyiz. Bunu İran’da çok konuştuk ve İran çok güzel karşıladı. Bölgede genel bir barış süreci oluşturmak için işbirliği yapmayı da önerdiler.”
Tahran ziyareti
Talabani, yakın zamanda İran’a yaptığı ziyarete de değinerek, temaslarının amaçlarından birinin Kürdistan Bölgesi’nin olası yeni bir ABD-İran çatışmasından etkilenmesini önlemek olduğunu söyledi.
İran’ın bölgesel ağırlığına dikkat çeken Talabani, ülkelerin güvenlik kaygılarının ve kırmızı çizgilerinin dikkate alınması gerektiğini belirtti.
“İran çok büyük bir ülke. Bizim hangi ülkelerle ilişkimiz olduğunu biliyor. Amerikalıların, Fransızların burada olduğunu biliyor. İran’ın kırmızı çizgileri var, Çin’in kırmızı çizgileri de belli. Biz o çizgileri aşmamalıyız.”
ABD-İran müzakereleri
Talabani, ABD ile İran arasındaki gerilime ilişkin değerlendirmelerinde, her iki tarafın müzakere heyetlerinde yer alan kişilerle görüştüğünü belirtti. Görüştüğü isimlerin uzlaşma istediği izlenimini edindiğini ancak taraflar arasında anlaşma sağlanmasının yine de zor göründüğünü söyledi.
İran’da kararların tek bir merkezden alınmadığı yönündeki yorumlara da katılmadığını belirten Talabani, görüştüğü yetkililerin benzer bir yaklaşım sergilediğini söyledi.
KYB Başkanı, Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmelerin Irak ekonomisi açısından ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu. Irak’ın petrol gelirlerine bağımlı olduğunu hatırlatan Talabani, ekonomik toparlanma için bölgedeki gerilimin azaltılması gerektiğini ifade etti. Son aylarda 14 ülkenin para biriminde devalüasyona gidildiğini de belirtti.
“İstikrarlı bir Irak, istikrarlı bir Kürdistan demektir”
Talabani, Irak’taki siyasi yönetim ve Bağdat-Erbil ilişkilerine ilişkin değerlendirmelerinde, Irak’ın ekonomik ve siyasi istikrarının Kürdistan Bölgesi açısından belirleyici olduğunu söyledi.
Bağdat’taki yeni başbakanı, Kürtlere karşı ırkçı veya önyargılı bir yaklaşım sergilemeyen ve iş dünyası bakış açısına sahip bir isim olarak tanımlayan Talabani, Irak’ın yönetiminde değişim yapılması isteğinin Kürdistan Bölgesi için bir fırsat oluşturduğunu belirtti.
Talabani, geçmişte Irak’ın zayıf olmasının Kürdistan Bölgesi’nin daha güçlü bir konumda bulunmasına katkı sunmuş olabileceğini, ancak mevcut koşullarda Irak’ın istikrarının Kürdistan Bölgesi için de önemli olduğunu söyledi:
“Bugün istikrarlı bir Irak, istikrarlı bir Kürdistan demektir. Zengin bir Irak, zengin bir Kürdistan demektir.”
MERI nedir?
Orta Doğu Araştırma Enstitüsü'nün (MERI), büyük ölçekli uluslararası forumlar da dahil olmak üzere çok çeşitli konferans ve toplantılar düzenliyor. Bu etkinlikler, yerel ve uluslararası paydaşları bir araya getirmeyi, Irak, Kürdistan Bölgesi ve daha geniş Orta Doğu'yu etkileyen önemli konuları tartışmak ve ele almak için bir platform sağlamayı amaçlamaktadır.
Orta Doğu Araştırma Enstitüsü (MERI), önde gelen bağımsız politika yapıcı bir kurum olarak konumunu, geniş bir yelpazedeki konularda yapıcı diyaloğu teşvik etmek için kullanmaktadır.
Bu etkinliklerde, MERI, Irak Cumhurbaşkanı, Irak Parlamentosu Başkanı, Kürdistan Bölgesel Hükümeti Başbakanı, hem Irak hem de Kürdistan Bölgesi'nden çeşitli bakanlar ve çok sayıda uluslararası şahsiyet de dahil olmak üzere birçok seçkin konuşmacıyı ağırlamıştır.
(FY)
