ATK'ye göre hafızasını kaybetmiş yüzde 98 ağır engelli mahpus "cezaevinde kalabilir"

İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi Hapishaneler Komisyonu, hasta mahpuslar için düzenlediği "F Oturması”nın 659’uncusunu Beyoğlu’ndaki dernek binası önünde yaptı.

Açıklamada, Marmara 1 Nolu L Tipi Hapishanesi’nde tutulan, %98 engelli ağır hasta mahpus Dede Anıl’ın sağlık durumununa dikkat çekildi. 

Dede Anıl; kalp yetmezliği, KOAH ve Fibromiyalji hastası olup, beynine pıhtı atmasına bağlı tek taraflı felç ve ağır beyin hasarı  yanında  nerede tutulduğunu, kim olduğunu ve temel ihtiyaçlarını bilemeyecek, ailesini tanımayacak  derecede ciddi hafıza sorunları ve unutkanlık yaşamakta, psikolojik tedavi görüyor. 

Sorulara "bilmiyorum" diye yanıt veriyor

Ailesinin verdiği bilgiye göre; Dede Anıl, 2023 Mayıs ayında Metris R Tipi Cezaevine konuldu. Metris cezaevi idaresi, Dede Anılın mevcut sağlık durumu nedeniyle hapiste kalamayacağına kanaat getirerek, infaz ertelemesi için Adli Tıp’a re’sen başvurdu. Ancak Adli Tıp Kurumu “cezaevinde kalabilir” raporu verdi.

Sonrasında sevk edildiği Bahçelievler Devlet Hastanesi heyeti tarafından 13 Temmuz 2023 tarihinde verilen sağlık raporunun karar kısmında; “Akli dengesinin akıllıca yaşam sürmek için yeterli olmadığına, kendi işlerini görebilecek güce sahip olmadığına, sürekli yardıma muhtaç olduğuna, başkalarının emniyetini tehdit etmeyip bu anlamda muhafaza altında tutulmasına gerek olmadığına, hastalığının sürekli olduğuna, uyuşturucu ve alkol bağımlısı olmadığına… Hakimlikçe dinlenmesine yarar olmadığına, Türk Medeni Kanunu 405 maddesine göre vasi tayini gerektiği” belirtildi.  

24 Ocak 2024 tarihinde Bahçelievler Devlet Hastanesi tarafından verilen engellilik raporunda ise ; “Kardiyoloji %55, göğüs hastalıkları %20, Nöroloji %67, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon %84 olmak üzere tüm hastalıkları çerçevesinde, Dede Anıl’ın  süresiz %98 engelli olduğu tespit edildi. Ancak bu raporlara rağmen Adli Tıp Kurumu, 22.07.2024 tarihinde “Cezaevinde yaşamını sürdürebileceği” yönünde rapor düzenledi ve Dede Anıl, yaklaşık 2 ay önce, Metris R Tipi Kapalı Cezaevinden alınıp Marmara 1 Nolu L Tipi Kapalı Cezaevine konuldu.

"Ev hapsi de olsa serbest bırakılsın"

Kendisini ziyaret eden eski eşi anlatımında, şöyle diyor:

“Hafızasını kaybetmiş bir insan. Bazen bizleri bile tanımıyor. Şu an neden cezaevinde kalıyor, ne suç işlemiş onu dahi bilmiyor. Çocuk gibi sürekli ağlıyor. Şu anda kendine bakamayacak durumda ve öz bakımı yanında kalan mahpuslar tarafından sağlanıyor. Eşim 20 yıllık evliliğimize dair hiçbir şey hatırlamıyor, yarı ölü gibi yaşıyor. Kendisine “Paran var mı, elbisen var mı?” diye soruyorum, hepsine “bilmiyorum” diyor. Metris’te iken SEGBİS ile mahkemeye katıldığında hakim tarafından sorulan sorulara bile cevap verememiş. Beyni %75 hasarlı olduğu için sorulan soruları anlamıyor. Araştırdığımızda ne yazık ki bu durumda olan hastaların fazla yaşamadığını öğrendik. Bizim için en önemli şey, onun dışarıya çıkması ve sevdiklerinin yanında olması, tedavilerinin daha iyi koşullarda yapılmasıdır. Ağır engelli olmasından dolayı kendine bakamadığı için şu anda cezaevinde kalabilecek durumda değil. Eşimin ev hapsi ve elektronik kelepçe ile de olsa serbest bırakılmasını istiyoruz."

"Tedavi haktır engellenemez"

Açıklamayı okuyan insan hakları savunucusu Nevzat Açan, şöyle dedi: “659 F Oturması kapsamında bu hafta; ağır engelli ve hasta mahpus Dede Anıl ve bütün ağır hasta mahpusların serbest bırakılarak, sağlık ve yaşam haklarının korunması için yetkilileri göreve, kamuoyunu duyarlılığa çağırıyoruz. Hasta mahpuslar serbest bırakılsın! Dede Anıl serbest bırakılsın! Tedavi haktır engellenemez!”

Eylem, “tedavi haktır engellenemez”, “İnsan haklarıyla insandır” sloganları ile sona erdi.

(EMK)