İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, 29 Eylül akşamı Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Soruşturma Bürosu tarafından yürütülen fon soruşturması kapsamında AKP'deki görevlerinden ayrılan eski Bakan Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi İlyas Kaya'nın tüm malvarlığının dondurulmasını istedi
Açıklamada, “İlyas Kaya ve eşi Fatma Betül Sayan Kaya'nın tüm mal varlıklarının dondurulmasına ilişkin yazı ilgili kurumlara yazılmıştır” denildi. Başsavcılık Kaya çiftine hangi suçlamaların yöneltildiği konusunda ayrıntı vermedi.
Karar, Kaya çiftinin bilgi suistimali yoluyla elde ettikleri belirtilen yaklaşık 2,2 milyar TL'yi Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından bildirilen bir banka hesabına aktardığı haberinden birkaç saat sonra geldi.
Ekonomim'in haberine göre, ödeme, çiftin Özata Denizcilik hisselerindeki işlemlerden elde ettiği öne sürülen tutarla bağlantılı olarak yapıldı. Ancak, Hazine ve Maliye Bakanlığı, SPK veya Başsavcılık ödemenin hangi hukuki işleme dayandığını, tutarın nasıl hesaplandığını ya da ödemenin soruşturma bakımından ne sonuç doğuracağını kamuoyuna açıklamadı.
163 milyon TL'lik yatırım, 2 milyarı aşan satış geliri iddiası
Kaya çiftinin adı fon soruşturmasına, Özata Denizcilik hisselerinde yaptıkları ileri sürülen olağanüstü kazançlı işlemler nedeniyle girdi.
Fatma Betül Sayan Kaya'nın istifasının ardından AKP'den ilk açıklama
Yeni Parti Sözcüsü Zeynel Emre'nin kamuoyuna açıkladığı verilere göre Fatma Betül Sayan Kaya, nisanda Özata Denizcilik hisselerine yaklaşık 63 milyon TL yatırdı ve eylülde hisselerini yaklaşık 1,3 milyar TL'ye sattı. Kaya ve eşinin toplam yatırımının ise yaklaşık 163 milyon TL, satışlardan elde ettikleri toplam tutarın yaklaşık 2,17 milyar TL olduğu ileri sürüldü. Bu rakamlar henüz SPK veya savcılık tarafından kesin işlem dökümü olarak açıklanmış değil.
Ahmet Şık: Sayan ailesi 163 milyon TL’yi nereden buldu, hacca Yağız’ın jetiyle mi gitti?
İddia edilen toplam rakamlar doğruysa, çiftin yaklaşık 163 milyon TL'lik başlangıç sermayesi 2,17 milyar TL'lik satış gelirine dönüşmüş oluyor. Başlangıç sermayesi düşüldüğünde yaklaşık 2 milyar TL kazanç elde edildi.
Kaya, işlemlerin gündeme gelmesinin ardından AKP Genel Başkan Yardımcılığı ve parti yönetimindeki görevlerinden ayrıldı. İddialara ilişkin açıklamasında suçlamaları kabul etmedi ve sürecin araştırılmasına imkân sağlamak amacıyla görevlerinden ayrıldığını bildirdi.
2,2 milyar TL neden Hazine'ye yatırıldı?
Soruşturmanın henüz açıklığa kavuşmayan başlıca noktalarından biri, 2,2 milyar TL'lik ödemenin hukuki niteliği.
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu, piyasa dolandırıcılığı ve bilgi suistimali gibi sermaye piyasası suçları için farklı ödeme ve yaptırım mekanizmalarını öngörüyor. Piyasa dolandırıcılığında belirli koşullarda elde edilen menfaatin iki katının Hazine'ye ödenmesi, ödemenin yapıldığı aşamaya göre cezasızlık veya cezada indirim sağlayabiliyor.
Ancak kamuoyuna yapılan açıklamalarda Kaya çiftinin 2,2 milyar TL'lik ödemesinin bu hüküm kapsamında bir etkin pişmanlık ödemesi olduğu doğrulanmadı. Kaya çiftine isnat edilen somut sermaye piyasası suçunun ne olduğu da Başsavcılığın açıklamasında belirtilmedi.
Paranın getirisi de bilinmiyor
Açıklanmayan bir başka nokta, 2,2 milyar TL'nin tam olarak neyi temsil ettiği.
Haberlerde tutar kimi zaman “kazanç”, kimi zaman “elde edilen para”, kimi zaman da “iade edilen para” olarak aktarılıyor. Ancak başlangıç sermayesi, hisselerin satış bedeli ve işlemlerden elde edilen net menfaat hukuken ve mali olarak farklı varlıkları ifade ediyor.
Ayrıca, söz konusu paranın Kaya çiftinin elinde bulunduğu dönemde mevduat, fon, repo veya başka yatırım araçlarında değerlendirilip değerlendirilmediği ve herhangi bir ek getiri sağlanıp sağlanmadığına ilişkin kamuoyuna açıklanmış bir bilgi bulunmuyor.
Dolayısıyla 2,2 milyar TL'nin Hazine hesabına aktarılması, tek başına çiftin Özata işlemlerinden sağladığı toplam ekonomik menfaatin aynı miktarda olduğu anlamına gelmiyor. Gerçek miktarların belirlenebilmesi için SPK ve savcılığın işlem ve hesap hareketlerine ilişkin incelemelerinin açıklanması gerekiyor.
Öğleden sonra ödeme, akşama malvarlığı dondurma istemi
Kaya çiftinin 2,2 milyar TL'yi Hazine'nin bildirdiği hesaba aktardığı haberi 29 Eylül saat 13.03'te yayımlandı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının çiftin tüm malvarlığının dondurulması için ilgili kurumlara yazı gönderdiğine ilişkin açıklama ise aynı gün akşam saatlerinde geldi.
Başsavcılık, malvarlığının dondurulması işlemi ile birkaç saat önce kamuoyuna yansıyan 2,2 milyar TL'lik ödeme arasında bir ilişki bulunup bulunmadığını açıklamadı.
(AEK)
