İklim krizi: Dünyada rekor emisyon düşüşü

*New York'un en kalabalık meydanı karantina günlerinde bomboştu. Fotoğraf: AA (Arşiv). 

Araştırmacılar, Covid-19 salgınına verilen küresel tepkinin, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana CO2 emisyonlarında en büyük yıllık düşüşe neden olduğunu söylüyor.

Çalışmalar, dünya çapındaki emisyonların bu yıl yaklaşık yüzde 7 düştüğünü gösteriyor.

Fransa ve Birleşik Krallık, ikinci bir enfeksiyon dalgasına tepki olarak yaşanan ciddi karantina önlemleri nedeniyle en büyük düşüşleri gördü.

• Küresel Karbon Projesi ekibine göre, bu yıl karbon emisyonlarında 2,4 milyar ton azalma görüldü.

İkinci Dünya Savaşı'ndan beri 

Buna karşılık, küresel ekonomik durgunluk sırasında 2009'da kaydedilen düşüş sadece yarım milyar ton iken, İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesi emisyonların bir milyar tonun altına düştüğünü gördü.

Avrupa ve ABD genelinde düşüş yıl içinde yüzde 12 civarındaydı, ancak bazı ülkelerde emisyonlar daha da fazla düştü.

Bir analize göre düşüş oranları Fransa'da yüzde 15, İngiltere'de yüzde 13. 

Çalışmaya katkıda bulunan İngiltere, East Anglia Üniversitesi'nden Profesör Corinne Le Quéré, "Ana neden, bu iki ülkenin diğer ülkelere kıyasla gerçekten oldukça ağır iki karantina önlemlerine sahip olması" diyor ve ekliyor: 

Emisyonların yüzde 40'ı ulaşımdan 

"İngiltere ve Fransa emisyonlarının büyük bir kısmı ulaşım sektöründen geliyor ve genellikle biraz daha az endüstri ve diğer sektörlerden geliyor.

"Bu, Fransa için daha da doğru, çünkü elektrik üretimlerinin büyük bir kısmı nükleer enerjiden geliyor, bu yüzden emisyonlarının yüzde 40'ı ulaşım sektöründen geliyor."

Dünyanın dört bir yanındaki havacılık, kısıtlamalardan kötü bir şekilde etkilendi ve bu yılın sonuna kadar, bu sektörden kaynaklanan emisyonların 2019 seviyelerinin yüzde 40 altında kalması bekleniyor.

Dünyada tek istisna Çin

Bu trendi bozmuş olabilecek bir ülke Çin.

Genel olarak araştırma ekibi, ülkenin bu yıl emisyonlarda yüzde 1,7'lik bir düşüş yaşayacağını tahmin ediyor, ancak bazı analizler, ülkenin Covid-19'dan genel karbon üretiminin artmış olabileceğini de gösteriyor.

Uluslararası İklim Araştırmaları Merkezi CICERO'da kıdemli araştırmacı olan Jan Ivar Korsbakken, "Tüm veri kümelerimiz, Çin'in Şubat ve Mart aylarında emisyonlarda büyük bir düşüş yaşadığını gösteriyor, ancak veri kümeleri 2020'nin sonuna doğru emisyon düzeyinde farklılık gösteriyor" diyor:

"2020'nin sonlarında, Çin en azından 2019'dakiyle aynı seviyede günlük emisyonlara sahip olmaya yakın ve aslında tahminlerimizden bazıları, pandemiye rağmen 2020'de Çin emisyonlarının bir bütün olarak 2020'de bir bütün olarak artmış olabileceğini gösteriyor."

Araştırmacılar, pandemi tepkisi nedeniyle yaşanan dramatik düşüşün, daha çok iklim politikalarıyla ilişkili olan karbonda daha uzun vadeli bir düşüşü gizleyebileceğine inanıyor.

Kömürden uzaklaşmanın etkisi 

Küresel CO2 emisyonlarındaki yıllık büyüme, bu yüzyılın ilk yıllarında yaklaşık yüzde 3'ten 2010'larda yaklaşık yüzde 0,9'a düştü. Bu değişikliğin çoğu, bir enerji kaynağı olarak kömürden uzaklaşmaya bağlıydı.

CICERO'da araştırma direktörü Glen Peters, "2020 öncesinde ortaya çıkan bir tartışma, küresel fosil CO2 emisyonlarının zirve işaretleri gösterip göstermediğiydi" şeklinde konuşuyor.

"Covid-19, bu açıklamayı emisyonlarda bir toparlanmadan kaçınmayı ve emisyonların zaten zirveye ulaşıp ulaşmadığını sormayı içeren bir anlatıma dönüştürdü" dedi.

Bu projeye dahil olan tüm araştırmacılar, 2021'de emisyonların geri dönmesinin neredeyse kesin olduğu konusunda hemfikir.

• ÖNEMLİ NOT: 2020'nin iki milyar ton CO2'nin üzerindeki düşüşü memnuniyetle karşılanırken, bilim insanları Paris İklim Anlaşması'nın hedeflerine ulaşmanın önümüzdeki on yıl için her yıl iki milyar tona kadar kesintiye ihtiyaç duyacağını söylüyor.

(PT)