ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, perşembe günü yaptığı açıklamada infazın kamuya açık olmasını istediğini belirterek insanların infazı izleyebilmesini sağlayacaklarını söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın infaz kararını onayladığı, uygulamanın ise 3 Aralık’ta Fort Hood'da gerçekleştirilmesinin planlandığı bildirildi.
1961’den bu yana ordu içinde ilk infaz
Eski bir ABD ordusu psikiyatristi olan Nidal Malik Hasan, 2009’da Teksas’taki Fort Hood askeri üssünde askerlerin Afganistan’a gönderilmek üzere hazırlandığı sırada ateş açmıştı. Saldırıda 13 kişi hayatını kaybetmiş, 32 kişi yaralanmıştı.
Hasan, 2013’te askeri mahkemede kasten cinayetten suçlu bulunarak idama mahkûm edilmişti. Duruşmada kendi avukatlığını üstlenen Hasan, saldırının sorumluluğunu kabul etmişti.
İnfazın gerçekleştirilmesi halinde Hasan, ABD ordusunda 1961’den bu yana idam edilen ilk kişi olacak. ABD ordusunun kurşuna dizerek gerçekleştirdiği son infazın ise 1945 yılında yapıldığı belirtiliyor.
Karar tartışma yarattı
İdamlar ABD’de genellikle kamuoyunun doğrudan erişimine kapalı alanlarda gerçekleştiriliyor. Ölüm cezası uygulamalarını izleyen Death Penalty Information Center, infazların internet üzerinden canlı yayınlanmasına ilişkin yerleşik bir uygulama ya da düzenleme bulunmadığına dikkat çekti.
Uzmanlar, infazın canlı yayınlanmasının hukuki ve etik boyutlarına ilişkin soru işaretleri bulunduğunu belirtiyor. Hasan’ın infazın yasallığına karşı sivil mahkemede başvuru yapması halinde sürecin ertelenebileceği de ifade ediliyor.
27 eyalette ölüm cezası
ABD’de 27 eyalette ölüm cezası halen yasal. Ayrıca federal hükümet ve ABD ordusu da ölüm cezasını uygulama yetkisine sahip.
Ölüm cezasında kullanılan yöntemler:
-Elektrikli sandalye: Alabama, Arkansas, Florida, Kentucky, Louisiana, Mississippi, Oklahoma, Güney Carolina ve Tennessee’de yasal. Güney Carolina’da elektrikli sandalye varsayılan yöntem.
-Azot gazı / gazla infaz: Alabama, Arkansas, Louisiana, Mississippi ve Oklahoma azot gazıyla infaza açıkça izin veriyor. Alabama ve Louisiana bu yöntemle fiili infaz gerçekleştiren iki eyalet. Ayrıca Arizona, California, Missouri ve Wyoming’de çeşitli gazla infaz hükümleri bulunuyor.
-Kurşuna dizme: Idaho, Mississippi, Oklahoma, Utah ve Güney Carolina’da yasal. Idaho’da 1 Temmuz 2026’dan itibaren kurşuna dizme birincil infaz yöntemi haline geldi.
-Asarak infaz: Ölüm cezasını kaldırmış olan New Hampshire’da, mevcut yasal düzenleme kapsamında ölüm cezasının infazının ölümcül enjeksiyonla gerçekleştirilememesi halinde asma yöntemi hâlen mevzuatta yer alıyor. Ancak eyalette ölüm cezası 2019’da kaldırıldı ve düzenleme geriye dönük uygulanmadığı için durum yalnızca eski bir ölüm cezası hükümlüsü açısından önem taşıyor.
2026’da infazlar: Ağustos 2026 sonu itibarıyla ABD’de 23 infaz gerçekleştirildi. Bunların 13’ü Florida’da, diğer infazlar Alabama, Arizona, Oklahoma, Tennessee ve Texas’ta yapıldı.
Editör notu: İnfaz yöntemlerinin yasal olması, her eyalette düzenli olarak kullanıldığı anlamına gelmiyor. ABD’de infazların büyük bölümü ölümcül enjeksiyonla gerçekleştiriliyor.
Pike'ın başarısız infazı
ABD’nin Tennessee eyaletinde 30 Eylül 2026’da iki doz ölümcül ilaç verilmesine rağmen hayatta kalan idam mahkumu Christa Pike’ın sağlık durumunun iyiye gittiği, yeniden yürümeye ve yemek yemeye başladığı belirtildi.
Pike'ın avukatları yaptıkları açıklamada, hastanede tedavisi süren mahkumun yardım alarak yürümeye başladığını ve ilk kez yemek yiyebildiğini duyurdu.
Açıklamada, "Fiziksel iyileşmesi olağanüstü olsa da yaşadığı olayın uzun vadeli etkileri konusunda hala önemli sorular var. Christa, başarısız bir idam girişiminden kurtulmanın yol açtığı derin psikolojik travmayla başa çıkmaya çalışıyor. Buna, öleceğine inanmanın getirdiği dehşet, acı ve belirsizlik de dahil" denildi.
Tennessee Valisi Bill Lee'ye Pike'ın idam cezasını müebbet hapse çevirme çağrısı yapılan açıklamada, "(Pike) Başka bir idam girişimine daha maruz kalmamalı" dedi.
İdamlar durdu
Pike, 1995'te 18 yaşındayken sınıf arkadaşı Colleen Slemmer'ı öldürmekten suçlu bulunarak idama mahkum edilmişti.
İdam cezasının infazı için Pike'a 30 Eylül'de 2 doz ilaç verilmiş ancak Pike'ın kalbi durmamıştı. Pike, cezaevi dışındaki bir sağlık kuruluşuna sevk edilmişti.
Tennessee Valisi Bill Lee, olayın incelenmesi için talimat verirken eyalette yılın geri kalanı için planlanan infazlar da inceleme süresince durdurulmuştu.
(FY)
