ABD’nin Minneapolis kentinde ICE ajanlarının 7 Ocak’ta 37 yaşındaki Renee Nicole Good’u arabasının direksiyonunda öldürmesi üzerine patlak veren protestolar kent sınırlarını aşarak bütün ülkeye yayıldı.
KENTLER PROTESTO İÇİN AYAKTA
ABD: Trump yönetimi ajanların "göçmen avı"nda öldürdüğü ABD yurttaşı kadını "yerli terörist" ilan etti
Yaz sonundaki geniş katılımlı “Kral istemiyoruz” eylemlerinin devamı olarak başlatılan gösteriler, hafta sonunda ABD genelinde irili ufaklı etkinlikler halinde sokaklara taştı.
Etkinliklerde ABD hükümetinin “düzensiz göçmenler”i yakalayıp yurt dışına göndermeye yönelik, yasallığı tartışmalı “insan avı”nın doğurduğu şiddet ikliminden ve iktidarın kendisine ait olmayan yetkileri keyfi bir biçimde kullanmasından duyulan kaygılar dile getirildi. Protestolar “ICE’yi Bütünüyle Ortadan Kaldırın” çağrısıyla başlatılan “Haftasonu Eylemleri” kapsamında gerçekleştirildi.
New York, Minneapolis ve Portland’daki büyük mitinglerin yanı sıra Oakland, Kansas, Durham, Boston ve Albuquerque gibi kentlerdeki nispeten küçük ölçekli protestolar da dahil eylemlerin onlarca eyalete yayıldığı bildirildi. İnsan hakları savunucuları ağı “Indivisible”, yürüyüşlerden adliye binalarındaki nöbetlere kadar ülke çapında bini aşkın yerel izlediklerini açıkladı.
New York, Minneapolis ve Portland’daki mitingler
New York'ta, binlerce gösterici soğuk ve yağmurlu havada Aşağı Manhattan’daki yürüyüşün ardından Foley Meydanı yakınlarında toplandı. Konuşmacılar, özellikle göçmenlik operasyonlarındakiler başta olmak üzere federal kolluk kuvvetlerinin sivil ortamlarda giderek artan sertlikte yetki kullanmasını eleştirdiler.
Minneapolis’teki protestolar, Renee Nicole Good’un 7 Ocak’ta ICE tarafından vurularak öldürülmesine odaklandı. Yetkililer henüz silah kullanımına ilişkin tüm ayrıntıları açıklamazken insan hakları grupları, görevlilerin vücut kamerası görüntülerinin yayınlanmasını ve komuta zincirinin şeffaf bir şekilde ortaya konulmasını istedi.
Portland’da da göstericiler, ocak başlarında sınır güvenliğiyle görevlendirilen federal ajanların karıştığı ve iki kişinin yaralandığı bir başka çatışmayı da gündeme getirdi. Hükümet güçlerinin olayı örtbas eğiliminin giderek güçlenmesi yerel protestoların alevlenerek sürmesine neden oluyor
Katılım
Bağımsız gözlemciler, düzenleyenlerin “binler” ile ifade ettikleri büyük kentlerdeki gösterilere katılımın, ülke çapında milyonlarca kişinin katıldığı sonbahardaki “Kral İstemiyoruz” seferberliğinin tepe noktasının gerisinde göründüğünü belirtiyor. Yorumcular, katılımın nispi düşüklüğünü sert kış koşulları ve son protestoları tetikleyen ICE eylemlerinin nispeten yerel vakalar gibi görünmesine bağlıyor.
Birçok kentte polis yetkilileri, gözaltı sayısının sınırlı kaldığını, gösterilerin büyük ölçüde barışçıl olduğunu ve gözaltıların dağılma uyarılarına ve yürüyüş yasaklarına aldırmamaktan kaynaklandığını söylediler. Pazar geç saatlere kadar protestolarla doğrudan bağlantılı hayati tehlike arz eden herhangi bir yaralanma bildirilmedi.
Yastan öfkeye
Düzenleyiciler ABD tarihinin kurucu dinamiği olan Britanya Krallığının sömürge yönetimine başkaldırısından esinlendiğini söyledikleri “Kral İstemiyoruz” sloganının, protestolarda Donald Trump yönetiminin yürütme gücünün aşırı ve keyfi kullanımına karşı muhalefetin ifadesi olarak yükseltildiğini açıkladı.
Renee Nicole Good’un Minneapolis’te öldürülmesinin ardından düzenlenen mitinglere egemen olan yas iklimi nedeniyle hafta sonu düzenlenen etkinlikler genel olarak geçen yazki gösterilere göre belirgin bir sakinlikte geçti; Minneapolis ve New York’ta etkinliklerde saygı duruşları ve anma törenleri vardı.
Sosyalizm ve Özgürlük Partisi sözcüsü Amy Aponte, New York’taki göstericilere sslendiği konuşmasında Good vakasının federal kolluk güçlerinden operasyonlarda işledikleri suçların hesabının sorulamayacağına yönelik korkuları yoğunlaştırdığını söyledi. “İnsanlar, kendilerine karşı zor kullanıldığında yurttaş olmalarının kendilerine ne koruma sağladığını sorguluyor” dedi.
Venezuela saldırısı ve toplumsal kutuplaşmalar
Kimi protestolarda Nicolás Maduro’nun ABD tarafından kaçırılıp hapse atılmasıyla sonuçlanan 3 Ocak operasyonu ardından patlak veren tartışmaların da yankısı duyuldu.
Konu ABD nüfusunun yüzde 20’sini oluşturan Güney Amerika’dan gelme Hispanik ve Latin topluluklarda karışık tepkilere yol açtı. Florida ve Tennessee’nin bazı bölgeleri de dahil Venezuela’dan büyük göç alan bölgelerde, kimileri Maduro’nun düşürülmesini Venezuela’da siyasi değişime yönelik bir adım olarak karşılarken başka Latin halkları grupları bu olayın, denetimden kurtulmuş bir yürütme gücünün iç hukukta kendilerini hedef alan emsaller oluşturabileceğini vurgulayarak, “Kral İstemiyoruz” sloganına sahip çıktı.
Resmi soruşturma hangi aşamada
İç Güvenlik Bakanlığı, federal göçmenlik operasyonlarının mevcut yasal yetki dahilinde yürütüldüğünü söyledi ve süren soruşturmalarla ilgili yeni yorum yapmaktan kaçındı.
Olayın hemen ardından İç Güvenlik Bakanı Kristi Noem, Good’un öldürülmesinin, aracını ICE ajanının üzerine sürmesinden doğduğunu ve “meşru müdafaa” kapsamında silah kullanıldığını savunmuş, aynı anlatıyı Başkan Trump ve Yardımcısı Vance de abartılı ifadelerle tekrar etmişlerdi. Ancak yandaş medya dışındaki kanallar ve bağımsız araştırmacı haberciler olay sırasında çekilmiş video kayıtlarının çözümlenmesinin yönetimin anlatısını doğrulamadığını ortaya çıkarmıştı.
İnsan hakları kuruluşları, Good’un vurulması ve daha geniş kapsamlı kolluk uygulamalarına ilişkin olarak hukuk mücadeleleri başlatmaya hazırlandıklarını söylüyor.
20 Ocak planları
Muhalefet kaynakları, “No Kings”, “50501”, “Kadın Yürüyüşü” ve başka bileşenleri de kapsayan daha geniş bir ittifakla 20 Ocak'ta ülke çapında bir iş bırakma, yürüyüş ve gösterilere hazırlanıldığını haber veriyor. Bunlar arasında Boston, Washington DC, Wichita, Boulder ve başka birçok kentte mitingler, toplantılar ve iş bırakma eylemleri yer alacak.
(AEK)
